د اسراییل د لومړي وزیر دفتر: د رفح لار تر بلې خبرتیا وتړل شوه

د دغه وزارت په خبرپاڼه کې راغلي چې روسي او چینايي چارواکو پرون جمعه د افغانستان په ګډون په سیمه کې د امنیتي همکاریو د پراختیا په تړاو خبرې کړي دي.

د سرچینې د معلوماتو له مخې، د روسیې د بهرنیو چارو وزیر سرګي لاوروف هم په دې لیدنه کې حضور درلود.

د روسیې د بهرنیو چارو وزارت همدا شان ویلي چې مسکو غواړي د ملګرو ملتونو، برېکس او جي ۲۰ سربیره په نورو نړیوالو سازمانو کې هم له چین سره ګډ کار او خپله همکاري پراخه کړي.

مسکو ټینګار کوي چې «مسکو او بېجینګ د نړۍ د لوېدیځ او ختیځ هېوادونو ملاتړ کوي او غواړي په نړۍوالو مسایلو کې د دغه هېوادونو غږ لا پیاوړي شي.

روسیه او چین له طالبانو سره نږدې سیاسي او اقتصادي اړیکې لري، خو یوازې مسکو طالبان په رسیمت پیژندلي دي.‎

د مجاهد په خبره افغانستان د یوه خپلواک هېواد په توګه غواړي چې له ټولو هېوادونو سره پر متقابل درناوړي ولاړې او ټینګې اړیکې ولري.

مجاهد وايي، هند په سیمه کې مهم هېواد دی او د دوی اړیکې بیخي بېلې او له پاکستان سره هیڅ تړاو نه لري. نوموړي ټینګار کړی چې طالبان د خپلې تګلارې له مخې له ټولو هېوادونو سره ښې اړیکې غواړي او دا خبره یې وړاندې پاکستان ته هم کړې وه.

د ملګرو ملتونو د معلوماتو له مخې، سره له دې چې د حماس او اسراییل تر منځ اوربند شوی، خو د جګړې له امله ډېرې لارې ویجاړې شوې او هغه اصلي لارې چې شمالي غزې ته رسېږي، لا هم تړلې دي.

د خوړو نړیوال پروګرام په وینا، د جګړې تر پای وروسته هره ورځ شاوخوا ۵۶۰ټُنه خوراکي توکي غزې ته لېږدول کېږي، خو دا اندازه لا هم د بشري اړتیاوو د پوره کولو لپاره کافي نه ده.

د ملګرو ملتونو د بشري چارو مشر ټام فلېچر ویلي، چې د پراخې لوږې، بې‌کوره‌توب او د بنسټیزو خدمتونو د ړنګېدو د مخنیوي لپاره باید هره اونۍ زرګونه موټر په مرستو بار غزې ته داخل شي.

د سرچینو په وینا، دا لیدنه «اسانه نه وه». که څه هم د خبرو پر مهال څوک نه غږېدل، خو ټرمپ جدي او پرېکړه‌ کوونکی ښکاره کېده. یوې بلې سرچینې دا لیدنه «ناوړه» بللې ده.

راپور زیاتوي، زیلینسکي په ټینګار سره غوښتنه کړې وه چې اوکراین ته د «تاماهاوک»توغندیو مرسته وشي، خو ټرمپ له دې غوښتنې سره مخالفت وکړ او هېڅ انعطاف یې ونه ښود.

د باخبره سرچینو له قوله، ټرمپ ټینګار وکړ چې د روسیې په اړه باید ډيپلوماتیکو هڅو ته لومړیتوب ورکړل شي، او د تاماهاوک توغندیو ورکول ممکن د دې هڅو د زیان سبب شي.

د اکسیوس د راپور له مخې، زیلینسکې له ټرمپ سره د لیدنې تر پای وروسته سمدستي له اروپايي مشرانو سره په یوه ویډیويي غونډه کې خبرې وکړې. د راپور له مخې، د اروپايي هېوادونو یو شمېر مشران د ټرمپ د ظاهراً بدل شوي دریځ له امله حیران شوي وو.

ټرمپ له وړاندې هم ویلي و، چې غواړي د روسیې او اوکراین ترمنځ جګړه د خبرو له لارې پای ته ورسوي، خو د هغه وروستي دریځ د واشنګټن او کیف اړیکې یو ځل بیا له ابهام سره مخ کړې دي.

کارولین لیویټ دا څرګندونې وروسته له هغه وکړې، چې ممداني د یوې مرکې پر مهال له دې ځواب ورکولو ډډه وکړه، چې ایا حماس باید وسلې پر ځمکه کېږدي او د غزې کنټرول پرېږدي که نه.

د سپینې ماڼۍ ویاندې زیاته کړه: «ولسمشر ډونالډ ټرمپ په منځني ختیځ کې د جګړې د پای ته رسولو لپاره سخت کار وکړ. دا ټرمپ و، چې وروستی ژوندي برمته شوی کس یې له غزې څخه بېرته راوست».

نوموړې وویل، ټرمپ په رښتیا د سولې لپاره هڅه کړې او پوښتنه یې وکړه: «هغه معترضان چې د فلسطین د ازادۍ شعارونه یې ورکول، اوس چېرته دي؟ دا ټرمپ و، چې فلسطین یې رښتیا ازاد کړ، خو اوس هغوی چوپ دي، ځکه د ټرمپ زغمل ورته ګران دي».

لیويټ د خبرو په پای کې وویل: «د نن ورځې ډیموکرات ګوند هېڅ لورینه لري، پرته له دې چې د خپلې افراطي چپي ډلې غوښتنو ته خدمت وکړي».

زهران ممداني، چې د ټرمپ سخت منتقد بلل کېږي، په خپلو خبرو کې ویلي و: «زه د حماس او اسراییل د راتلونکي په اړه، له عدالت او امنیت هاخوا، کوم مشخص نظر نه لرم».