پاکستاني طالبانو د پولیسو په لیکو کې د ښځو ګومارل د قبایلي دودونو خلاف وګڼل

د نرښځو ټولنې مشرې فرزانه ریاض او ماه گل په پېښور پرېس کلب کې یوې خبري ناستې ته وویل چې د دوی قشر د جنایي کړنو، وژنو او ګواښونو له کبله له سخت ګواښ سره مخ دی.

فرزانه ریاض وویل، «دوه نرښځې فعالانې برفي او زرکه، چې په میړانه یې د مجرمانو پر ضد قضیې ثبت کړې وې، د نیول کېدو باوجود هم له سختو ګواښونو سره مخ دي، قضیې په محکمو کې روانې دي، خو مجرمان زموږ او زموږ د کورنیو ژوند ته دوامداره ګواښونه کوي».

هغې د پېښور سترې محکمې او د پولیسو مشر نه په ټینګار وغوښتل چې په بېړه لاس په کار شي او د نرښځيانو د خوندیتوب لپاره موثر ګامونه پورته کړي.

فرزانه ریاض زیاته کړه چې حکومت قانون جوړوي خو پلی کیږي نه او که عدلیه او اجرائیه ادارې جدي ګامونه وانخلي، د نرښځو پر وړاندې به جرمونه نور هم زیات شي.

ددغې ټولنې یوې بلې مشرې ماه گل وویل: «موږ ته دې د ژوند حق راکړل شي، ځکه موږ هم د ټولنې برخه یو، پولیس زموږ د حقونو د ساتنې لپاره کافي اقدامات نه کوي او کله نا کله تر فشار لاندې وي.»

هغې زیاته کړه چې یوازې په خیبر پښتونخوا کې په ۲۰۲۵ کال کې ۱۴ تنه نرښځي وژل شوي، او د بیلابیلو کسانو له خوا له دوی څخه له دوه نیم تر درې میلیونه روپیو باج اخیستل کېږي.

د نرښځو ټولنې مشرانو په ګډه غوښتنه وکړه چې د دوی د ټولنې غړو ته د برابرۍ، انصاف او د اساسي حقونو بشپړ تضمین ورکړل شي.

په خېبر پښتونخوا کې دا لومړی ځل نه دی، بلکې ترې وړاندې هم د نرښځو پر وړاندې د تاوتریخوالي پېښې راپور شوې دي.

شهباز شریف له سېلاب ځپلو سره د مرستې په مشرتابه غونډه کې فدرالي ادارو ته امر کړی چې د ورښتونو او نیزونو له امله د زیانمنو شویو سیمو د بیارغونې او مرستو چارې ګړندۍ کړي.

هغه ویلي: «په دې سختو شېبو کې مرکزي یا ایالتي حکومت مطرح نه دی، بلکې د خلکو مرسته او رغونه باید لومړیتوب وي.»

یاده دې وي چې د وروستیو موسمي بارانونو او سېلابونو له امله په پاکستان کې لږ تر لږه ۶۶۰ کسان مړه شوي چې تر ټولو ډېر، ۳۹۲ تنه یې په خېبرپښتونخوا کې دي.

په پښتونخوا کې له طبیعي پېښو سره د مبارزې ادارې مشر اسفندیار خټک ویلي، چې د پاکستان پوځ د ژغورنې عملیاتو لپاره پنځه الوتکې د دوی په واک کې ورکړې دي او څه باندې یو نیم مېلیارده پاکستانۍ روپۍ هم د عملیاتو لپاره ځانګړې شوې دي.
په ورته وخت کې ګلګت بلتستان کې هم سېلابونو او سختو ورښتونو خلک له ډول، ډول ستونزو سره مخامخ کړي. ګڼې لارې تړل شوې، د سېلانیانو په ګډون زرګونه کسان بند پاتې دي او د پاکو اوبو، برېښنا او مخابراتي اسانتیاوې ټکنۍ شوې دي.

د طبیعي پېښو پر وړاندې د مبارزې ادارې د معلوماتو له مخې؛ په پاکستان کې موسمي ورښتونه د تېر کال پرتله ۶۰ سلنه زیاتوالی ښیي او ښايي د را راونې سپټمبر په میاشت کې یې کچه نوره هم زیاته شي.

چارواکو خبرداری ورکړی، که وضعیت همداسې دوام وکړي؛ نو د پراخې ویجاړۍ او ګڼې مرګ ژوبلې د اوښتو شونتیا هم شته.

ځايي پولیسو خبر ورکړی، چې د وژل شوي کس مړی یې د څېړنو لپاره عدلي طب ته وړی او د پېښې په سیمه کې هم پلټنې روانې دي. تر اوسه پورې د دغه پېښې اصلي انګېزه نه‌ده روښانه او نه یې هم کومې وسله‌والې ډلې د ترسراوي مسوولیت منلی دی.

دې پېښې د یو شمېر ځايي خبریالانو،‌ هنرمندانو او لیکوالانو سخت غبرګونونه هم راپارولي دي. سندرغاړي کرن خان د دغه پېښې په تړاو د خواشینۍ پېغام کې لیکلي: «پوره پښتون وطن په لویو غمونو او امتحانونو کې له هر طرفه راګېر دی.»

یوې بلې پښتنې خبریالې لایبې یوسفزۍ د میاه علي فراق وژنې ته په اشارې سره ویلي، چې له پښتنو سره خورا دردمنې کیسې روانې دي. دا داسې وخت کې ده، چې په پښتونخوا کې ورځ تر بلې نا امنۍ پراخېږي او هدفي وژنو هم په کې خورا زور اخیستی دی.

د باجوړ ولسوالۍ په ګډون په کورمې او وزیرستان کې هم هره ورځ د «ټي‌ټي‌پي» وسله‌وال له پاکستاني پوځیانو سره په جګړو اخته وي. همدا راز د نا امنیو له کبله په باجوړ کې تازه زرګونه کورنۍ اړې شوې،‌ چې خپل کلي او کورونه پرېږدي.

د ځايي رسنیو د معلوماتو له مخې؛ د دېر په پنکوټ کې د پاکستاني ځواکونو د چټک غبرګون ځواک (QRF) پر یو موتر د وسله‌وال برید له امله درې عسکر وژل شوي او ۶تنه نور ټپیان شوي دي. چارواکو ویلي، چې په دغه برید کې وسله‌والو له یو اتومات ماین څخه کار اخیستی دی.

هم‌مهاله د کزو دېر په میدان سیمه کې «ټي‌ټي‌پي» وسله‌والو د تېرې شپې په اوږدو کې د پولیسو پر ۳ پوستو وسله‌وال بریدونه کړي، چې په پایله کې یې یو پولیس وژل شوی او یو بل ټپي دی. د‌ پېښور په حسن خېلو سیمه کې بیا وسله‌والو د چهارشنبې ناوخته د پولیسو پر یوې پوستې د ۳ساعتونو لپاره دوامداره برید کړی و.

همدا راز خېبر پښتونخوا کې سرچینو ویلي، چې په کورمې ولسوالۍ کې د یو لړ استخباراتي عملیاتو پر مهال د‌ پولیسو یو ځايي افسر قیصر حسین هم وژل شوی دی. دغه عملیات د عبید حسین مشهور په تهران توري پر ضد ترسره کېده. چارواکي وايي، توري د ۲۰۰۷م کال د فرقه‌يي شخړو وروسته سوریې ته تښتېدلی و او د تېر کال د نومبر میاشتې د بګن په پېښه کې یې مهم رول لاره.

په سوېلي وزیرستان کې بیا د پاکستان سرحدي ځواکونو پر یوې ګزمې د وسله‌والو په برید کې هم د دوی یو افسر وژل شوی دی. پښتونخوا کې ورځ تر بلې نا امنۍ مخ په ډېرېدو دي او هره ورځ د «ټي‌ټي‌پي» وسله‌وال له پاکستاني پوځیانو سره په جګړو اخته وي. باجوړ ولسوالۍ د دغو نا امنیو په لړ کې د سختو جګړو شاهده ده، چې هلته پاکستاني پوځیانو د «ټي‌ټي‌پي» وسله‌والو د ځپلو په موخه عملیات هم پیل کړي دي.

اسلام‌اباد باور لري چې دغه نا امنۍ په افغانستان کې د طالبانو له لوري «ټي‌ټي‌پي» ته د چمتو شویو پناه ځایونو له کبله دي او له هماغه ځایه دغه بریدونه پلانېږي. اسلام‌اباد په وار، وار له طالبانو غوښتي، چې د پاکستاني طالبانو د پناه ځایونو د ختمېدو اړوند دغه اقدامات وکړي؛ خو یادې ډلې نه یوازې دغه ادعاوې رد کړې دي، بلکې دغه غوښتنې او وړاندیزونه یې له پامه غورځولي دي.