په کندهار کې د دهلې بند د وچېدو له ګواښ سره مخ دی

د جرمني د بهرنیو چارو وزارت یوې ویاندې فریا ګیزه په یوه خبري ناسته کې وویل، چې په تهران کې له اوږدې مودې راهیسې د ویزې لپاره ډېرې، ډېرې زیاتې غوښتنې کېږي.

هغې زیاته کړه، چې په تهران کې د دوی ویزې دفتر د ۲۰۲۲ کال له اپرېل میاشتې راهیسې د افغانانو د ویزو د غوښتنلیکونو د پروسس مسوولیت هم پر غاړه اخیستی.

فریا ګیزه وايي، په ځینو هېوادونو کې دوی اړ شوي چې خپلې دیپلوماتیکې استازولۍ یا خو لنډمهاله یا ان د اوږدې مودې لپاره وتړي او یو مثال یې افغانستان ښيي، چې هلته د جرمني ډپلومانتیک استازځایونه تړل شوي دي.

نوموړې د یوې پوښتنې په ځواب کې وویل، « موږ وینو چې د انتظار وختونه خورا ډېر شوي، او اوس مهال حتا په ځینو مواردو کې له ۱۲ میاشتو زیات وخت نیسي. موږ درک کوو چې دا وضعیت د غوښتونکو لپاره، په ځانګړي ډول د کورنیو لپاره، ډېر ستونزمن دی. موږ کار کوو چې دانتظار وختونه راکم کړو، خو لاملونه مې یې هم درته بیان کړل».

هغې ټینګار وکړ چې د سفارت له خوا د ویزو پروسه د ټولو لپاره یو شان ده او یوازې هغو ته استثنايي وخت ورکول کېږي، چې د بیړني حالت څرګند ثبوتونه ولري.

هغې په اسلام اباد کې د افغان پناه غوښتونکو او منل شویو کسانو په اړه وویل، چې هره قضیه یو ځانګړی فردي مورد ګڼل کېږي او په دقت سره ارزول کېږي چې ایا د قبلېدو شرایط پوره شوي او که نه.

نوموړې زیاته کړه، « زه دا مهال نه غواړم دا قضیې طبقه‌بندي کړم. خو په اصولو کې، ټول هغه موارد باید حل شي، چې مخکې هم دلته یاد شوي او د قبولۍ سند ، تثبیت شوی هویت او دا چې د امنیت له اړخه هېڅ اندېښنه موجوده نه وي».

فریا ګیزه وویل، چې دا پروسې لا هم ځنډول شوې دي او د جرمني حکومت پرېکړه کړې چې له بهره د منلو نوي پروګرامونه پیل نه کړي.

په لومړۍ برخه کې به د ۴۷۰ مترو په اوږدوالي، ۲۰ مترو په سور، ۵،۵ مترو په ژوروالي او د ۵۲۵ پایو په درلودلو سره تر ځمکې لاندې سړک جوړ شي.

د ښاروالۍ په وینا، په دویمه برخه کې به د دهن‌باغ څلورلارې له خوا د دویم پروان څلورلارې پر لور، ۷۰۰ متره اوږد هوایي پُل جوړ شي چې ۲۰ متره سور، ۵،۵ متره لوړوالی او ۴۴۰ استحکامي پایې به ولري.

د کابل ښاروالۍ د کار ساتنې او مراقبت ریاست خبر ورکړی چې، په روان کال کې تر ځمکې لاندې سړک د چارو بشپړولو لپاره پوره چمتووالی لري او د هوايي پله د جوړولو چارې به راتلونکی کال پیل شي.

د طالبانو د کورنیو چارو وزارت سرچینې وايي، چې یاد مخدره مواد په ډېر مهارت سره د موټر دننه ځای پر ځای شوي وو، خو د پولیسو د دقیقو تلاشیو په پایله کې کشف او ضبط شول.

یاد وزارت د پنجشنبې په ورځ پر اېکس پاڼې لیکلي، چې د عملیاتو پر مهال دوه شکمن کسان هم نیول شوي، چې تر لومړنیو تحقیقاتو وروسته به عدلي او قضايي ارګانونو ته وسپارل شي.

د طالبانو دغه وزارت زیاتوي، چې د مخدره موادو د تولید، قاچاق او پلور پر ضد یې مبارزه دوام لري او هیچا ته به اجازه ور نه کړي چې له قانون څخه سرغړونه وکړي.

په ۲۵ نیول شویو کسانو کې، د کندز ولایت پولیسو ۱۱ تنه او د هرات پولیسو ۸ تنه د غلا په تور نیولي دي. همدارنګه درې تنه په کونړ کې د قتل په تورنیول شوي، دوه تنه غزني کې د غلا او ناقانونه وسلو په تړاو نیول شوي او یو وسله‌وال هم په فاریاب ولایت کې نيول شوی دی.

د طالبانو د پولیسو چارواکي وايي، له دغو نیول شویو کسانو سره به قانوني چلند وشي او د جرمونو د مخنیوي لپاره یې هلې ځلې دوام لري.

د طالبانو د عدلیې وزارت د پنجشبې په ورځ وویل، چې د کابل ښار له بېلابېلو سیمو څخه یې د جایدادونو د مالکانو او د معامعلاتو لارښوونې دفترونو له خوا په بې سارې ډول د کورونو کرايې زیاتولو په اړه شکایتونه ترلاسه کړي دي، چې له امله یې راستنېدونکي کډوال له ستونزو سره مخ شوي دي.

دغه وزارت د کورونو د مالکینو له خوا د کرایو د لوړېدو په په غبرګون کې خبرداری ورکړی، چې که کرایې ټیټې نه کړي له جدي قانوني او شرعي چلند سره به مخ شي.

همدارنګه یاد وزارت زیاتوي، چې له ګاونډیو هېوادونو څخه په ډېر شمېر کې د کډوالو په راستنېدو سره د کورونو مالکان او د معاملاتو د لارښوونې دفترونه د تېرو کلونو په پرتله د کرایې د لوړولو حق نه لري.

د طالبانو د عدلیې وزارت د کورونو مالکینو او د معاملاتو د لارښوونې دفترونو ته دا خبرداری په داسې حال کې ورکړی، چې له پاکستان او ایران څخه د افغان کډوالو له راستېندو سره سم، د هېواد په ګڼو ولایتونو کې د کورونو کرایې څو برابراه لوړې شوې دي.

د محکمې په خبرپاڼه کې د نامشروع اړیکو د څرنګوالي په تړاو نور جزییات نه دي ورکړل شوي خو د دغه ولایت د طالبانو امربالمعروف او نهی عن المنکر رييس پر والدینو د اولادونو د حق او همداراز د ودونو چارو د اسانه کولو په تړاو خبرې کړې دي.

د دغې اړیکې د مقابل لوري په تړاو هېڅ نه دي ویل شوي.

د بشري حقونو اړوند سازمانونه د طالبانو دغه ډول کړنو ته د بشري حقونو د نقض په سترګه ګوري او د درېدو غوښتنه یې لري.