د اسراییل اورشلیم پوسټ ورځپاڼه وايي، د اسپانیا پولیسو ۱۱ پاکستاني وګړي د پاکستان طالبانو غورځنګ سره د اړیکو په شک نیولي دی. د پولیسو څېړنې ښيي چې نیول شویو کسانو اروپا کې د خپلو ملګرو د هڅولو او مهمو هدفونو په نښه کولو لپاره منظمې ټلیفوني اړیکې کارولې.
اورشلیم پوسټ نن د دې خبر خپرولو سره د دې کسانو د نیولو کره نېټه نه ده یاده کړې.
دا رسنۍ د اسپانیا ملي پولیسو په حواله وايي، په دې ۱۱ کسانو کې لس په بارسلونا او یو هم د ایټالیايي پولیسو په مرسته په هغه هېواد کې نیول شوی د.
د اسپانیايي چارواکو په خبره، دا په تېرو دریو کلونو کې د ورته کسانو د نیولو دریم ځل دی چې ټول شمېر یې ۳۰ کسانو ته رسېږي.
اوریشلم پوسټ د اسپانیايي رسنیو په حواله وايي، چې له نورو سره د اړیکو لپاره یو ټلیفوني چینل د ښځو له خوا اداره کېده، چې د دې چینل پر پراخولو سربېره یې د کسانو موندلو کې هم کارند رول درلود.
پاکستانۍ رسنۍ خراسان ډایري خبر ورکړی، چې د خیبرپښتونخوا په کوهاټ کې نامعلومه وسلهوالو د ترهګرۍ ضد دوه پولیس په ډزو وژلي دي.
د کوهاټ ولسوالۍ د ځایي پولیسو په وینا،دغه پېښه په نانډه بند سیمه کې شوې ده.
پولیسو زیاته کړې، چې په وژل شویو کې یو تن د پولیسو افسر او بل یې ساتونکی پولیس دی.
لاتراوسه د دغې پېښې پړه کومې ډلې پر غاړه نده اخیستې.
له بل پلوه بیا په پنجاب کې د تراویح لمانځه پر مهال په ډزو ۳ تنه وژل شوي دي.
د جیو نیوز د راپور له مخې، د پنجاب په نارووال ولسوالۍ کې تېره شپه د تراویح د لمانځه پر مهال د ډزو له امله ۳ تنه وژل شوي دي.
د پنجاب پولیسو جیو نیوز ته د دغې پېښې پخلی کړی او ویلي یې دي، چې په وژل شویو کسانو کې یو تن یې چې عمران نومېږي؛ د خپلو ورورو لهخوا په وسلهوالو د پیسو په بدل کې وژل شوی دی.
د پولیسو په وینا، په لومړنیو څېړنو کې څرګنده شوې چې د وژل شوي کس ورور زمان نومېږي چې اوسمهال په کاناډا کې اوسېږي.
پولیسو دا هم ویلي، چې دغه وسلهوال د وزیرستان اصلي اوسېدونکي دي.
د نارووال پولیسو مشر طیب حفیظ چیما وایي، د وژل شوي عمران او د هغه د ورور زمان ترمنځ د موټرو د یوه تمځای د مالکیت پر سر پخوانۍ شخړه روانه وه.
طیب حفیظ زیاته کړي، چې د دغو وروڼو په تړاو د دوی د پولیسو په مرکز کې له پخوا ځینې قضیې ثبتې شوې وې.
د پاکستانۍ ورځپاڼې «ده نیوز The News» د راپور له مخې، پاکستان پرېکړه کړې چې په دغه هېواد کې د ملګرو ملتونو او د دوی له حکومت سره ثبت ۲.۱ مېلیونه افغان کډوال په بېلابېلو پړاوونو کې بېرته خپل هېواد ته ولېږي.
بې اسناده افغان کډوالو ته خبرداری ورکړل شوی، چې د مارچ میاشتې تر ۳۱مې نېټې دغه هېواد پرېږدي.
اوسمهال د ملګرو ملتونو له ثبت شویو کډوالو پرته سلګونه زره نور افغان کډوال په ناقانونه توګه دغه هېواد کې مېشت دي، چې د پاکستان د پرېکړې له مخې په لومړي پړاو کې به د دوی د اېستل کېدو لړۍ چټکه کړي او که د مارچ میاشتې تر پایه په خپله خوښه خپل هېواد ته ستانه نشي؛ نو په زور به یې وباسي.
د «ده نیوز» د راپور پر بنسټ، په ۲۰۲۳ کې ځیني کډوال د «داوطلبانه ستنېدو» پروګرام له لوري خپل هېواد ته ستانه شوي دي.
په پاکستان کې د ملګرو ملتونو د کډوالو عالي کمېشنرۍ ویاند قیصر افریدی وایي:« له ۲.۱ مېلیونه افغان کډوالو څخه ۱.۳ مېلېونه کسان د POR کارت لرونکي دي، چې د افغان کډوالو ۵۲سلنه برخه جوړوي او ډېری یې په خېبر پښتونخوا کې مېشت دي».
نوموړي زیاته کړه، چې شاوخوا ۸۰۰ زره افغانان د ملګرو ملتونو د ACC کارت لرونکي دي چې د دوی له ډلې یې هم زیاتره په خېبر پښتونخوا کې ژوند کوي.
د POR کارتونه په ۲۰۰۶ کال کې د ملګرو ملتونو د کډوالو عالي کمېشنرۍ په همکارۍ افغان کډوالو ته ورکړل شول او د ACC کارتونه بیا په ۲۰۱۷ کال کې د پاکستان د «ملي عمل پلان (NAP)» تر چتر لاندې ووېشل شول.
پاکستان له نږدې پنځه لسیزو راهیسې د مېلیونونو افغانانو کوربه پاتې شوی دی.
که څه هم په وروستیو کلونو کې سلګونه زره افغانان خپل وطن ته ستانه شوي؛ خو لا هم ۲.۱ مېلیونه افغانان د خیبر پښتونخوا او نورو ایالتونو په بېلابېلو سیمو کې ژوند کوي.
پاکستاني چارواکو د مارچ ۳۱مې وروستۍ نېټه ټاکلې، چې له مخې یې باید ټول «بې اسناده» افغانان او د ACC کارت لرونکي کسان د پاکستان خاوره پرېږدي.
هغه زرګونه افغانان چې په پاکستان کې زېږېدلي او هېڅکله افغانستان ته نه دي تللي؛ اوس د روژې میاشتې سره سم د دغه ضربالاجل له امله د خپل راتلونکي په اړه ژورې اندېښنې لري.
پېښور د خېبر پښتونخوا یو له هغو ښارونو دی، چې د افغان کډوالو شمېر پکې خورا زیات دی چې پکې لوی کاروبارونه او سوداګرۍ هم لري.
دوی د خېبر پښتونخوا له خلکو سره لوی شوي او څنګ په څنګ یې ورسره له ماشتوبه ژوند کړی دی.
تېر کال د پاکستان حکومت یوازې د «بې اسنادو» بهرنیانو لپاره (د اکټوبر ۳۱مه) وروستۍ نېټه ټاکلې وه، چې ورپسې ګڼ شمېر بې اسناده افغانان د تورخم پر ګډون پر ځینو نورو لارو د ډیورنډ کرښې هغې غاړې خپلو سیمو ته ستانه شول.
پاکستاني پولیسو له تېرو درېیو میاشتو راهیسې په اسلام اباد کې دروازه په دروازه د ناقانونه افغانانو د نیول کېدو لپاره عملیات پیل کړي؛ خو په پلازمېنه کې ډېری هغه افغانان مېشت دي، چې د طالبانو تر واکمنۍ وروسته یې ژوند له ګواښ سره مخ و او د لوېدیځو هېوادونو د پناه غوښتنو پسې یاد هېواد ته تللي دي.
د پاکستان حکومت دغو افغانانو ته هم خبرداری ورکړی، چې د مارچ میاشتې وروسته دې اسلام اباد او راولپندۍ ښارونو څخه ووځي او په نورو هېوادونو کې دې مېشت شي.
د یاد هېواد بهرنیو چارو وزیر اسحاق ډار لا ویلي، د هغو افغانانو د اېستل کېدو په اړه هم فکر کوي چې لوېدیځو هېوادونو او امریکا یې د بیا مېشتېدو غوښتنلیکونه رد کړي دي.
د پاکستان په کراچۍ ښار کې د افغان کډوالو په کمپ کې د چت د نړېدو له امله د خېبرپښتونخوا شپږ نجونې مړې شوي، چې پنځه خوېندې او یوه د دوی خپلوانه وه. د دغه چت د رغېدو چارې روانې وې چې ونړېد.
چارواکو د یکشنبې په ورځ وویل، په دغه پېښه کې د دوو ماشومانو په ګډون څلور تنه نور ټپیان شوي هم دي، چې د يوه ټپي روغتيايي حالت د اندېښنې وړ بلل شوى دى.
چارواکي د چت د نړېدو احتمالي لامل د ساختماني موادو دروند بار په ګوته کړی دی.
پاکستاني چارواکو دغه راز ویلي، چې د افغان کمپ په یوه کور کې د کور چت راپرېوتلی او په پایله کې یې د یوې کورنۍ ۱۰ غړي تر خاورو لاندې شوي دي.
د دوی په خبره، د ژغورنې د هڅو په پایله کې څلور ماشومان مړه شوي، خو دوه نورې ځوانې نجونې په روغتون کې مړې شوې دي.
هغه يادونه وکړه، چې که څه هم پېښه په افغان کمپ کې شوې خو قربانيان يې افغان کډوال نه وو.
دوی په اصل کې د خېبر پښتونخوا د بنو اوسېدونکي وو.
د پاکستان د طالبانو غورځنګ پخوانی ویاند وايي، پاکستان خپله پالیسي بېرته پخوانیو ناکامو تګلارو ته ګرځوي، چې د کشمیر په شخړه کې د جهادي ډلو کارول پکې شامل دي.
احسان الله احسان د هند سنډې ګارډین ته په یوه مقاله کې لیکلي « د پاکستان په پالیسو کې یو خطرناک بدلون رامنځته شوی، دولت د خپلو جیوپولیټیکي موخو لپاره په رسمي ډول د نیابتي جهادي ډلو د بیا فعالولو اسانتیا برابروي».
نوموړی په دې مقاله کې وايي، «پاکستان پخوانیو جهادي سازمانونو، لکه لشکر طیبه او جیش محمد ته لارښوونه کړې، چې په کشمیر کې خپل فعالیتونه بېرته پیل کړي. دا اوپه افغانستان کې د نیابتي ډلې په توګه دداعش ګومارل، د پاکستان د ستراتیژیکو ناکامیو تسلسل ښکاري».
احسان وايي، پاکستان له اوږدې مودې راهیسې هڅه کړې په افغانستان کې خپل نفوذ وساتي، خو اوس د طالبانو او هند نږدېوالی د اسلام اباد لپاره د اندېښنې وړ موضوع ګرځېدلې ده.
احسان الله احسان زیاتوي، له هغه وروسته چې هند د کشمیر ځانګړی حیثیت لغوکړ، پاکستان ته د کشمیري مقاومت دوام لا ډېر ستونزمن شوی اوپه دې شرایطو کې، اسلاماباد یو ځل بیا جهادي ډلو ته مخه کړې، چې دده په باور، په کشمیر کې وسلهوال فعالیتونه وغځوي او پر هند فشار راوړي.
د طالبانو دغه پخوانی چارواکی، چې اوس د افغان طالبانو په ملاتړ لیکنې کوي، وايي، پاکستان له یو پلوه له سختو دیپلوماتیکو او اقتصادي فشارونو سره مخ دی او له بلې خوا د ترهګرۍ د ملاتړ تورونه، چې اوس یې له داعش سره د ارتباط ادعاوې هم پکې شاملې دي، نور هم ډېر شوي دي.
نوموړی وايي، «د دې حالت په مقابل کې اسلاماباد غواړي د لشکر طیبه او جیش محمد په څېر ډلې بېرته فعاله کړي، څو له خپلو داخلي ناکامیو او نړیوالو نیوکو پام بل لور ته واړوي».
نوموړی وايي، چې پاکستان له اوږدې مودې راهیسې داعش د یوې نیابتي وسلې په توګه په افغانستان کې کارولې، څو پر طالبانو فشار راوړي او په سیمه کې ګډوډي رامنځته کړي.
د پاکستاني طالبانو یاد پخوانی ویاند وايي، په پاکستان کې د بهرني سیاست په جوړولو کې د پوځ او اسټبلشمنټ رول تل غالب پاتې شوی او دا پالیسۍ ډېر وخت د ملي ګټو پر ځای د یوې ځانګړې ډلې د مالي او ستراتیژیکو ګټو پر بنسټ طرح شوې دي.
د پاکستان د جمعیت علماء اسلام ګوند مشر مولانا فضل الرحمان د حقانیه مدرسې د مشر حامدالحق حقاني له وژل کیدو وروسته لومړی ځل یادې مدرسې ته ورغلی او په دې مدرسه کې یې ځانمرکی برید غندلی دی. مولانا فضل الرحمان وايي، «کوم ټوپک چې د اسلام خلاف کاریږي هغه جهاد نه دی بلکې ترهګري ده».
د پاکستان د جمعیت علماء اسلام ګوند رسنیز دفتر د مولانا فضل الرحمان په حواله لیکلي چې نوموړي ویلي، «د حقانيه مدرسې پر مشر حامدالحق حقاني برید زما په کور او مدرسې برید دی».
مولانا فضل الرحمان وویل:«مولانا حامدالحق یو بې ضرره دیني عالم و، له حقانيه سره یې تړاو جرم و».
مولانا فضل الرحمان د خپلې وینا په یوه برخه کې وايي چې حضرت محمد «ص» په یوه حدیث کې ویلي دي چې د انسان وینه د الله له کور څخه غوره ده.
مولانا فضل الرحمن وايي چې دوه ورځې وړاندې هم په بلوچستان کې د تراویح د لمانځه پر مهال په یوه جومات کې یو دیني عالم په نښه شو. هغه زیاتوي چې دا تور توپان دی، راځي او تېرېږي، خو دا مدرسې به پاتې وي.
د مولانا فضل الرحمان په باور، هغه کسان چې داسې اعمال ترسره کوي ظالمان او ترهګر دي. نوموړی زیاتوي، «ایا زه باید خپل ښوونکي ته شهید ووایم او قاتل ته هم مجاهد ووایم؟ دا نه شي کېدای.»
مولانا فضل الرحمان په ټینګار سره وویل چې دا مدرسې، جوماتونه او علماء به ژوندي او خوندي پاتې شي او دښمن به پښېمانه وي.
تر اوسه کومې ډلې په پښتونخوا کې د اکوړه خټک حقانیه مدرسې پر جومات د برید مسوولیت پر غاړه نه دی اخیستی.
مولا فضل الرحمان په داسې حال کې په پاکستان کې دغه بریدونه ترهګري ګڼي، چې نوموړي او « دارالعلوم حقانیه اکوړه خټک» له دې وړاندې په افغانستان کې د جمهوري دولت خلاف د طالبانو د وسله والو جګړو او ځانمرګو بریدونو ټینګ ملاتړ کاوه، چې ډېری وخت پکې ملکي کسان، دیني عالمان او جوماتونه په نښه کېدل.