د پاکستان بهرنیو چارو وزارت: عاصم منیر امریکا ته سفر نه کوي

د اسوشیټیډ پریس خبري اژانس د راپور له مخې،د اروپايي ټولنې مشرانو د جمعې په سهار په بروکسل کې په یوه غونډه کې اوکراین ته د لوی پور سره موافقه وکړه، مګر د فنډونو د تمویل لپاره د روسیې د کنګل شویو شتمنیو په کارولو سره موافق نه شول.

د اروپايي ټولنې د هیوادونو اوه کلنه بودیجه اوس مهال د پور لپاره د اساس په توګه کارول کیږي.

اروپایي شورا مشر انتونیو کوستا پر ایکس خواله رسنۍ لیکي«موږ یوې موافقې ته رسیدلي یو. د ۲۰۲۶-۲۰۲۷کال د ملاتړ لپاره اوکراین ته د ۹۰ملیارد یورو (۱۰۶ملیارد ډالرو) د ورکولو پریکړه تصویب شوې ده.»

د اسوشیټیډ پریس په وینا، د اروپايي ټولنې مشرانو د رایې ورکولو څخه مخکې تر نیمې شپې پورې هڅه وکړه چې بلجیم قانع کړي چې له پور ورکړې سره موافقه وکړي.

بلجیم مخکې ویلي وو چې د روسیې د غچ اخیستنې په اړه د اندیښنو له امله به اوکراین ته لوی پور ورنکړي. د اروپايي ټولنې نورو مشرانو بلجیم ته د روسیې د احتمالي غچ اخیستنې څخه د ساتنې لپاره تضمینونه وړاندې کړي دي، چې دا یې خپل وروستي موخې ته نږدې کوي.

د امریکا د کورني امنیت وزیرې کرېستي نوم ویلي، دغه پروګرام هرکال تر ۵۰زره پورې وېزې ورکولې او اوس د ملي امنیت د ساتنې په موخه درېدلی دی. نوموړې ټینګار کړی، چې د دغه پروګرام دوام کولای شي د امریکایانو امنیت له ګواښ سره مخ کړي.

دغه اقدام د ټرمپ د حکومت له‌خوا د کډوالۍ د محدودولو په لړ کې نوی ګام بلل کېږي. تر دې وړاندې هم د امریکا حکومت د تاوتریخوالو تر پېښو وروسته، د افغانستان په ګډون د «درېیمې نړۍ» هېوادونو څخه پر کډوالۍ پراخ محدودیتونه لګولي وو.

ورته مهال د امریکا کانګرس ۶۱ غړو د دغه هېواد د بهرنیو چارو او کورني امنیت وزیرانو ته په لیک کې د افغان کډوالو پر وړاندې د ټرمپ د اقداماتو په غبرګون اعتراض کړی. دوی ویلي، د ټرمپ حکومت د ملي ګارد پر سرتېرو د یوه افغان د برید له پېښې «ناوړه ګټه» اخیستې او په ډله‌ییز ډول یې افغان کډوال مجازات کړي.

• یادو استازو د افغان پناه‌غوښتونکو نه‌منل او په افغانستان کې د امریکا پخوانیو پوځي همکارانو ته د پناه نه‌ورکول «نه جبرانېدونکې تېروتنې» بللې دي. د دوی په وینا؛ دغه ډول اقدامات امریکا د یوه بې‌باوره هېواد په توګه معرفي کوي.

دغه څرګندونې په داسې مهال دي، چې د طالبانو او پاکستان ترمنځ اړیکې تر پخوا پرتله خورا ترینګلې شوې دي او له تېرو څه باندې دوو میاشتو راهیسې له افغانستان سره د پاکستان ټولې لارې تړلې دي. هغه په نیوکې سره ویلي:« په تېرو ۴۰کلونو کې د ترهګرۍ پرضد د پاکستان حکومت اقداماتو کومه پایله نه‌ده ورکړې.»

هغه په چکوال ښار کې له خبریالانو سره په خبرو کې ویلي، چې په پاکستان کې مهمې سیاسي او امنیتي پرېکړې باید د سیاست‌والو له لوري وشي؛ نه دا چې د زور له لارې پرې عملي شي. هغه ټینګار وکړ، چې ځواک باید یوازې د سیاسي پرېکړو له نیولو وروسته وکارول شي.

مولانا فضل‌الرحمان له خیبرپښتونخوا سره د فاټا یوځای کېدل هم تر نیوکې لاندې راوستل او ویې ویل، چې دغه پرېکړه د زور له لارې عملي شوه؛ حال دا چې دوی لا له وړاندې د منفي پایلو په اړه یې خبرداری ورکړی و. د هغه په وینا؛ نن په هماغه سیمو کې وسله‌والو ډلو نفوذ کړی او د حکومت واک کمزوری شوی دی.

نوموړي وړاندې ویلي، چې اوس هم د پاکستان او سیمې لپاره د پخوانیو ناسمو سیاستونو پایلې څرګندې دي او که له تجربو زده‌کړه ونه شي؛ نو دا به نورې ستونزې هم وزېږوي.

دغه سازمان په یوې خپرې شوې خبرپاڼه کې د خبریالانو خپل‌سرې نیونې د بیان ازادۍ، د بشري حقونو د اصولو او د رسنیو په برخه کې د پاکستان له نړۍوالو ژمنو ښکاره سرغړونه بولي. یاد سازمان د پاکستان له حکومته غوښتي، چې د عبدالوارث ستانکزي د نیولو لامل، د هغه د ساتنې د ځای او وضعیت په اړه وضاحت ورکړي، هغه ته د وکیل او خپلې کورنۍ سره د اړیکې د ټینګښت زمینه برابره کړي او نوموړی له کوم شرط او ځنډ پرته خوشې کړي.

یاد سازمان دارنګه د بیان ازادۍ له نړۍوالو بنسټونو، د بشري حقونو سازمانونو او ډیپلوماتیکو استازولیو څخه غوښتي، چې دغه موضوع په جدي ډول وڅاري او په پاکستان کې د افغان خبریالانو او رسنیزو فعالانو د امنیت او حقونو د خوندي کولو لپاره عملي ګامونه پورته کړي.

تر دې وړاندې د بې‌پولې خبریالانو ادارې (RSF) ویلي و، پاکستان کې مېشت افغان خبریالان چې د طالبانو له‌خوا د پراخو ګواښونو له امله جلاوطنه شوي؛ اوس د خپل‌سرو نیونو او جبري ستنولو له جدي ګواښ سره مخ دي. دغه ادارې ویلي و، پاکستان لږترلږه ۲۰خبریالان بېرته د طالبانو تر واک لاندې افغانستان ته ستانه کړي.

یادو استازو د افغان پناه‌غوښتونکو نه‌منل او په افغانستان کې د امریکا پخوانیو پوځي همکارانو ته د پناه نه‌ورکول «نه جبرانېدونکې تېروتنې» بللې دي. د دوی په وینا، دا ډول اقدامات امریکا د یوه بې‌باوره هېواد په توګه معرفي کوي.

ډيموکراټ استازو د امریکا د بهرنیو چارو او کورني امنیت وزیرانو ته په لیک کې لیکلي: «له یوې تراژیدۍ ناوړه ګټه اخیستل، ویره او نفاق پارول، د امریکا له امنیت سره مرسته نه‌کوي.»

یادو استازو ویلي، چې په واشنګټن کې د ملي ګارد پر ځواکونو د ډزو له پېښې وروسته د ټرمپ حکومت نه‌یوازې د افغانانو د پناه‌غوښتنې د دوسیو څېړنه درولې، بلکې د هغو افغان پناه‌غوښتونکو د دوسیو بیاکتنه یې هم پیل کړې، چې مخکې منل شوي و.

د دوی په وینا، د ټرمپ حکومت ان امریکا ته د هغو افغانانو د ننوتلو مخه نیولې، چې د کډوالۍ ځانګړي ویزې لري او په افغانستان کې یې د امریکا له حکومت او پوځ سره کار کړی دی.

د ټرمپ حکومت په تازه اقدام کې افغانستان او ۱۴ نور هېوادونه د بشپړ سفر بندیز په لیست کې شامل کړل او په دې سره د دغو هېوادونو وګړي حق نه‌لري چې امریکا ته سفر یا د پناه غوښتنه وکړي.

په تازه فرمان کې د کډوالۍ د ځانګړې ویزې (اېس‌ای‌وي) لرونکي هم د امریکا د حکومت د سفر بندیز له استثنا څخه اېستل شوي دي.

د کانګرس استازو د ټرمپ دغه سیاست «ټولیزه سزا» بللې ده.

هغوی خبرداری ورکړی، چې دا اقدامات د بې‌ګناه او قانون‌ پالونکو خلکو په ځانګړي توګه هغه کسان چې په افغانستان کې یې له امریکايي ځواکونو سره مرسته کړې ژوند له خطر سره مخ کوي.

د هغوی په وینا، «د یوه فرد ویجاړونکي اقدامات باید د ټولو هغو افغانانو د انځور د خرابولو لپاره ونه‌کارول شي، چې غواړي په امریکا کې په قانوني توګه ژوند وکړي.»

د ټرمپ د حکومت اقداماتو په امریکا کې د افغان کډوالو په منځ کې ویره زیاته کړې ده. د کالیفورنیا ایالت د ساکرامنټو سیمه کې د افغان کډوالو ټولنې ویلي، چې د کډوالو ادارې د افغانانو د نیونې بهیر پراخ کړی دی.

اسوشېتد پریس خبري اژانس راپور ورکړی، چې د لیندۍ له پنځمې راهیسې شاوخوا ۲۴ افغان کډوال، چې زیاتره یې د شمالي کالیفورنیا اوسېدونکي دي، نیول شوي دي. یوازې په تېره اوونۍ کې لږ تر لږه ۹ افغان نارینه هغه مهال ونیول شول، چې د کډوالۍ او ګمرک ادارې ته د خپل وضعیت د څېړنې لپاره مراجعه کړې وه.