لاوروف: روسیه به د بندیانو له تبادلې وروسته اوکراین ته د سولې شرایط څرګند کړي

یاد تړون د هغو دوو مرګونو پېښو له امله شوی، چې د بوینګ ۷۳۷ مکس الوتکو سره تړاو لري.

د لاین اسیر پرواز ۶۱۰چې په ۲۰۱۸ کال کې سقوط وکړ او د اتیوپیا اییرلاینز پرواز ۳۰۲چې په ۲۰۱۹ کې رالوېدلی وه. په دواړو پېښو کې ټول ۳۴۶تنه وژل شوي وو.

د عدلیې وزارت په وینا، د دې پیسو ډېره برخه به د بوینګ د امنیت، کیفیت او قانون‌پالنې د پروګرامونو ښه‌والي لپاره وکارول شي او شاوخوا ۴۴۵ مېلیونه ډالر به د قربانیانو کورنیو ته د تاوان ورکولو لپاره ځانګړي شي.

د محکمې اسناد ښيي، چې دا هوکړه بوینګ ته دا فرصت ورکوي چې د ۷۳۷ مکس الوتکو د خوندیتوب په اړه د امریکا له تنظیموونکو ادارو سره د فریب ورکولو تورونو په تړاو له جزایي محاکمې خوندي پاتې شي.

د قربانیانو یو شمېر خپلوانو دا موافقه په کلکه غندلې ده او ویلي یې دي، چې دوی له دې پرېکړې نه یوازې خواشیني، بلکې غوسه دي.

د کورنیو یو استازی پاول کاسیل ویلي: «د داسې یوه لویو قربانیانو لرونکي شرکت لپاره دا ډول بې‌محاکمې هوکړه بې‌سارې او په ښکاره ډول ناسم عمل دی. دا په امریکا کې تر ټولو وژونکې سوداګریزه جرمي پېښه ده.»

کاسیل زیاته کړه: «کورنۍ باور لري چې بوینګ باید د خلکو پر وړاندې حساب ورکوونکی شي. موږ به اعتراض وکړو او تمه لرو چې محکمه دا موافقه ونه مني.»

بوینګ په دې اړه له تبصرې کولو ډډه کړې، خو عدلیې وزارت دا هوکړه دفاع کړې ده.

چارواکو ویلي: «د قربانیانو د کورنیو نظریاتو، حقایقو، قوانینو، د فډرالي محاکمې اصولو او د څارنوالانو مسلکي اصولو ته په کتو دا موافقه یوه عادلانه، مشروع او د عامه ګټې لپاره مناسبه پرېکړه ده.»

که څه هم د قربانیانو کورنیو له کلونو راهیسې غوښتنه کړې وه چې دا موضوع باید په علني ډول جزایي محاکمه شي، پخواني بوېینګ چارواکي محاکمه شي، او پر شرکت لا زیات مالي فشار واچول شي، خو عدلیې وزارت ویلي چې دا هوکړه د عملي پایلو له پلوه تر ټولو عادلانه پایله ده.

د امریکا د ټکزاس ایالت فډرالي څارنوالۍ اعلان کړی، چې عبدالهادي مرشد (۳۹ کلن) او محمد سلمان ناصر (۳۵ کلن)، چې دواړه اصلاً د پاکستان اوسېدونکي دي، د ویزې او تابعیت د درغلۍ، د پیسو مینځلو او د مجرمانه سازمان د توطیې په تور نیول شوي دي.

له دوی سره یو حقوقي شرکت او یو سوداګریز بنسټ هم په دې تورونو کې شامل دي.

د چارواکو په وینا، تورنو کسانو جعلي ویزې او د ګرین کارت غوښتنلیکونه برابر کړي، جعلي اعلانونه یې خپاره کړي او د ویزې غوښتونکو نه یې پیسې اخیستې دي، ترڅو هغوی ته د امریکا د اقامت جعلي اسناد برابر کړي.

د دوی په وینا، یاد تورن کسان د مې ۲۳مه نېټه فډرالي محکمې ته وړاندې شول او د هغوی د بند اورېدنه د مې ۳۰مه نېټه ټاکل شوې ده.

یاد کسان که مجرم وپېژندل شي، نو تر ۲۰ کلونو پورې به په فډرالي بند محکوم شي.

عبدالهادي مرشد ممکن خپله تابعیت هم له لاسه ورکړي.

دا قضیه د اېف بي ای له خوا پلټل شوې او یو شمېر فډرالي ادارو پکې مرسته کړې ده.

د "محمد حماد" په نوم یو تن تورن تېره اونۍ په محکمه کې اعتراف وکړ، چې په واټس اپ کې یې د ترهګریزو تبلیغاتو د خپرولو په تړاو دوه جرمونه کړي دي.

حماد د تېر کال په مارچ میاشت کې په لیورپول کې د استخباراتي مارموینو له خوا نیول شوی و.

دا ۳۰ کلن سړی د شنبې په ورځ د غبرګولي په دریېمه نېټه په څلور کاله بند محکوم شو.

دوېم تورن ازاد ولي سعید ۳۰ کاله عمر لري او په برمنګهم کې ژوند کوي.

ښاغلی سعید د ترهګرۍ په ملاتړ د موادو د خپرولو او د ترهګرو په مالي فعالیتونو کې د ګډون په تور په ۱۲ کاله بند محکوم شو.

۳۳ کلن احمد محمد د ترهګرۍ د تمویل په جرم په اوه کاله بند محکوم شو.

۲۴ کلن عمر حسین احمدي هم د ورته تورونو له کبله په پنځه کاله او اوه میاشتې بند محکوم شوی دی.

په واټس اپ ګروپ کې تبادله شوي پیغامونه ښيي چې دغو کسانو په ښکاره د داعش ډلې ملاتړ کاوه.

د وېسټ میډلینډز د ترهګرۍ ضد څانګې څخه اني میلر وویل: "دا په بشپړه توګه روښانه ده چې دا ټول سړي د داعش په ملاتړ کې ښکیل وو. دا چټ ګروپ په برېتانیا کې د تبلیغاتو د خپرولو او فنډ راټولولو لپاره کارول کېده او د داعش فعالیتونو ملاتړ لپاره یې لېږل."

ګوترېش د جمعې په ورځ په یوه اعلامیه کې وویل: «نږدې ۸۰ ورځې کیږي،، چې اسراییل د ژوند ژغورونکو نړیوالو بشري مرستو مخه نیولې ده. د غزې ټول وګړي د لوږې له ګواښ سره مخ دي.»

سره له دې چې، اسراییل په دې وروستیو کې د مرستو بار ځینو لاریو ته اجازه ورکړې، خو ګوترېش دا مرستې ډېري کمي بللي دي. هغه زیاته کړې: «تر دې دمه چې هر څه ته اجازه ورکړل شوې، دا یوازې د مرستې یوه کاشوغه ده، حال داچې یوه سېلاب ته اړتیا ده.»

نوموړي ویلي، چې په غزه کې د اسراییل نظامي عملیاتو له امله مرګ‌ژوبله او ویجاړی زیات شوی او د مرستندویو بنسټونو لپاره لاسرسی لا هم همداراز خطرناک او ګډوډ پاتې دی. «د غزې ۸۰ سلنه خاوره یا خو د اسراییلو له‌خوا پوځي سیمه اعلان شوې، یا د تخلیې تر امر لاندې ده.»

ګوترېش وايي، که مرستې ژر، دوامداره، خوندي او اعتبار لرونکې نه وي، نور خلک به هم ومري او دا به ډېرې ناوړه او ژورې پالې ولري.

پر همدغه مهال اسراییل ادعا کوي، چې د دوشنبې راهیسي د «کرم ابو سالم» بندر له لارې نږدې ۳۰۰ لارۍ غزې ته داخل شوي دي، خو ملګرو ملتونو ویلي، چې د لاریو یوازې درېیمه برخه یې د سیمې ګودامونو ته رسیدلې، ځکه هلته امنیتي حالات ډېر خراب دي.

له جګړې وړاندې به غزې ته هره ورځ د بشري مرستو بار له ۵۰۰ څخه ډېرې لارۍ غزې ته تللې.

ګوټرېش پر نړیوالې ټولنې غږ کړی چې د غزې د خلکو د ژوند ژغورونکو مرستو په رسولو کې دې همغږي او ګډ اقدام وکړي.

د بلوچستان د اواران ولسوالۍ په مشکي سیمه کې تېره شپه شاوخوا درې بجې عبدالطیف بلوڅ د خپلې کورنۍ د غړو مخې ته د وسله والو له لوري په ډزو ووژل شو.

پاکستاني خبریالانو د نوموړي پر وژل کېدو خواشیني ښودلي او وايي، نوموړی د ډیلي انتخاب ورځپاڼي او اجا نیوز خبریال و. خو یادو رسنیو تر اوسه د عبدالطیف بلوڅ د وژني په اړه کوم غبرګون نه دی ښودلی.

تر اوسه کومې وسله‌والې ډلې د بلوڅ د وژلو مسولیت په غاړه نه دی اخیستی.

په ورته وخت کې د بلوڅو د یووالي کمېټې (بي‌وای‌سي) په یوې خپره کړې اعلامیه کې ادعا کړې چې د عبدالطیف بلوڅ په وژنه کې د پاکستاني حکومت لاس لري.

د بلوڅو یوالي کمېټه په اعلامیه کې راغلي:«عبدالطیف یوازې یو خبریال نه و، بلکې د جګړه ځپلي بلوچستان یو پیاوړی غږ و. هغه په داسې سیمه کې د بلوڅ ولس درد، مقاومت او د زړورتا اسناد ثبتول چیري چې رښتیا ویل د مرګ سزا لري. عبدالطیف بلوڅ د حقیقت ویلو له امله د حکومت له‌خوا په نښه شوی دی.»

د راپورونو له مخې، څه موده وړاندې د عبدالطیف بلوڅ د کورنۍ اووه غړي لومړی اختطاف شوي او بیا وژل شوي وو.

د بلوڅو یوالي کمېټه له نړیوالې ټولنې، ملګرو ملتونو، رسنیو او د بیان ازادۍ ملاتړو بنسټونو څخه غوښتنه کړې، چې د بلوڅانو په وړاندې د روان بشري ضد جنایتونو په اړه چوپتیا ماته او بیړنۍ پاملرنه وکړي.