فایق: په افغانستان کې د عدالت نشتون د بشري ناورین کچه لا پسې زیاته کړې ده

باوري سرچینو ویلي، چې طالبانو له خوا نن هم د کشرو درې څخه د ځايي خلکو ۱۰۰ کورنۍ په زور له خپلو کورونو څخه اېستل شوې دي.

د راپورونو له مخې، طالبانو د کشرو درې د دروازه کلي د هغه اوسېدونکي د نیولو پلټنه هم پیل کړې، چې د طالبانو له خوا د یاد کلي د اوسېدونکو د شړلو ویډیو يي پر ټولنیزو رسنیو خپره کړې وه.

ځايي سرچینو ویلي، چې طالبانو د ویډیو خپرونکی کس پېژندلی او اوس یاد کس د طالبانو له ډاره د غره پر لور تښتېدلی دی.

د سیمې اوسېدونکي وايي:« که دا کس ونیول شي وژل کېږي.»

د غور په کشرو دره کې دغه جبري کډوالۍ د دوو قومونو ترمنځ د ځمکې پر سر د شخړې له امله رامنځ ته شوې او طالبان د تایمني قوم خلک دې ته اړه کړي، چې له دې درې څخه کډه وکړي.

په غور کې د طالبانو پخواني والي احمد شاه دین دوست تېر کال د دې شخړې د حل تر نوم لاندې پرېکړه وکړه، چې د تایمني قوم خلک دې د کورونو پرېښودو تر څنګ خپلې شتمنۍ د سردارخېل قوم ته وسپاري.

د کشرو درې اوسېدونکي وايي، طالبان هغو کورنیو ته چې په زور له کورونو اېستل شوي، پر ټولنیزو رسنیو د انځورو د خپرېدو له ډاره د خیمو درولو اجازه هم نه ورکوي.

ځايي سرچینو ویلي، چې طالبانو د دولت یار ولسوالۍ د کشرو درې د شپږو کلیو اوسېدونکو ته چې شمېر یې شاوخوا ۶۰۰ کورنۍ دی تر دوشنبې ورځې د کورونو پرېښودو امر کړی دی.

د طالبانو د کورنیو چارو وزارت نن شنبه (د جنګاښ ۲۸مه) د یوې خبرپاڼې په خپرولو سره پر اېکس پاڼه لیکلي، چې د طالبانو د ریاست الوزرا اقتصادي مرستیال عبدالغني برادر د کندهار د پولیسو روزنیر مرکز کې د پولیسو فارغت غونډه کې کډون وکړ.

عبدالغني برادر فارغو پولیسو ته په خطاب کې وویل: « د ولس خدمت وکړئ او ددې ډلې ارمانونه ژوندي وساتئ.»
د طالبانو د کورنیو چارو وزارت وايي چې دا پولیسو له عقیده تي او مسلکي زده کړو وروسته فارغ شول.

د طالبانو د کورنیو چارو وزارت په خپاره شوو انځورونو کې د پولیسو په لاسونو کې د روسي کلاشنکوفونه ښکاري.

د طالبانو له خوا دا کار د هغه وروسته کېږي چې ډونالډ ټرمپ په یوه غونډه کې وویل، چې د بایډن ادارې طالبانو ته امریکايۍ وسلې او تجهیزات پرېښودل او طالبان پرې هرکال «پر یوه بدشکله سړک» خپل رسمې ګذشت کوي، خو دی دا نور نه شي زغملای.

د افغانستان د مخکیني جمهوري نظام تر پرځیدو او د امریکا په ګډون د ناټو ځواکونو له وتلو وروسته طالبانو ته د پرمختللو وسلو پاتې کېدو د سیمه ییز امنیت او ټیکاو په تړاو اندېښنې راپورته کړې دي.

د طالبانو د کډوالو او راستنېدونکو چارو وزارت نن شنبه (د جنګاښ ۲۸مه) د یوې خبرپاڼې په خپرولو سره لیکلي چې د یاد وزارت وزیر عبدالکبیر په خپل کاري دفتر کې د کډوالو په چارو کې د ملګرو ملتونو له عالي کمېشنر ښاغلي فیلیپو ګراندي سره کتلي دي.

د طالبانو په خبرپاڼه کې راغلي، چې په دې لیدنه کې له ایران او پاکستان څخه په جبري ډول د شړل شو افغان کډوالو د حالت او د مرستو رسولو په هکله خبرې کړي دي.

طالبانو د ګراندي په حواله لیکلي چې کابل ته یې د سفر موخه له نږدې، د افغان کډوالو د راستنېدونکو د حالت ارزول او ورسره د مرستې کولو لپاره د مالي سرچینو جلب دی.

همدراز فیلیپو ګراندي هرات ولایت ته د سفر هوډ لري او له هغه ځایه به ایران ته هم لاړ شي او د افغان کډوالو راستنېدونکو او هلته د مېشتو افغانانو په تړاو پيغام به له تهران سره شریک کړي.

د طالبانو د کډوالو چارو وزارت وزیر عبدالکبیر په دې ناسته کې ویلي، چې په داسې حال کې چې افغانستان اقلیمي بدلون او جګړو ځپلی، ایران او پاکستان څخه هر ورځ زرګونه افغانان په جبري ډول راباسي چې دې چارې پر اقتصاد او ټولنیزو خدماتو منفي اغېز کړي ده.

عبدالکبیر په ډله ییز ډول د افغان کډوالو اېستل د اندېښنې وړ وبلل او زیاته یې کړه، چې د افغان راستنېدونکو حقونه او پانګه باید په کوربه هېوادونو کې ضایع نه شي.

د یادونې وړ ده، چې په دې وروستیو میاشتو کې د پاکستان او ایران څخه د افغان کډوالو د جبري اېستلو پروسه چټکه شوې ده خو په افغانستان کې سرپنا نشتون ددې کډواله یوه له غټو ستونزه څخه ده.

د طالبانو د هرات والي دفتر د شنبې په ورځ (د چنګاښ ۲۸مه) پر اېکس پاڼه لیکلي، چې د سفر پر مهال د طالبانو هرات والي او ورسره پلاوی د خراسان رضوي ولایت له مسوولینو سره د لیدنې پرمهال به د کډوالو تدریجي او باعزته بېرته ستنول، موجودو ستونزو ته رسېدنې، د کډوالو کمپونو لیدنه او د اقتصادي، تجارتي، ترانزیټي همکاریو پراختیا او د ترانسپورتي فعالیتونو منظمولو په اړه خبرې وکړي.

په همدې حال کې د ایران دولتي رسنیو هم راپور ورکړ، چې نور احمد اسلام جار به مشهد ته د خپل درې ورځني سفر په جریان کې د همکارۍ څو سندونه لاسلیک کړي او د تولیدي مرکزونو څخه به لیدنه وکړي.

د ایران تسنیم خبري اژانس راپور ورکړ، چې په هرات کې د طالبانو والي به په فریمان کې د سفید سنګ کمپ څخه لیدنه وکړي.

«سفید سنګ کمپ» د ایران او افغانستان پولې ته نږدې د افغان کډوالو یو له کمپونو څخه دی، چې په خراسان رضوي ولایت کې دی.

دا کمپ د دوغارون-اسلام کلا سرحدي لارې ته نږدې موقعیت لري او د افغان کډوالو د زیاتوالي په وخت کې د لنډمهاله استوګنې لپاره په ځانګړې توګه په بحراني حالاتو کې کارول کېږي.

نوموړي د شنبې په ورځ پر خپلې اېکس پاڼې لیکلي، چې د طالبانو او قطر په همکارۍ د افغانانو د اخراج له امله اندېښمن دی او ښايي نور ورته جبري ستنول هم ترسره شي.

نوموړي ویلي:« ان که دغه کسان مجرمین هم وي، نوړیوال قانون باید رعایت شي، چې په پکې د “نا جبري بېرته استولو” اصل هم شامل دی.

بېنېټ خبرداری ورکړی، چې ستنول کېدونکي کسان به په افغانستان کې له جدي ګواښونو سره مخ شي.

نوموړي په داسې حال کې د جرمني له خوا د افغانانو د بېرته ستنولو په اړه اندېښنه ښودلي چې تېره ورځ د طالبانو د بهرنیو چارو وزارت په رسمي توګه ومنله، چې د جرمني له فډرالي حکومت سره یې د افغانانو د اېستل کېدو په تړاو مفصلې خبرې کړې دي او په دې لړ کې نن ۸۱ هغه افغانان چې په یاد هېواد کې یې د کډوالۍ قضیې رد شوې وې، کابل ته ستنېږي.