یو ۲۰ کلن ځوان د برلین هنري او کلتوري مرکز ته نژدې د دوو کډوالو ډلو په نښته کې په چړو ووژل شو. پولیسو په دې اړه نور جزییات نه دي ورکړي، خو د جرمني رسنیو د راپورونو لهمخې دا نښته د جمعې پر شپه د افغان او سوریایي کډوالو ترمنځ شوې ده.
د برلین پولیسو شنبه (وږي ۲۲مه) په یوه اعلامیه کې وویل: «یوې شاوخوا ۱۵ کسیزې ډلې پر درېیو کسانو برید وکړ. په دې برید کې یو ۲۰ کلن ځوان په چړو سخت ټپي او وروسته په روغتون کې مړ شو. د درې کسیزې ډلې دوه نور غړي سرسري ټپیان شوي دي.
د راپورونو لهمخې، دغه نښته د برلین د هومبولتفوروم هنري او کلتوري مرکز ته څېرمه شوې ده.
پولیسو په نښته کې د ښکېلو کسانو او وژل شوي شخص د هویت په اړه معلومات نه دي ورکړي او جرمني رسنیو هم د نښتې په اړه ضد و نقیض راپورونه خپاره کړي دي.
«تاګساشپیګل» ورځپاڼې لیکلي چې یوې ۱۵ کسیزې سوریايي ډلې پر درېیو افغانانو برید وکړ، په داسې حال کې چې «بیلد» او «ولت» ورځپاڼو بیا راپور ورکړی چې سوریایان ۳ او افغانان ۱۵ کسان وو.
راپورونه زیاتوي چې د پېښې د څرنګوالي او عاملانو د پېژندلو لپاره د څارنوالۍ پلټنې روانې دي.
دغه ډول رسنیو دا هم لیکلي چې په اګسټ میاشت کې هم د افغان او سوریایي کډوالو ترمنځ په همدې سیمه کې نښته شوې وه چې شپږ کسان په کې ټپیان شوي وو.
افغانستان انټرنشنل – پښتو ته ځینو زلزله ځپلو په خپلو خبرو کې ویلي، چې د غرنیو سیمو جغرافیایي حالت د ژغورنې او مرستو بهیر له سختو ننګونو سره مخ کړی دی.
د ځینو کلیو اوسېدونکي وایي، له پېښې څو اوونۍ وروسته لا هم تر اوسه د مړو څارويو جسدونه په کلیو کې پراته دي چې د هوا د ککړتیا او ناروغیو د خپرېدو لامل ګرځېدلي دي.
۶۵ کلن سبحان الله چې په زلزله کې یې څلور خپلوان له لاسه ورکړي، افغانستان انټرنشنل – پښتو ته ویلي: «موږ د شین اسمان لاندې شپې او ورځې سبا کوو. ماشومان مې ناروغ دي او ډوډۍ پیدا کول هم ستونزمن شوي دي. ژمی رانږدې دی او موږ هېڅ سرپناه نه لرو، نه پوهېږم چې څه به راپېښ شي»
بلخوا ښځې په ځانګړي ډول د زلزلې له اغېزو او ننګونو سره مخ دي. د طالبانو له لوري د ښځو پر تګ راتګ محدودیتونه د دې لامل شوي چې ښځې له روغتیايي خدمتونو بېبرخې پاتې شي. په ډېری سیمو کې ښځینه ډاکټرانې او نرسانې نشته، ځکه د لوړو زدهکړو پر بندیز د دې برخې کاري ځواک هم کم شوی دی.
همدارنګه ۴۲کلنه زرغونه چې مېړه او دوه اولادونه یې د زلزلې په پېښه کې ټپیان شوي، افغانستان انټرنشنل – پښتو ته وايي: «له پېښې وروسته مو په دښتو کې سرپناه نیولې ده. د ښځو ژوند لا ډېر سخت شوی، ځکه نه ډاکټره شته او نه هم موږ ته د تګ راتګ اجازه ورکول کېږي. د ماشومانو د درملنې لپاره هېڅ مرستې نه رارسېږي.»
د روغتیا نړیوال سازمان «ډبلیو ایچ او» تېره اوونۍ له طالبانو وغوښتل چې د ښځینه مرستندویانو پر سفر لګېدلي محدودیتونه لرې کړي. دغه سازمان ټینګار کړی چې یوازې د ښځینه روغتیايي کارکوونکو په شتون کې زلزله ځپلې ښځې کولای شي اړینې طبي مرستې ترلاسه کړي.
په ورته وخت کې، د ملګرو ملتونو د بشري مرستو همغږي کوونکو ویلي چې په وروستیو زلزلو کې تر نیم میلیونه زیات خلک له بېلابېلو زیانونو سره مخ شوي دي.
د هغوی په خبره، که بېړنۍ مرستې ونه رسېږي، د ژمي په راتګ سره به د زلزله ځپلو کورنیو ستونزې څو برابره شي.
د کډوالو چارو ځینو کارپوهانو ویلي چې د ختیځ په څو ولسوالیو کې سلګونه کورنۍ اوس په لنډمهاله خیمو کې ژوند کوي، خو د بارانونو او ژمي د یخنۍ په وړاندې هېڅ ډول چمتووالی نه لري.
د هغوی په خبره، که نړیواله ټولنه او طالبان په ګډه پراخ اقدامات ونه کړي، د انساني ناورین وېره لا پسې ډېره ده.