د پنجشنبې په ورځ د رونډا او کانګو جمهوریت د سولې تړون اړوند د څار ګډې کمېټې خپله لومړۍ ناسته وکړه او په واشنګټن کې یې د اوربند اړوند د شوې پرېکړې پر عملي لارو چارو خبرې وکړې. یاده هوکړه دواړه خواوو کې د زرګونه کسانو تر وژل کېدو وروسته د ډونالډ ټرمپ په منځګړتوب شوې.
د ملګرو ملتونو د ماشومانو څخه د ملاتړ ادارې «یونېسف» اجرایوي مشر کټرین راسل د امنیت شورا غونډې ته ویلي چې د جګړې پر مهال په غزه کې له ۱۷ ۰۰۰ څخه زیاتو ماشومانو خپل ژوند له لاسه ورکړی، چې په اوسط ډول په هر یو ساعت کې یو ماشوم وژل شوی دی.
نوموړې زیاته کړې: «یو بشپړ ټولګي ماشومانو هره ورځ وژل کېږي، دا تقریبا له دوه کلونو راهیسې دوام لري. دا ماشومان جګړه نه پېلوي او نه یې پای ته رسولای شي، خو په صفونو کې د خوراکي توکو او درملو د ترلاسه کولو پر مهال وژل کېږي.»
یونېسف، همدا راز خبرداری ورکړی، چې د مارچ له۱۸نېټې وروسته، په غزه کې شاوخوا ۱۰ ماشومان هره ورځ وژل کېږي او یا هم ټپي کېږي.
د ملګرو ملتونو نورو ادارو لکه«یو این راو» او د غزې عامې روغتیا چارواکو راپورونه ښیي چې له ۱۶۰۰۰څخه ډیرو ماشومانو خپل ژوند له لاسه ورکړی او د ملګرو ملتونو راپورونو له مخې جګړې د ماشومانو ژوند ډېر لنډ کړی دی.
د ماشومانو بیړنۍ وضعیت ته په کتو، د ملګرو ملتونو، بشري حقونو سازمانونو او ماشومانو ملاتړ کوونکو بنسټونو لخوا د یوه سمدستي اوربند غوښتنه شوې، تر څو ماشومانو ته له مرګ او ژوبلې پرته د ژوند یو امکان پاتې شي.
د اسراییل دفاع وزیر یسرايیل کاتز ویلي، چې پوځ د حزب الله په څو ځایونو بریدونه کړی، چې په کې ختيځ بيکا، د دې ډلې د دقیقو توغندیو تولید تر ټولو ستر مرکز هم شامل دی. د دوی په خبره د حزبالله د وسلو د تولید لوی مرکز د نومبر د اوربند راهيسې د اسراییل د پوځ له خوا څو ځله په نښه شوی.
کاتز زیاته کړه: «څو نور ځایونه چې حزب الله د خپلو وړتیاوو د بیا رغولو لپاره فعالیت کاوه هم په نښه شوي دي، د دې ترهګریز سازمان لخوا د بیا رغونې یا بیا ګواښ کولو هر ډول هڅه به د قاطع ځواک سره مخ شي.»
په ورته وخت کې د اسراییل پوځ تایید کړه، چې دوی په سویلي لبنان او د ختیځ بیکا په دره کې د حزب الله د ستراتیژیکو وسلو د تولید او ذخیره کولو زیربنا په وړاندې د هوایی بریدونو یوه څپه ترسره کړې او اعلان یې وکړ، چې په موخو کې د چاودیدونکو توکو د تولید مرکز او د ځمکې لاندې ځای شامل دی چیرې چې حزب الله دقیق لارښود توغندي تولید او ذخیره کوي.
د اسراییل پوځ زیاته کړه: «د حزب الله فعالیتونه د اسراییل او لبنان ترمنځ د شته تفاهمونو سرغړونه ده.»
د اوربند له پیل راهیسې د زمري میاشتي د ۹ نېټې له برید مخکي اسراییل پوځ د حزب الله ۲۳۴ غړي وژلي، شاوخوا ۹۰ د لانچ پیډونه، ۲۰ د قوماندې مرکزونه، ۴۰ «ترهګریز تاسیسات»، پنځه د وسلو تولید مرکزونه او د رضوان ځواکونو لپاره درې روزنیز کمپونه یې ویجاړ کړي دي.
د لبنان ولسمشر جوزف عون د پنجشنبې په سهار د دفاع وزارت په مرکزي دفتر کې په یوه ټلویزیوني وینا کې د شیعه وسله والې ډلې حزب الله او نورو سیاسي ګوندونو څخه وغوښتل، چې خپلې وسلې د هیواد پوځ ته وسپاري.
مایکرو سافټ شرکت د خپل تازه مالي راپور له خپرېدو وروسته، چې د بازار ارزښت يې ۴ ټریلیونه ډالرو ته ورسېد له نویډیا وروسته د نړۍ دویم تر ټولو ارزښتانک سهامي شرګت شو. د دې ارزښت یوه برخه د همدې شرکت د مصنوعي ځيرکتیا په برخه کې د پانګونې پایله ده.
د رویټرز خبري اژانس د راپور له مخي، وروسته له هغه چې د مایکروسافټ ګټه د مخکېنيو اټکلونو څخه لوړه شوه د دې شرکت ونډې تر ۸ سلنه پورته او د نن ورځي د معاملاتو په پای کې شاوخوا ۴.۵ سلنه لوړې بندې شوې.
دا زیاتوالی تر ډېره د کلاوډ خدماتو د پلور او د دې شرکت د مصنوعي ځيرکتیا وسیلو لکه کوپایلټ د تود هرکلي له کبله وه، هغه مرسته کوونکی او منځپانګه جوړونکې وسیله چې اوس هره میاشت له ۱۰۰ میلیونه څخه ډېر فعال کاروونکي لري.
مایکروسافټ دا هم وویل، چې دوی به د خپل نوي مالي کال په لومړۍ ربع کې د مصنوعي ځیرکتیا د بنسټونو لپاره۳۰ ملیارد ډالر پانګونه وکړي، چې د شرکت په تاریخ کې ترټولو لویه برخه ده.
د ټکنالوژۍ شرکتونو لکه مېتا او الفابت هم د مصنوعي ځيرکتیا په برخه کې خپلې پانګونې زياتې کړې دي.
د لویو امریکایي شرکتونو ترمنځ سیالۍ د ونډو بازار شاخصونه لوړ کړي او د امازون، انویډیا او ایپل په څیر شرکتونو د ونډو ارزښت يې لوړې کړی دی.
مایکروسافټ د اوپن ای اېله شرکت سره د پراخو همکاريو پر بنسټ د مصنوعي ځيرکتیا ځانکړتياوې د خپلو اصلي خدمتونو لکه افيس او کلاوډ خدماتو سره یو ځای کړې دي.
د دې شرکت د ونډو ارزښت له هغه وخت راهيسي، چې په ۲۰۲۲ کال کې د ماشيني خبرو سیسټم معرفي شو تر دوه برابره زيات شوی دی.
د سعودي عربستان د بهرنیو چارو وزارت د یوې رسمي اعلامیې له لارې د پرتګال د حکومت هغه پرېکړه ستایلې چې د فلسطین دولت د پېژندنې لپاره یې د رسمي پروسې د پیل اعلان کړی دی. ټاکل شوې چې دا پېژندنه د راتلونکي میلادي کال په سپتمبر میاشت کې عملي شي.
سعودي عربستان دغه اقدام یو "مثبت ګام" بللی او زیاته کړې یې ده چې دا پرېکړه د فلسطیني ولس د مشروعو حقونو د ملاتړ او د دوو دولتونو د حل په لور د نړیوالو هڅو ملاتړ کوي.
د بهرنیو چارو وزارت په خپله اعلامیه کې لیکلي: «د سعودي عربستان شاهي دولت د پرتګال د جمهوریت د حکومت له پرېکړې هرکلی کوي چې د فلسطین دولت د رسمي پېژندنې پروسه به د سپتمبر په میاشت کې پیل کړي. دا ګام د عادلانه او دوامدار حل پر لور مهم پرمختګ ګڼل کېږي، چې د فلسطیني ولس د ازادۍ او خپلواک دولت د جوړېدو ارمان ته زمینه برابروي.»
سعودي عربستان له نړیوالې ټولنې غوښتنه کړې چې د فلسطین خپلواک دولت د پېژندنې په برخه کې جدي ګامونه واخلي او پر اسراییل فشار زیات کړي څو د ۱۹۶۷م میلادي کال د پولو له مخې یو خپلواک فلسطیني دولت، چې پلازمېنه یې ختیځ بیتالمقدس وي، رامنځته شي.
دا اعلامیه په داسې حال کې خپرېږي چې په تېرو میاشتو کې یو شمېر اروپایي هېوادونو لکه هسپانیې، ایرلنډ، ناروې، او سلووینیا هم د فلسطین رسمي پېژندنه اعلان کړې، چې دا چاره د اسراییلي اشغال پر وړاندې نړیوال دریځ لا پیاوړی کوي.
د طالبانو د عامې روغتیا وزارت د پنجشنبې په ورځ اعلان وکړ، چې اروپايي ټولنې په خوست ولایت کې د لابراتوار خدماتو د پیاوړتیا او د ساري ناروغیو د مخنیوي لپاره ۷ میلیونه یورو مالي مرسته ځانګړې کړې ده.
دا مرسته د اروپايي ټولنې د بشري پروګرامونو یوه برخه ده، چې د افغانستان په محرومو سیمو کې د عامې روغتیا سکتور د ظرفیتونو په ښه کولو تمرکز کوي.
په افغانستان کې د اروپايي ټولنې استازې ویرونیکا بوسکوویچپوهار د طالبانو د خوست والي عبدالقیوم روحاني سره په یوه لیدنه کې وویل، چې د دې مرستې اصلي موخه د ساري ناروغیو د خپریدو مخنیوی او په سیمه ییزه کچه د لابراتوار خدماتو پیاوړتیا ده.
هغه ویلي اروپايي ټولنه به په افغانستان کې د کډوالو او زیان منونکو خلکو لپاره د اساسي خدماتو د وړاندې کولو ملاتړ ته دوام ورکړي.
په وروستیو کلونو کې اروپايي ټولنه د هغو بنسټونو څخه ده، چې د خپلو بشري مرستو یوه برخه یې په افغانستان کې د روغتیا، ښوونې او روزنې او کډوالو سکتورونو ته ځانګړې کړې ده.
د یادولو وړ ده، چې په افغانستان کې د طالبان د بیا ځلې واکمنېدو وروسته، ډیری بهرني مرسته کوونکي او پرمختیایي بودیجې د بندیزونو او نړیوالې پېژندنې نشتوالي له امله تړل شوې. د سیهلتمر (Sehatmandi) پروګرام، چې تر دوه زره زیات روغتونونه او کلینیکونه پکې شامل وو او د میلیونونو خلکو لپاره یې روغتیايي خدمات برابرول، اوس په بحراني حالت کې دی. د نړیوالې ټولنې له ملاتړ پرته دغه خدمات د زیان منلو پر سر ولاړ دی.
