پر طالبانو د چین فشارونه؛ د ټي‌ټي‌پي اړوند اشاروي څرګندونې، محتاطانه ګام که رېښتینی بدلون؟

نوموړي دغه څرګندونې تېره ورځ د اذربایجان په لاچین ښار کې د دویمې درې اړخیزې غونډې پرمهال په خپلې وینا کې کړې دي.
نوموړي یو وار بیا ویلي، چې هند د سند د اوبو له تړون څخه د وسلې په توګه کار اخلي.

هغه ویلي، د هند له‌خوا پاکستان ته د اوبو بندولو خبره ناشونې ده او دوی به هیڅ وخت د دې اجازه ورنکړي او پر وړاندې به یې له ورته اقداماتو کار واخلي؛ ځکه دا خبره شونې نه ده.
هغه زیاته کړې، چې د پاکستان د ۲۴۰ مېلیونه وګړو ژوند او برخلیک د دغه اوبو سره تړلی دی.
د هغه په وینا:« که هند غواړي، چې د ترهګرۍ سره د مبارزې په اړه په پوره اخلاص خبرې وکړي؛ نو پاکستان هم چمتو دی، چې له دوی سره په دې مسله خبرې وکړي. موږ ترټولو ډېر د ترهګرۍ قرباني یو او په تېرو څو لسیزو کې په پاکستان کې ۹۰ زره کسان د ترهکرۍ قرباني شوي او ۱۵۰ مېلیارد ډالره اقتصادي زیانونه مو هم ګاللي دي.»

پاکستان تر دې وړاندې هم هند تورن کړی و، چې نیلم سېند ته یې د کشن ګنګا بند څخه بهېدونکې اوبه بندې کړې دي.

پاکستاني رسنۍ جیونیوز راپور ورکړی و، چې د هند د دغه اقدام له امله په نیلم سیند کې د اوبو بهیر د معمول پرتله ۴۰ سلنه کم شوی دی.

پاکستان ادعا کوي، چې هند ورته د اوبو د بشپړ بندولو په موخه د چناب سیند سره د بیاس او راوي سیندونو د نښلولو پروژو چارې ګړندۍ کړې دي؛ خو هند بیا په دې اړه څه نه دي ویلي.

خو تر دې وړاندې د هند لومړي وزیر نریندرا مودي خبرداری ورکړی و، چې اوبه او وینه یو ځای نه شي بهېدلی.

د (غویي ۷مه) د دغه وزارت له‌خوا په خپرې شوې خبرپاڼه کې راغلي، چې د جوماتونو امامان باید خطبو کې د غزې په ملاتړ ویناوې وکړي،‌ دوعاوې وکړي او عام وګړي هم باید د «قران کریم ختمونه» وکړي.

طالبان وایي، اسراییل غواړي د غزې اوسېدونکي «قتل عام» کړي او یا یې په بشپړه توګه لمنځه یوسي.

د خبریالانو مرکز لیکلي، چې راحل د «۱۴۰۴ کال د غويي په ۱۵مه» له دې امله چې ګوندې پر فېسبوک یې د ټولنیزو ناخوالو، اقتصادي ستونزو او بې وزلۍ په تړاو لیکنې کولې؛ د طالبانو استخباراتو له لوري نیول شوی دی.

په غزني کې د طالبانو سیمه‌ییزې محکمې له همدې امله نوموړي ته د درې میاشتني بند سزا اورولې ده.

یاد مرکز زیاتوي، دغه حکم د طالبانو د استخباراتو تر مستقیم فشار لاندې صادر شوی چې د بیان ازادۍ د لا ځپل کیدو یوه څرګنده بېلګه ده.

د خبریالانو مرکز خبرداری ورکړی، چې دغه پېښه به په افغانستان کې له تېرو درې نیمو کلونو راهیسې پر محدود شويو رسنیزو فعالیتونو لا سختې او جدي منفي اغېزې وکړي.

تر دې مخکې هم د ۱۴۰۳ کال د تلې په میاشت کې د خوشحال راډیو پخوانی مسوول حکمت ارین د طالبانو د جګړو په اړه د یوه راپور خپرولو له امله په یو میاشت بند محکوم شوی و.

د خبریالانو مرکز وايي، تر راحل پرته لږ تر لږه ۱۳ نور خبریالان او د رسنیو کارکوونکي هم دا مهال د طالبانو په بند کې دي.

تازه راپورونه ښيي، چې یو شمېر بندي خبریالان د څرخي پله له زندانه بګرام ته لېږدول شوي دي.

تر اوسه پورې د طالب چارواکو په تېره بیا د غزني د استخباراتو ادارې او اړونده ادارو په دې تړاو څه نه دي ویلي.

یاده نښته د کشمیر راولاکوټ ښار په حسین کوټ سیمه کې هغه مهال رامنځته شوې، چې پولیس د وسله‌والو پر ضد په سیمه کې عملیات پیل کړل.

راپور زیاتوي، چې دغه عملیات د زرنوش نسیم په نوم د یوه وسله‌وال په مشرۍ د یوې جنګي ډلې پر ضد د استخباراتي راپورونو پر بنسټ شوي دي.

ډان ورځپاڼې ویلي، چې د وسله‌والې ډلې دغه مشر له خپلو نورو درېیو ملګرو سره یو ځای وژل شوی دی.

راپور زیاتوي، وسله‌والو د‌ پاکستاني پولیسو پر ضد د سپکو وسلو تر څنګ د لاسي بمونو څخه هم کار اخیستی دی او د دوه پولیسو د وژل کېدو تر څنګ یې پنځه نور ټپیان کړي دي.

همدا راز په سیمه کې د دغه وسله‌والو نښتو له کبله د یوه ملکي وګړي د وژل کېدو ادعا هم شوې ده.

سیمه‌ییزو چارواکو رسنیو ته زیاته کړې، چې د وسله‌والو ډلو پر ضد یې په کشمیر کې عملیات دوام لري.

دغه نښته داسې مهال کېږي، چې د پاکستان او هند ترمنځ د کشمیر په تړاو سخت کړکېچ رامنځته شوی چې ان پر یو بل یې هوایي بریدونه هم وکړل.

د هندي کشمیر په پهلګام سیمه کې وروستي وسله‌وال برید چې په ترڅ کې یې ۲۶تنه هندي سېلانیان ووژل شول؛ د نوي ډیلي غوسه راپارولې او په پاکستان کې یې د هوایي بریدونو پر مهال تر ۱۰۰ ډېرو ترهګرو د وژل کېدو ادعاوې وکړې او اسلام اباد هم د «سېندور» په نوم د هند عملیاتو پر ضد اقدامات وکړل.

د دواړو هېوادونو ترمنځ که څه هم اوربندی شوی؛ خو د نوي ډیلي او اسلام اباد ترمنځ لا هم لفظي ناندرۍ روانې دي.

د طالبانو یاد سفیر دغه څرګندونې د روسيې په پلازمېنه مسکو کې د امنيتي چارو د لوړپوړو استازو د ديارلسمې نړۍوالې ناستې په څنډه کې د روسیې یوه دولتي خبري اژانس «سپوټنېک افغانستان» سره په مرکه کې کړې دي.

هغه زياته کړې: «د افغانستان اوسنی ګډون يو ښه پيل دی، هيله لرو چې په راتلونکې کې لا ښه او اغېزمن ګډون وکړو؛ ترڅو يوې ښې پايلې ته ورسېږي».

د طالبانو د بهرنیو چارو وزارت مرستیال ویاند حافظ ضياء احمد تکل هم منلې، چې جمال ناصر غروال د روسيې په مسکو ښار کې د امنيتي چارواکو په دغې ديارلسمه نړۍواله ناسته کې ګډون کړی او هلته يې د افغانستان د وروستيو امنيتي پرمختګونو او لاسته راوړنو په اړه وينا کړې ده.

په دې ناسته کې د سویلي او ختيځې نړۍ له هېوادونو، د ګډو ګټو هېوادونو، د شریک امنيت تړون سازمان، د يورېشيا اقتصادي ټولنې، د شانګهای د همکارۍ سازمان او تر شلو زياتو نړۍوالو بنسټونو استازو ګډون کړی دی.

دغه ناسته د روسيې د امنيت شورا د منشي سرګي شویګو تر مشرۍ لاندې جوړه شوې او د مئ له ۲۷مې تر ۲۹مې نېټې (د غبرګولي له ۶مې تر ۸مې) د روسيې په پلازمېنه مسکو کې ترسره کېږي. له دې وړاندې د روسيې د ملي امنيت شورا اعلان کړی و، چې د طالبانو يوه پلاوي ته په لومړي ځل بلنه ورکړل شوې؛ څو په دغې نړۍوالې امنيتي ناسته کې ګډون وکړي.

د روسيې دولتي خبري اژانس ټاس د راپور له مخې؛ دغه ناسته د نړۍوالو نويو ګواښونو لکه ترهګرۍ، سايبري جرمونو او سرحدي ننګونو په اړه د خبرو اترو او همغږۍ په موخه جوړه شوې ده.