د ایران ولسمشر مسعود پزشکیان وايي، د حجاب او عفت موضوع باید د شخړې او لانجې وسیله ونه ګرځي، بلکې باید د احترام او کرامت پر بنسټ او همداراز د خبرو له لارې هواره شي. د نوموړي په وینا، هېڅ ډول زور یا تحمیل د انسان د باطني درک او باور ځای نهشي نیولی.
مسعود پزشکیان د پنجشنبې په ورځ (د لړم ۲۹مه) قزوین ته د خپل سفر په ترڅ کې ټینګار کړی، چې ټولنیز اصلاحات یوازې د تدبیر، عقلانیت او د نیت د پاکوالي له لارې شونې دي، د حجاب مساله باید د ټولنیزو لانجو وسیله نهشي، بلکې باید د پوهې، کرامت او متقابل احترام پر بنسټ حل شي.
د پزشکیان دغه څرګندونې په داسې حال کې دي، چې په ایران کې د ښځو د حجاب پر وړاندې پراخ اعتراضونه روان دي او د ایران دولت ګڼ شمېر معترضینې په بند کې اچولي اوان ځينې یې وژلې دي.
په ایران کې د مهسا امیني په نوم یوه مېرمن د حجاب د نهمراعاتولو په نوم ونیول شوه، هغه د ۱۴۰۱ کال د وږي میاشتې په ۲۵مه د اسلامي جمهوریت د جبري حجاب د نهمراعاتولو له امله د ارشاد ګزمې د افسرانو له خوا تر نیول کېدو وروسته ووژل شوه.
د مهسا امیني مړینه، په ایران کې د لوی حرکت لامل شوه او پرې د « ښځې، ژوند، ازادي» نوم کېښودل شو.
افغانستان چې د ایران په ګاونډ کې دی، دلته هم د طالبانو له بیا واکمنېدو راهیسې د ښځو پوښاک لا سخت شوی دی. طالبانو بیا پر حجاب له ټينګار سربېره پر افغان ښځو او نجونو ګڼ نور محدودیتونه هم لګولي دي. دوی افغان ښځې او نجونې د زدهکړو او کار له دوامه محرومې کړې دي. اوس هم افغان نجونې یوازې تر شپږم ټولګي د زده کړو اجازه لري.
له څو ورځو راهیسي راپورونه ښیي، چې طالبانو په هرات کې پر ښځو د چادرۍ اغوستل جبري کړي دي. د راپورونو لهمخې، له تېرو څو ورځو راهیسي د طالبانو د امربالمعروف او نهې عن المنکر محتسبین ان د روغتون ښځینه کارکوونکو او ناروغانو ته له چادرۍ پرته د تګ راتګ اجازه نهورکوي.
کله چې هرات کې د چادرۍ د جبري اغوستلو راپورونو زور واخیست، د طالبانو د امربالمعروف او نهی عن المنکر او شکایتونو اورېدلو وزارت ویاند سیف السلام خېبر د یکشنبې په ورځ (د لړم ۱۸مه) دغه ادعاوې چې ګواکې په هرات کې ښځو ته د شنو چادریو اغوستلو امر شوی، رد کړې او زیاته یې کړه: «دا خبره دروغ ده، دغه وزارت نه یوازې په هرات کې، بلکې په ټول هېواد کې د حجاب پر اغوستلو تاکید کړی دی.»
که څه هم په افغانستان او ایران کې د حجاب موضوع سره توپیر لري، خو د پوښاک موضوع د ټولنیز بحث، سیاسي فشار او د باورونو د ټکر یوه مهمه نمونه ګرځېدلې ده.
د بشري حقونو څار بنسټ په یوه مطلب کې ویلي، چې په هرات کې د طالبانو له لوري پر ښځو د چادري جبري کول د ښځو پر خپلواکۍ ښکاره تېری دی او د هغوی د کار، روغتیايي خدمتونو او بنسټیزو حقونو مخه نیسي.
ددغه بنسټ پر پاڼه په یوه مطلب کې راغلي، چې جبري حجاب د طالبانو د هغې پراخې تګلارې برخه ده، چې موخه یې د ښځو د بدن کنټرول او مېرمنې له ټولنیز ژوند څخه لرې کول دي.
