آرشیو

امرالله صالح، معاون پیشین ریاست‌جمهوری افغانستان، در پنجمین سالروز بازگشت طالبان به قدرت گفت که کابل در این روز به‌جای فضای جشن، «سوگوار» است و طالبان پایتخت را با پرچم‌های خود «کفن‌پوش» کرده‌اند.

وزارت خارجه ایرلند نوشت زنان افغان در پنج سال گذشته در معرض «کارزار وحشتناک» خشونت تبعیض‌آمیز، سوءاستفاده و محرومیت قرار گرفته‌اند. این وزارت گفت محدودیت‌های طالبان بر دسترسی زنان به آموزش، اشتغال و زندگی عمومی، «تعرض به کرامت انسانی» است.

رنگین دادفر سپنتا، وزیر خارجه پیشین افغانستان، می‌گوید: «هیچ‌کس با گروه‌های ناتوان سیاسی مذاکره نمی‌کند و اگر مذاکره کند فقط روی تسلیمی و بیعت بدون قید و شرط گفت‌و‌گو خواهد کرد.»

پیش از آن‌که طالبان در ۲۴ اسد ۱۴۰۰ کنترول افغانستان را به دست بگیرند، رهبران این گروه تصویری از افغانستان پس از خروج نیروهای خارجی ارائه کردند و مجموعه‌ای از تعهدات را مطرح کردند.

وزیر سرحدات، اقوام و قبایل طالبان از مخالفان این گروه خواست از جنگ دست بکشند و به گفته او، «مانند برادر» در کنار طالبان زندگی کنند. نورالله نوری گفت دروازه «امارت» به روی مخالفان باز است و مدعی شد که افغانستان «آزاد» شده و ادعای مخالفان برای «آزاد کردن» این کشور نادرست است.

همزمان با پنجمین سالگرد بازگشت طالبان به قدرت، «تلویزیون بامی» از آغاز فعالیت رسمی خود به‌عنوان رسانه «مستقل و چندرسانه‌ای» در برلین آلمان خبر داد. رسانه‌ای که به گفته مسئولانش با همکاری خبرنگاران، برنامه‌سازان و فعالان رسانه‌ای افغان در اروپا و دیگر نقاط جهان راه‌اندازی شده است.

همزمان با پنجمین سالگرد سقوط نظام جمهوری و بازگشت طالبان به قدرت، جبهه آزادی افغانستان، جمعیت اسلامی افغانستان و مقام‌های جبهه مقاومت ملی با نشر اعلامیه‌ها و اظهارات جداگانه، حکومت طالبان را «نامشروع» خوانده و بر ادامه مبارزه برای تغییر نظام سیاسی در افغانستان تأکید کردند.

مارشال عبدالرشید دوستم، رهبر حزب جنبش ملی اسلامی افغانستان، در پنجمین سالگرد بازگشت طالبان به قدرت، از ملل متحد و کشورهای دخیل در پرونده افغانستان، به‌ویژه ایالات متحده خواست فشارهای مالی و تلاش برای انزوای سیاسی طالبان را افزایش دهند و کمک‌های مستقیم به این گروه را قطع کنند.

امیرخان متقی، وزیر امور خارجه طالبان، در مراسم پنجمین سالروز بازگشت این گروه به قدرت در کابل گفت که ایستادگی مخالفان در برابر طالبان نتیجه‌ای نخواهد داشت. این مراسم شنبه ۲۴ اسد با حضور مقام‌های ارشد طالبان، سفیران روسیه و چین و برخی کشورهای دیگر در کابل برگزار شد.

۲۴ اسد یک روز عادی نیست. از سیمای مردم و فضای شهر تفاوت این روز آشکار بود. همه نگران و سرگردان بودند. در این روز، از نزدیک شاهد فروپاشی نظم پسا بن و بازگشت طالبان به قدرت بودم. در چند ساعت، زندگی و سرنوشت میلیون‌ها افغان برای همیشه تغییر کرد.

با فرا رسیدن ۲۴ اسد که مصادف است با ۱۵ اگست، سالروز بازگشت طالبان به کابل و فرار اشرف غنی، رئیس‌جمهور پیشین افغانستان، بار دیگر خاطره یکی از تلخ‌ترین روزهای تاریخ معاصر کشور زنده می‌شود.

طالبان پنجمین سالروز سقوط نظام جمهوری و بازگشت این گروه به قدرت را «سالروز نجات افغانستان از اشغال» خواند. این گروه از افغان‌ها خواست شکرگزار باشند و برای تقویت «نظام» طالبان «شانه‌به‌شانه» در کنار این گروه بایستند.

سازمان عفو بین‌الملل با اشاره به گذشت پنج سال از تسلط طالبان اعلام کرد که حاکمیت این گروه منجر به یک بحران فاجعه‌بار حقوق بشری در افغانستان شده است. این سازمان از جامعه جهانی خواست تا برای پاسخگو کردن طالبان دست به اقدام یکپارچه و محکم‌تری بزند.

سازمان حقوق بشری رواداری می‌گوید در پنج سال گذشته، نقض حقوق بشر و سرکوب شهروندان در افغانستان به‌گونه گسترده ادامه داشته است. این سازمان بر اساس یافته‌های خود می‌گوید از ۱۵ آگست ۲۰۲۱ تا ۳۱ دسامبر ۲۰۲۵، دست‌کم ۶ هزار و ۹۲۹ غیرنظامی در رویدادهای مختلف کشته یا زخمی شده‌اند.

صلاح‌الدین ربانی، رهبر حزب جمعیت اسلامی افغانستان می‌گوید طالبان با تفسیر گزینشی و تحریف‌شده از شریعت، از دین به‌عنوان ابزاری برای تحکیم قدرت و سلطه بر مردم استفاده می‌کند. او سیاست‌های طالبان را حاصل «تفکر قومی، هراس‌افکنی، افراط‌گرایی خشونت‌آمیز و فساد» خواند.

تاجمیر جواد، معاون استخبارات طالبان از وجود افراد «منفعت‌طلب» در درون اداره طالبان خبر داد. او گفت ابعاد مختلف تحرکات این افراد زیر نظر استخبارات طالبان قرار دارد و در برابر آن‌ها اقدام خواهد شد.

امیرخان متقی، وزیر خارجه طالبان در گفت‌وگو با نیویارک‌تایمز اعلام کرد ایالات متحده می‌تواند سفارت خود را در کابل بازگشایی کند و حضور دیپلماتیک داشته باشد.

روزنامه وال‌استریت ژورنال به نقل از منابع آگاه گزارش داد ایلان ماسک پس از پشت سر گذاشتن اختلافاتش با دونالد ترامپ، قصد دارد دست‌کم ۱۰۰ میلیون دالر برای افزایش مشارکت رای‌دهندگان در انتخابات میان‌دوره‌ای اختصاص دهد و از این طریق به جمهوری‌خواهان برای حفظ اکثریت در کانگرس کمک کند.

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور امریکا گفت ایالات متحده با محاصره تنگه هرمز، عبور کشتی‌ها را کنترول می‌کند و ممکن است به‌زودی این آبراه را «قلمرو ایالات متحده» اعلام کند. او همچنین افزایش قیمت سوخت در امریکا را هزینه جلوگیری از دستیابی جمهوری اسلامی به سلاح هسته‌ای دانست.

علی‌احمد جلالی، وزیر پیشین داخله افغانستان، می‌گوید هیچ حکومتی نمی‌تواند با تکیه بر استبداد و اعمال زور، برای همیشه بر مردم حکومت کند. او مقاومت مردم در برابر طالبان را «مشروع» خواند و هشدار داد که ایستادگی‌های مردمی در سایر نقاط افغانستان علیه طالبان گسترش خواهد یافت.

سازمان عفو بین‌الملل از حکومت بریتانیا خواست روند «شرم‌آور» رد درخواست‌های پناهندگی زنان افغان را متوقف و تصمیم‌های ردشده را بازنگری کند. این نهاد هشدار داد که لندن با وجود آگاهی از سرکوب گسترده زنان و دختران در افغانستان، همچنان درخواست پناهندگی شماری از آنان را رد می‌کند.