پاکستان عراق او ایران ته د ځمکې له لارې د اربعین زیارت کوونکو پر سفر بندیز ولګاوه

لومړۍ ټرافیکي پېښه د اسلام‌اباد او لاهور ترمنځ په چکوال سیمه کې د یوه مسافر وړونکي بس د چپه کېدو له امله رامنځته شوې او پکې ۹ کسان مړه او ۳۱ نور ټپيان شوي دي.

د ځايي پولیسو په وینا، دغه پېښه د بس چلوونکي د بې احتیاطۍ له امله شوې او بس چلوونکی له پېښې وروسته تښتېدلی دی.

دویمه پېښه د پاکستان د سند ایالت په جامشورو سیمه کې د مسافر وړونکي او باروړونکي موټرو د ټکر له امله رامنځته شوې او په پایله کې یې هم ۲ کسان مړه او د ښځو او ماشومانو په ګډون ۸ نور ټپيان شوي دي.

د پولیسو په وینا، په مړو شویو کسانو کې د باروړونکي موټر چلوونکی هم شامل دی.

د پښتون ژغورنې غورځنګ مشر منظور پشتین پر خپله فېسبوک پاڼه لیکلي، چې د تېرا زخه خیل په سیمه کې د پاکستاني پوځ د هاوان ګولۍ له امله د اجمل خان اپریدي د ځوانې لور له وژل کېدو وروسته، ولسی خلکو یو لاریون پیل کړی، خو د پاکستان پوځ په تاریخي ډول د دې ځمکې پر مالکینو برید وکړ چې دوی ته یې مرګ ژوبله واړوله.

په ټولنیزو رسنیو کې خپرو شویو ویډیوګانو کې لیدل کیږي، چې پاکستاني پوځیان په لاریونوالو مخامخ ډزې کوي.

منظور پشتین لیکلي:«دا جګړه نه یوازې د منابعو په لوټلو پورې محدوده ده بلکې دا جګړه له دې څخه ډیره لوړه ده او د پښتنو د نسل وژنې جګړه ده.»

منظور په دې باور دی چې «ددې جګړې دوه خواوې دي یو د پنجاب پوځ او بل بې وسلې پښتانه دي».

هغه پر پښتونو غږ وکړ، چې له دغه وضعیت څخه د وتلو چاره به وخت ونیسي، خو د ظلم او ستم له لارې تویې شوې وینې هر څاڅکی او د هغې انتقام دې نه هیروي.

ځايي سرچینو افغانستان انټرنشنل-پښتو ته خبر ورکړی و، چې پاکستاني پوځیانو د خېبرپښتونخوا د خېبر ولسوالۍ د تیراه درې مرکزي باغ سیمه کې پر ځایي لاریون‌کوونکو ډزې کړې دي.

سرچینو ویلي، چې لاریون‌کوونکو د پوځیانو له لوري ټپي شوې نجلۍ د ۷ کنډک په نوم د یوې نظامي قرارګاه مخې ته د اعتراض په توګه ور وړې وه او د پوځ خلاف یې شعارونه ورکول خو دغه لاریون وروسته د پوځیانو او ملکيانو ترمنځ په تاوتریخوالي اوښتی دی.

د پاکستان پوځ او حکومت تراوسه ددې لاریون او پېښې په اړه رسمي غبرګون نه دی ښودلی.

د داعش ډلې له ملاتړه برخمنو وسله الو یاد برېد په شمال ختیزه کوماندا سیمه کې کړی.

چارواکو ویلي، چې دغه برېد د ADF یاغیانو (د داعش له ملاتړ بخمن وسله وال) له خوا شوی دی.

د ژان کاتو په نوم د کوماندا ښار یوه چارواکي رویټرز ته ویلي، چې برېد د یکشنبې په سهار وختي پر هغو خلکو شوی، چې د شنبې ورځې د عبادت لپاره راتول شوي وو.

ځايي مسولینو رویټرز ته ویلي، چې برېد کوونکو د برېد پرمهال له وسلو او چړو کار اخیستی دی.

د کریستوف منیانډیېرو په نوم د پيښې یوه عیني شاهد ویلي:« موږ ډزې واورېدې، خو خلکو فکر وکړ چې غله دي. برېد کوونکو په ځانګړي ډول هغه مسیحیان په نښه کړل، چې د یکشنبې ورځې عبادت لپاره د شپې په کلیسا کې پاتې شوي وو.»

چارواکو ویلي، چې په دغه برېد کې ۳۸ کسان وژل شوي، ۱۵ ټپیان دي او یو شمېر لا هم نادرکه دي.

نوموړې ورځپاڼې د افغانستان د مخکېني‌ جمهوري نظام د یوه لوړ پوړي چارواکي له خولې دا هم لیکلي چې هند د طالبانو له لارې په افغانستان کې د پاکستان خلاف له وسله‌والو ډلو سره مالي مرستې کوي، وسلې ورته برابروي او ان خوندي پټن‌ځایونه یې هم ورکړي دي. همداراز پر کابل د واکمنو له لوري ورته د لوژستیکي امکاناتو برابرېدو او د ښکاره فعالیت د اجازې یادونه هم شوې ده.

مقاله وایي، د سمېع سادات دا څرګندونې د اسلام‌اباد د هغو اندېښنو ښکاره ډاډ دی چې هند په افغانستان کې د دوی ضد ډلو ملاتړ کوي. مقاله کې د سیمې د امنيتي کارپوهانو په اند، درې ستر عوامل د پاکستان د روانې بې‌ثباتۍ ريښې بلل شوي: «په افغانستان کې د حاکميت خلا، د امريکا له وتو وروسته پاتې پرمختللې وسلې او د ټي‌ټي‌پي او بلوڅ بېلتون غوښتونکو ترمنځ هم‌غږي او همکاري».

ملګرو ملتونو هم په تېر ۲۰۲۴ کال کې په خپل یو راپور کې ويلي و چې طالبان د دغو ترهګرو ډلو د فعاليتونو پر وړاندې چوپه خوله دي او پر وړاندې یې هېڅ اقدام نه‌کوي.

د امريکا د یو نظامي څېړنيز مرکز وسټ پوینټ راپور ښيي چې د پاکستان خلاف ترهګرو ډلو ډيجیټلي شبکې د هند له خوا کنټرولېږي او د دوی د مخابراتو سرورونه د هند استخباراتو پورې تړلي دي. په دې راپور کې دا هم راغلي چې د کندهار او هرات هوايي ډګرونه چې اوس د نيابتي ډلو تر ولکې لاندې دي، د وسلو او بې‌پيلوټه الوتکو د لېږد اصلي مرکزونه ګرځېدلي.

ورځپاڼه کاږي، طالبانو افغانستان د نشه‌يي توکو او ترهګرۍ د نړۍوالې شبکې په مرکز بدل کړی. په ۲۰۲۴ کال کې د يوې ډنمارکۍ موسسې د څېړنې له مخې، له افغانستان نه د نشه‌يي توکو د ټرانزیت له لارې د بلوچستان په بې‌ثباتۍ کې مرسته کېږي.

د ۲۰۲۴ کال له پيله تر اوسه، په پاکستان کې تر پنځه زرو او ۴۰۰ ډېر ترهګریز بريدونه ثبت شوي چې له امله يې نږدې دوه زره وسله‌وال وژل شوي دي. د پاکستان د امنيتي ادارو په وينا، دا يوازې د دوی د پوځي عملیاتو يوه وړه برخه ده.

پاکستان له نړۍوالو سازمانونو غوښتي چې د افغانستان له خاورې څخه د ترهګرۍ د استفادې پر وړاندې بې‌طرفه پلټنه وکړي او لازم اقدامات تر سره کړي،‌ خو طالبانو په وار-وار د پاکستان دا ډول ادعاوې رد کړي او ویاند یې لا څو ځله ویلي چې اسلام‌اباد دې د خپلې امنیتي ناکامیو پړه پر دوی نه اچوي.

تر دې وړاندې ټرمپ د اروپايي کمېسیون مشره د «د درناوي وړ مشره بللې وه او ویلي و چې که هوکړه وشي دا به یې د ادارې تر ټولو ستره سوداګریزه هوکړه وي.»

د امریکا او اروپايي ټولنې ځیني نور لوړپوړي چارواکي هم د تخنیکي خبرو لپاره سکاټلېنډ ته رسېدلي دي.

دواړو امریکا او اروپايي ټولنې واړندې خبرداری ورکړی چې که خبرې ناکامه شي نو د یو پر بل په توکو به تعرفې ولګوي.