په بدخشان کې د طالبانو د لوی درستیز پر کور وسله‌وال برید شوی

د مانسهرې پولیسو ویلي، چې درېیو پولیسو حوزو په بېلابېلو سیمو کې د عملیاتو پرمهال نږدې ۱۰۰ افغانان نیولي دي. د پولیسو په وینا؛ د بې‌اسناده بهرنیو وګړو پر ضد به د قانون له مخې عملیات په راتلونکې کې هم دوام ولري.

بل لور ته په پېښور کې هم د افغان کډوالو پر ضد د پلټنې عملیات روان دي. د بورډ بازار، صدر بازار، خېبر بازار، د پېښور پوهنتون شاوخوا، کارخانو مارکېټ، فقیراباد او د ښار په نورو سیمو کې د عملیاتو پر مهال ۱۰۵ افغانان نیول شوي دي.

ځایي پولیس چارواکو ویلي، نیول شوي کسان د قانوني پړاوونو تر بشپړېدو وروسته د تورخم له لارې افغانستان ته لېږدول شوي دي.

د دغه کمېسیون د کمېټو د ورځني راپور له مخې؛ د پنجشنبې په ورځ له پاکستان او ایران نه هېواد ته د راستنېدونکو کډوالو لپاره د ثبت، لېږد، مالي مرستو، روغتیايي خدمتونو او عامه پوهاوي په برخو کې اړین خدمتونه وړاندې شوي دي.

د راپور له مخې؛ له دې ډلې د ننګرهار د تورخم له لارې ۳۶۴ کورنۍ، د کندهار د سپین بولدک له لارې ۴۸ کورنۍ، د نیمروز د ورېښمو پله له لارې ۳۷ کورنۍ او د هرات د اسلام‌کلا له لارې هم ۸ کورنۍ بېرته هېواد ته ستنې شوې دي.

بلخوا د بشري حقونو سازمانونو په وار، وار خبرداری ورکړی، چې د افغان کډوالو پر وړاندې ناڅاپي او پراخ عملیات په ځانګړي ډول پر ښځو او ماشومانو سختې رواني، ټولنیزې او اقتصادي اغېزې پرېږدي.

د تورخم ترڅنګ د کډوالو په لنډمهاله پنډغالي کې مېشتو ښځو او ماشومانو هم د باران له امله سختې ستونزې ګاللې دي. د باران له امله په دغه پنډغالي کې شاوخوا اوبه ډنډ ولاړې دي او لنډمهاله استوګنځایونو ته تګ‌راتګ ستونزمن شوی دی.

100%

ګڼې کورنۍ هڅه کوي، چې خپل سامان له بارانه وساتي؛ خو ښځې او ماشومان اړ شوي چې ساعتونه له سرپناه پرته انتظار وباسي.

100%

افغان کډوال عطمت الله وايي: «موږ له څو ساعتونو راهيسې د سخت باران او سېلابي اوبو له امله په لاره کې بند پاتې يو. له موږ سره ښځې، کوچنيان او سپين ږېري هم دي او ډېرې ستونزې لري».

100%

نوموړي زیاته کړې: «زموږ ډېری سامان لوند شوی او خوراکي توکي هم زيانمن شوي دي. موږ کلونه په پاکستان کې ژوند وکړ؛ خو اوس خپل هېواد افغانستان ته ستنېږو. زموږ يوازېنۍ غوښتنه دا ده، چې په خوندي ډول له کرښې واوړو؛ څو له خپلې کورنۍ سره نوی ژوند پيل کړو»

100%

عطمت الله ته د خپل هېواد پر لور ستنېدل لا له وړاندې له ذهني او اقتصادي پلوه سخت وو؛ خو خرابې هوا د دوی ستونزې نورې هم زياتې کړې دي.

يو بل افغان کډوال مدثر خان وايي: «موږ کلونه په پاکستان کې اوسېدلي يو؛ خو اوس خپل هېواد ته روان يو. سخت باران او سېلابونو زموږ سفر نور هم سخت کړی دی. په ډېرو ځايونو کې د سړکونو پر سر اوبه ولاړې وې او موږ ساعتونه انتظار وکړ».
نوموړي زیاته کړې: «له موږ سره ښځې او ماشومان دي، چې د خوړو، پاکو اوبو، روغتیایي خدمتونو او خوندي سرپناه له کمښت سره مخ دي. زموږ ماشومانو ته د ناروغۍ ګواښ زيات شوی دی. موږ يوازې غواړو چې په خوندي ډول تر کرښې ورسېږو».

ځايي ټولنيز فعالان وايي، د اوسني خراب موسم له امله اړينه ده چې کډوالو ته لنډمهاله سرپناه، پاکې اوبه، روغتیایي مرستې او د ماشومانو لپاره لومړنۍ اسانتياوې برابرې شي؛ څو د بشري ناورين مخه ونيول شي.

100%

بلخوا د خيبر ځایي ادارې ويلي، له بارانونو وروسته ټول اغېزمن سړکونه پاک شوي او د پاکستان افغانستان لويه لار د هر ډول تګ راتګ لپاره پرانيستې ده. د یادې ادارې په وينا؛ د کډوالو په پنډغالو کې او د لارې په اوږدو کې اړوندې ادارې شته، چې افغانستان ته د ستنېدونکو کډوالو لپاره د امکان تر حده اسانتياوې برابروي.

د باړې پرېس کلب کې خبري غونډې ته د وینا پرمهال د باړې سیاسي اتحاد مشر هاشم خان اپرېدي ویلي، له تېرو لسو میاشتو راهیسې د تورخم لارې د تړل کېدو له امله زرګونه مزدوران، ټرانسپورټران او سوداګر له سختو اقتصادي ستونزو سره مخ دي او د خېبر پښتونخوا اقتصاد هم سخت زیانمن شوی دی.

هغه وویل، د لارې تړل کېدو له امله د افغانستان ګڼ ناروغان هم د درملنې لپاره پاکستان ته له راتګه بې‌برخې شوي دي. هاشم خان اپرېدي زیاته کړه، د تورخم لارې تړل یوازې د شینوارو ستونزه نه‌ده؛ بلکې د ټولې خېبر پښتونخوا او د پښتنو پر اقتصاد یې ناوړه اغېز کړی دی.

نوموړي د پاکستان له حکومته او طالبانو غوښتي، چې د خبرو اترو له لارې ژر تر ژره د لارې د پرانیستلو لپاره عملي ګامونه پورته کړي.
په یاده غونډه کې د تورخم د ګمرک د تصفیې کارکوونکو مشر مجیب شینواري وویل، چې له تېرو لسو میاشتو راهیسې پاکستان ته د وارداتو او صادراتو په برخه کې تر ۳۰۰ مېلیارده کلدارو زیات زیان اوښتی دی. د هغه په وینا؛ د تورخم بندښت نه یوازې پاکستاني سوداګر زیانمن کړي؛ بلکې افغان سوداګر یې هم له سختو اقتصادي ستونزو سره مخ کړي دي.

ټاکل شوې ده، چې د تورخم لارې د تړل پاتې کېدو پرضد به د اګست په دویمه نېټه په لنډي کوتل کې یو احتجاجي ولسي غونډه هم ترسره شي.

دغه بنسټ د جمعې په ورځ (د زمري ۹مه) پر اېکس پاڼه په خپور کړي پیغام کې ویلي، چې په دغه کمپاین کې به ماشومانو ته د ګوزڼ د مخنیوي څاڅکي، د پولیو غیر فعال واکسین (IPV)، د شري واکسین، پنتاوالنټ، د سیخ و برېښ (سینه بغل) او نس ناستي ضد واکسینونه ورکړل شي.

«له پولیو پاک افغانستان» بنسټ ویلي، چې دغه واکسینونه به د ماشومانو د عمر او اړتیا له مخې تطبیق شي. د څو واکسینونو ګډ تطبیق (MAAC) د واکسیناسیون یوه نوې کړنلاره ده، چې له مخې یې ماشومانو ته په یوه وخت کې د عمر او اړتیا پربنسټ څو واکسینونه ورکول کېږي؛ څو هغوی د پولیو او نورو خطرناکو ناروغیو پر وړاندې خوندي شي.

د دغه کمپاین موخه دا ده، چې د واکسین پوښښ پراخ شي، د ټولنې معافیت پیاوړی شي او هغه ماشومان چې تراوسه یې واکسینونه نه‌دي ترلاسه کړي د واکسین له اسانتیاوو برخمن شي.