د «طالب لیکس» په نامه هېکرانو د یورنډ فرضي کرښې په اوږدو کې د پاکستانې نظامیانو د سرغړونو او بریدونو د جزئياتو یو مکتوب خپور کړی. د ۲۰۲۴ کال په ډسمبر کې پاکستان په ۶ ولایتونو کې د بې پيلوټه الوتکو ۱۶ ګزمې او له ډيورنډ کرښې دې خوا يې په ۴ ولایتونو کې ۱۴ توغنديز بریدونه کړي.
دغه ۶۴۲ ګڼه مکتوب د ۱۴۰۳ کال د مرغومې میاشتې په ۳مه د طالبانو امنیتی همکاريو او سرحدي چارو ادارې په پاکستان کې د طالبانو سفارت ته لېږلی او له هغوی یې غوښتې، چې د کوربه هېواد اړوند وزارت ته يې وليږي.
په مکتوب کې د ۲۰۲۴ کال د ډسمبر مياشتې له ۲۵ څخه بیا د ۲۰۲۵ کال د جنوري تر ۳ مې پورې د پاکستاني ځواکونو د بې پيلوټه الوتکو او د ډیورنډ کرښې څخه پر افغان خاوره د وسله والو بريدونو مکمل جزئيات او د سیمو (کوردینات) لیکل شوي دي.
په مکتوب کې په ډاګه شوې، چې په همدې جريان کې د پاکستان نظامي ځواکونو په پکتیا، پکتیکا، خوست، غزني، کندهار او هلمند ولایتونو کې د بې پيلوټه او جټ الوتکو ۱۶ هوايي ګزمې تر سره کړې دي.
د مکتوب د مالوماتو له مخې، د ۲۰۲۴ کال د ډسمبر مياشتې پر ۲۵ مه نېټه د پاکستان پوځ یوې الوتکې د پکتیکا په وړممۍ ولسوالۍ کې ډیورنډ کرښې ته نژدې خپل پوځيان کښته کړل او په سيمه کې يې دوه کورونه وسوځول.
د مالوماتو پر بنسټ، له همدې پيښې سره هم مهاله دوو بې پيلوټه الوتکو پر پاکستاني نظاميانو پهره کوله.
په مکتوب کې راغلي، چې د ډسمبر میاشتې پر ۲۶ مه نېټه د پاکستان بې پیلوټه الوتکو په جلا وختونو کې د خوست په ځاځي میدان ولسوالۍ، د پکتیکا په برمل او شکین ولسواليو او د پکتیا په ډنډپټان ولسوالۍ کې هوايي ګزمې کړې.
د مالوماتو له مخې، د همدې میاشتي په ۲۷ مه دوو بې پيلوټه پاکستانۍ الوتکو د کندهار په شورابک، په ۲۸مه نېټه د پکتیکا په شکین، په ۲۹مه نېټه د پکتیا په ډنډ پټان او د پکتیکا په برمل ولسوالۍ کې هم ګزمې تر سره کړې دي.
پاکستاني بې پیلوټه الوتکو د ډسمبر مياشتې په ۳۰ مه د هلمند په بهرامچه، د خوست په ګربز، د پکتیا په اریوب ځاځیو ولسواليو او د غزني پر مرکز هم هوایي ګزمې کړې دي.
په دغه مکتوب کې طالبانو د پاکستان دغه کړنې د افغانستان د فضايي حریم ښکاره سرغړونه ياده کړې ده.
طالبانو په خپل دې ۶ مخیز مکتوب کې په بشپړو جزئياتو سره ليکلي، چې د پاکستان پوځيانو له ډيورنډ کرښې دې خوا د پکتیا، پکتیکا، خوست او کونړ بيلابيلو سيمو ته توغندي توغولي او د طالبانو پر تاسیساتو يې هم وسله وال بريدونه کړي دي.
په مکتوب کې راغلي، چې د ډسمبر مياشتې پر ۲۵مه نېټه پاکستاني پوځيانو له ډيورنډ کرښې څخه د خوست پر عليشير او سپيرې او د پکتیکا پر برمل ولسوالیو توغندي توغولي دي.
په دغه سند کې پر افغان خاوره د پاکستاني پوځیانو د سپکو او درندو وسلو د بريدونو اړوند راغلي: « د ډسمبر په ۲۷مه د پکتیا د ډنډ پټان، په ۲۸مه د پکتیکا په شکين، د پکتیا په اريوب ځاځي، د خوست په ځاځي میدان او ګربز او په ۳۰مه د کونړ سرکاڼو ولسواليو کې د هاوان د مرمیو بریدونه کړي.»
طالبانو ویلي، چې د پاکستان د همدې سرغړونو په اړه يې اندېښنه ښودلې او خپل اعتراض يې هم څرګند کړی خو تر اوسه کوم پرمختګ نه دی لیدل شوی.
د طالبانو د دې افشاشوي مکتوب په وروستۍ برخه کې راغلي، چې د ډیورنډ فرضي کرښې په اوږدو کې دا ډول ترینګلتیاوې د دواړو هېوادونو په زيان دي، چې باید مخه یې ونیول شي.
پر افغان خاوره د پاکستان د بې پيلوټه الوتکو د ګزمو او ډيورنډ کرښې څخه د بريدونو مکتوب په داسې حال کې افشا کيږي، چې افغانستان انټرنشنل څو ځله په همدې سيمو کې د بي پيلوټه الوتکو د ګزمو خبرونه ورکړي دي.
په دې ناسته کې مېرمن محبوبي ویلي، چې په موسسه کې یې نږدې اته سوه کسان کار کوي او ادعا یې کړې، چې د افغانستان په بېلابېلو ولایتونو کې یې پر دوه سوه زرو افغانانو بشرپاله مرستې وېشلي دي.
په مکتوب کې د مدینه محبوبي له قوله لیکل شوي، چې هغې له درې سوو ښوونخیو سره لازمې مرستې کړي او ۱۱ زرو ماشومانو ته یې د زدهکړو زمینه برابره کړې ده.
په مکتوب لیدل کېږي، چې نوموړې له طالبانو غوښتي څو له موسسې یې ملاتړ وکړي او هغه به یې په بدل کې په نړۍوالو ناستو او کنفرانسونو کې د دغې ډلې ګډون ته زمینه برابره کړي.
مدینه محبوبي د ملګرو ملتونو له بشرپاله سازمان سره ځان د افغان موسسو استازې بللې او ادعا یې کړې، چې د افغانستان د خلکو غږ پورته کوي.
د نادولتي موسسو د مالکانو او طالبانو ګډې ناستې شکمنې بلل شوي او راپورونه شته، چې د موسسو مالکان له دغې ډلې سره خواخوږي دي، څو له دې لارې له نړۍوالو سازمانونو ترلاسهکوونکې پروژې پلې کړي.
دغه مکتوب چې د ۱۴۰۳ کال د پنځمې میاشتې په ۱۰مه صادر شوی پهکې د طالبانو او د یوې موسسې له څښتنې سره د ناستو جزیات په ګوته کوي.
په دغه مکتوب کې لیکل شوي، چې مدینه محبوبي ته په ټولنیزو رسنیو کې د طالبانو د ملاتړې لقب ورکړل شوی دی.
د یادونې ده، چې تېره اوونۍ ناڅرګندو هېکرانو د طالبانو پر اطلاعاتي زېرمو سایبري برید وکړ او د دغې ډلې د بهرنیو چارو، مالیې، عدلیې، اطلاعاتو او کلتور، مخابراتو، کانونو، امربالمعروف وزارتخونو، سترې محکمې او شمېر نورو بنسټونو اسناد یې د «کابللیکس» په نوم پر یوې وېبپاڼې خپاره کړل.
ورته مهال، طالبانو هم دا پېښه منلې او زیاته کړې یې ده چې د دغې ډلې یو شمېر اسنادونه افشا شوي او په وینا یې، د دغو اسنادونو کمپيوټرونه له امنیتي خوندیتوب څخه بېبرخې وو.
د هبتالله د دغه فرمان پر بنسټ، مجاهد ته هم سپارښتنه شوې چې د هغو مسایلو په تړاو دې له خبرو کولو ډډه وکړي، چې د دغې ډلې سیاسي او ټولنیز لیدلوری پهکې روښانه نه وي.
په دغه فرمان کې ویل شوي، چې ویاندویان یوازې هغه ویناپاڼې نشرولای شي چې د طالبانو مشر له خوا تایید شوي وي.
په یاد فرمان کې همداراز راغلي، چې د وزارتخونو او بېلابېلو ادارو ویاندویانو د خپلو ادارو له کاري چتر څخه بهر هېڅ ډول رسنیز فعالیتونه نه شي کولای.
همداراز د یاد فرمان په سرلیک کې زیاته شوې، چې په ټولنیزو مسایلو کې یوازې ملا امام بشپړ واک لري او نور هېڅوک اجازه نه لري څو په ټولنیزو مسایلو کې د ملا امام مخالفت وکړي.
دا په داسې حال کې ده چې تېره اوونۍ د هېکرانو یوې ناڅرګنده ډلې د طالبانو پر معلوماتي شبکو سایبري برید وکړ او د دغې ډلې د ۲۱ وزارتخونو او خپلواکو ریاستونو یو شمېر سندونه یې په انټرنېټ کې خپاره کړل.
د طالبانو د بهرنیو چارو، مالیې، عدلیې، اطلاعاتو او کولتور، مخابراتو، کانونو، امربالمعروف وزارتخونې او ستره محکمه هغه مهم بنسټونه بلل کېږي چې هېکرانو یې اسناد خپاره کړي دي.
له دې پېښې وروسته د طالبانو د مخابراتو او ټکنالوژۍ وزارت هم ومنله چې د دغې ډلې یو شمېر اسنادونه افشا شوي او په وینا یې، د دغو اسنادو کمپيوټرونو امنیتي خوندیتوب نه درلود.
د پاکستان پوځ د تېر ۲۰۲۴ کال د اګسټ په ۱۲مه خبر ورکړی و، چې د پخواني لومړي وزیر عمران خان د واکمنۍ پر مهال د دغه هېواد د استخباراتي ادارې (ای اېس ای) مشر متقاعد جنرال فیض حمید یې له واک څخه د ناوړه کټې اخیستنې له امله نیولی دی.
د طالب لیکس له لوري په افشا شویو اسنادو کې یو هم د طالبانو د اسلام اباد سفارت او د دې ډلې د بهرنیو چارو وزارت اړوند معلوماتي مکتوبونه دي.
په دغو مکتوبونو کې په پاکستان کې د طالبانو سفیر کابل په یاد هېواد کې له هر ډول سیاسي بدلون او وضعیت څخه په جریان کې ساتلی.
په یوه مکتوب کې د طالبانو سفیر سردار احمد شکېب د بهرنیو چارو وزارت ته لیکلي، چې په پاکستان کې د څارګرې شبکې ای اېس ای پخواني مشر فیض حمید نیول کېدل سیاسي انګیزه لري او دا قضیه هېڅ ډول جرم پورې تړلې نه ښکاري.
په مکتوب کې لیکل شوي : «ښايي د فیض حمید نیول کېدل د پخواني لومړي وزیر عمران خان سره د هغه د نږدې اړیکو او خواخوږۍ له کبله وي.»
په یاد مکتوب کې همداراز ویل شوي، چې پاکستان په دغه هېواد کې د انټرنیټ پر کارولو، وټس اپ او یو شمېر نورو خواله رسنیو محدودیتونه وضع کړي، چې ښايي لامل یې د پاکستان تحریک انصاف ګوند له لوري د پراخو لاریونونو یا تبلیغاتو مخنیوی وي.
د پاکستان د پوځ رسنیزې څانګې په خبرپاڼه کې ویل شوي وو چې د پوځي محکمې له مخې فیض حمید د پوځ له لورې توقیف شوی دی.
خبرپاڼې زیاته کړې، چې هغه له تقاعد کېدو راهیسې د پاکستان د اردو له قانون څخه "ګڼې سرغړونې" کړي دي.
یاده دې وي، چې د پاکستان د استخباراتي ادارې (ای اېس ای) مشر فیض حمید په افغانستان کې د طالبانو بیا واک ترلاسه کولو سره هم مهاله د کابل په سرینا هوټل کې د چایو له پیالې سره راڅرګند شو او ویې ویل چې، ''خواشیني کېږئ مه هر څه به سم شي''.
په کابل کې د طالبانو واک ته رسېدو سره یو ځای د فیض حمید دغه ډول راڅرګندېدل په کور دننه او بهر له سختو غبرګونونو سره مخ شول.
په دې اړونده خپاره شوي مکتوب کې د طالبانو د یاد وزارت له بېلابېلو معینیتونو، ریاستونو او ادارو غوښتل شوي، چې د دغه وزارت په بودجه دې د خپلو شخصي موټرو د ترمیم او ورته د تېلو اچولو څخه ډډه وکړي.
همدا راز مکتوب څخه انګېرل کېږي، چې د دغه وزارت یو شمېر غړي دولتي موټر په شخصي توګه کاروي او ان د دولتي موټر چلوونکو پر ځای یې ورته شخصي هغه ګومارلي دي.
په مکتوب کې راغلي، چې د رسمي وخت څخه وروسته که هر کارېدونکی دولتي موټر خرابېږي؛ نو د ترمیم مسوولیت یې د دغه وزارت پر غاړه نه دی.
په مکتوب کې دا هم راغلي، چې له رسمياتو وروسته که د شخصي موټرچلوونکي له لوري دولتي موټر ټکر شي؛ نو دوی یې د جوړېدو مسوولیت نلري او د جوړېدو مسوولیت یې د هماغه چلوونکي او کاروونکي پرغاړه دی.
تېره ورځ هم د طالبانو د امربالمعروف او نهې عنالمنکر وزارت ویاند سیفالاسلام خیبر د رسنیو هغه راپورونه او ادعاوې بې بنسټه یادې کړې، چې پکې راغلي ویل شوي و چې د دغې ډلې د امر بالمعروف وزارت محتسبینو ته زغروال موټر او وسلې ورکړل شوې دي.
د ښاغلي خیبر په وینا، په مرکز او ولایاتو کې د دغه وزارت هیڅ یو چارواکی زغروال ګاډی او وسله نلري.
هغه زیاته کړې، چې د امر بالمعروف وزارت محتسبین د نورو وزارتونو له کارکوونکو هیڅ ډول لوړوالی نهلري او په وړیا ډول په پوځي مرکزونو کې د دوی د وړیا درملنې راپورونه هم بې بنسټه دي.
د کانونو او پټرولیم وزارت په افشا شوي مکتوب کې لیکل شوي، چې دغه هدف یې د خپلو بېلابېلو سرچینو څخه د عوایدو راټولولو په موخه ټاکلی و او اړونده ادارو ته یې لارښوونې کړې وې چې د راټولولو په تړاو یې خپلې هڅې ګړندۍ کړي.
په اړونده مکتوب کې راغلي، چې د کانونو قراردادونه د دغو عوایدو یو تر ټولو مهمه سرچینه ده او باید په دې تړاو په ټولو ولایتونو کې د طالبانو ریاستونه خپل فعالیتونه پراخ کړي.
په یاد راپور کې د طالبانو ولایتي ریاستو ته سپارښتنه شوې، چې په تېرو دوو کلونو کې د ترلاسه شویو عوایدو او قراردادونو اړوند معلومات هم د طالبانو د کانونو له وزارت سره شریک کړي.