افغانستان انټرنشنل-پښتو، پېښور
د خیبر پښتونخوا په اورکزۍ ولسوالۍ کې د امنیتي پېښو له ډېرېدو سره سږکال د لوی اختر پر مهال د سیلانیانو شمېر کم شوی و. په سیمه کې له شپږو میاشتو راهیسې انټرنېټ هم بند دی چې زده کوونکي او د سیمې اوسېدونکي یې له سختو ستونزو سره مخ کړي.
د طبیعت په ښکلو درو شتمنه اورکزۍ ولسوالۍ د وروستو میاشتو امنیتي پېښو له امله د سیلانیانو د سیل او سیاحت له نوملړه غورځېدلې ده.
سیمه ییز خلک وایي هر کال دلته د سیمهییزې ادارې له لوري د سیلانیانو د اسانتیا لپاره بېلابېل ترتیبات کېدل خو سږکال هغه ترتیبات هم ونه لېدلی شول. د دولتي کارکوونکو په وینا، د تېر کوچني اختر پر مهال د اورکزو ولسوالۍ ټولې سیمې پرانستې وې، په تګ راتګ کې هېڅ ډول ستونزه نه وه چې له کبله یې سلګونه زره سیلانیانو غرنیو سیمو ته مخه کړه. خو سږکال د سیلانیانو شمېر په نشت برابر و.
د اورکزو ولسوالۍ په درېو تحصیلونو وېشل شوې ده چې پکې د پاس اورکزو تحصیل، منځنۍ او کوزه اورکزۍ تحصیلونه شامل دي.
د اورکزو یوه دولتي کارکوونکي افغانستان انټرنشنل ته وویل چې په پاس اورکزو کې له تېرو شپږو میاشتو راهیسې د امنیت وضعیت خورا خراب شوی چې اغېزې یې اوس پر ټولې ولسوالۍ پرېوځي.
هغه وویل چې په منځنۍ او کوزه اورکزۍ کې امنیتي وضعیت نن هم د نورو سیمو په پرتله لږ څه ښه دی خو په سیمه کې وېره او ترهه ډېره زیاته ده او د اوازو بازار هر وخت تود وي چې له کبله یې سیلانیان له ورتګه ډډه کوي.
د اورکزو ولسوالۍ نږدې څلور سوه زره وګړي لري او ښایسته سیمه ده. د دې ولسوالۍ پولې له شمالي وزیرستان، کورمې، هنګو، کوهاټ او خیبر ولسوالیو سره نښتي دي.
د منخنۍ اورکزو د مشتي مېلې یو اوسېدونکي محمد عامر افغانستان انټرنشنل ته وویل، « له تېرو پنځو شپږو کلونو راهیسې اورکزو ته هر کال د دوبي په موسم کې سیلانیان په لکونو کې راتلل او همداسې د دوو لویو اخترونو په موقعو کې له درېو تر څلورو لکو سیلانیانو لرې پرتو سیمو ته راتګ کاوه».
د اورکزو یو استاد ثاقب سالار وویل چې پنځه کاله مخکې ټولې سیمې پرانېستې وې، له اورکزو څخه پورته کورمې، خیبر او ان تر شمالي وزیرستان پورې په اسانۍ سفر کېدای شو خو اوس حالت بشپړ بدل شوی دی.
هغه وویل، « د سیلانیانو د کموالي له کبله پر ځايي اقتصاد ډېر بد اغېز شوی او له دې سره بېروزګاري هم زیاته شوې ده».
هغه وویل چې په سیمه کې له شپږو میاشتو راهیسې انټرنیټ پرې شوی، چې له امله یې په ځانګړې توګه زده کوونکي له ګڼو ستونزو سره مخ دي.
د ثاقب سالار په وینا، انټرنېټ نن سبا یوه مهمه اړتیا ده خو له بده مرغه د احتجاجونو او غوښتنلیکونو باوجود د اورکزو خلک له دې مهمې اړتیا څخه محروم دي.
په پاس اورکزو کې له تېرو شپږو میاشتو راهیسې حالات خورا ترینګلي دي. سیمهییزې ادارې په تازه ورځو کې خپل ټولو دولتي کارکوونکو ته لارښوونه کړې چې د پاس اورکزو خواته له تګ څخه ډډه وکړي. سیمهییز خلک وایي چې په په دې سیمه کې پولیس د ماښام پر وخت له تاڼو دباندې نه شي وتلای چې له کبله یې هلته خلک له سختې ناامنۍ سره مخ دي.
