د بیان ازادۍ کور په نوم بنسټ، د طالبانو له لوري په بدخشان، بغلان او نیمروز ولایتونو کې پر رسنیو د ساکښو د انځورونو خپرولو د بندیز په غبرګون کې ویلي، د بیان ازادي په افغانستان کې د مبارزې وروستی سنګر پاتې دی. دغه بنسټ له نړیوالو غوښتي چې د طالبانو د دغه کار په وړاندې غبرګون وښيي.
یاد بنسټ زیاتوي، په داسې حال کې چې طالبان د ځان په ګته له رسنیو څخه په پراخه کچه کار اخلي، او هره لحظه یې ویاندویان په رسنیو کې حضور لري، خو بلخوا بیا د همدغې ډلې د امربالمعروف او نهي عن المنکر له قانون څخه په استفادې پر رسنیو بنديزونه پلي کوي.
دغه بنسټ په اعلامیه کې اندېښنه څرګنده کړې، چې که د طالبانو له لوري په رسنیو بندیزونه دوام وکړي نو لېرې نه ده، چې په ټول افغانستان کې به وګړي اطلاعاتو ته د لاسرسي حق له لاسه ورکړي.
دا په داسې حال کې ده، چې تېره ورځ په یادو شویو ولایتونو کې د طالبانو د امر بالمعروف ادارې سیمهییزو رسنیو ته د ساکښو د انځورونو د نه خپرولو دا امر یوازې د پیغامونو له لارې نه، بلکې په حضوري ډول هم رسولی او مسوولانو ته یې د نه پلي کیدو له امله د جدي پایلو خبرداری ورکړی دی.
د معلوماتو له مخې، دا مهال په بدخشان کې ۱۰ راډیوګانې او دوه خصوصي ټلویزیونونه، په بغلان کې یو ټلویزیون او پنځه خصوصي راډیوګانې، او په نیمروز کې دوه ټلویزیونونه او څلور راډیوګانې فعالیت لري.
سربېره پر دې، د طالبانو تر واک لاندې ملي راډیو ټلویزیون او باختر خبري اژانس هم په دې ولایتونو کې فعالیت کوي.
د خبریالانو د حقونو فعالانو او ګڼو رسنیزو ادارو د طالبانو دا پرېکړه غندلې او دا یې د بیان ازادۍ ته یو بل جدي ګواښ بللی دی.
طالبانو له تېرو درېیو کلونو راهیسې د افغانستان پر رسنیو سخت محدودیتونه لګولي، چې له امله یې ګڼ شمېر رسنۍ تړل شوې او سلګونه خبریالان له هېواده وتلي دي.
هغه پر اېکس پاڼه د (وري ۹مه) د طالبانو د استخباراتو اړوند «۳۷۶ ریاست» یو مکتوب خپور کړی، چې په کې د طالبانو د جوړښتونو دننه د پاکستان څارګرې ادارې له پراخ موجودیت څخه اندېښنه ښودل شوې ده.
پر دغه مکتوب د طالبانو استخباراتو د یاد ریاست د مشر ډاکټر بشیر لاسلیک هم شته.
په مکتوب کې راغلي، سره له دې چې (ای اېس ای) د طالبانو په اداراتو کې ځانګړی نفوذ لري، خو بیا هم د هدفي وژنو په ترسره کولو کې پاتې راغلې ده.
همدا راز زیاته شوې، د پاکستان د څارګرې شبکې نفوذي کسان اوس مهال د وسلو له کمښت سره مخ دي او پاکستان هڅه کوي، څو خپلو دغو جاسوسانو ته وسلې ولېږدوي.
په مکتوب کې خبرداری ورکړل شوی چې د ای اېس ای له لوري تابیا شوې، څو د طالبانو دننه خپلو کسانو ته وسلې ولېږي او د طالبانو د استخباراتو له څانګو غوښتل شوي تر څو د دغه چارې مخنېوی وکړي.
د پخواني حکومت د ملي امنیت رییس رحمت الله نبیل همدې مکتوب ته په اشارې سره ویلي، چې طالبانو د خپلو جوړښتونو دننه د پاکستان د استخباراتو نفوذ تایید کړی دی.
تر دې مخکې هم داسې روایتونه شته چې ګوندې ان د طالبانو د رهبرۍ یو شمېر غړي د پاکستان له څارګرې شبکې سره نږدې اړیکې لري او ان د دوی تر واکمنۍ دمخه هم پرې ادعا وه، چې یاد سازمان د طالبانو تر شاه ولاړ و.
د پاکستان ځینو سیاستوالو هم په خپلو ویناوو او رسنیو سره مرکو کې منلې چې د دغه هېواد څارګرې شبکې په پراخه توګه د طالبانو ملاتړ کاوه.
د امنیتي چارو کارپوهانو او د پخواني نظام چارواکو له پخوا راهیسې نیوکې کولې چې پاکستان د طالبانو تر شاه ولاړ دی او ان د تجهیز په برخه کې هم ورسره مرستې کوي.
اوس چې طالبان پر افغانستان واکمن دي تر بل هر چا په ښکاره توګه له پاکستان سره په تقابل او ناندریو کې ښکېل دي.
پاکستان اندېښنه لري چې ګوندې طالبانو تر خپل سیوري لاندې د دوی ضد وسله والو ډلو ته ځای ورکړی او له افغانستانه د «ټي ټي پي» په ګډون نورې وسله والې ډلې د دوی پر ضد بریدونه پلانوي، خو طالبان بیا دغه ادعاوې ردوي.
طالبان هم د پاکستان خلاف ورته څرګندونې کوي او څو څو ځله یې لوړ پوړو غړو نیوکه کړې چې ګوندې یاد هېواد په خپله خاوره کې د افغانستان پر ضد داعش ترهګر روزي او ورته یې پناه ځایونه ورکړي دي.
د طالبانو د بهرنیو چارو وزارت مرستیال وزیر عباس ستانکزي په یوې مرکه کې ویلي وو، داسې شواهد ورسره شته چې ثابتوي د پاکستان پوځ د داعش روزنیز مرکزونه جوړ کړي او د ترهګریز فعالیتونو لپاره د دغه ډلې غړي افغانستان ته لېږي.
د طالبانو او پاکستان ترمنځ دغو روانو ناندریو هم ډول ډول غبرګونونه رابرسېره کړي دي. ځینې بیا د دغو اړیکو خرابیدل سمبولیک ګڼي او فکر کوي چې ګوندې د یوې سیاسي ډرامې دوام دی.
خو ځینې نور بیا باور لري، چې پاکستان د خپل بل کړي اور په لمبو سوځي او طالبان یې دومره زورو کړي چې اوس خپله د دوی خلاف راپاڅیدلي دي.