تېره ورځ د ایران د پارلمان یوې ډلې د طالبانو د رییس الوزرا له مرستیال سره په لېدنه کې د نشه یي توکو پر وړاندې د «پراخې مبارزې»او پر ایران یې د مثبتو اغېزو ستاینه وکړه.
تر دې وړاندې ایراني چارواکو د طالبانو په واکمنۍ کې د نشه یي توکو د تولید په زیاتېدو نیوکې کړې وې.
د ارګ د اېکس ټوېټر پاڼې په لیکنه، ایراني پلاوي د طالبانو د رییس الوزرا له مرستیال عبدالکبیر سره په لېدنه کې ویلي: «د اسلامي امارت د واکمنېدو وروسته په افغانستان کې د نشه یي توکو پر ضد مبارزه شوې، چې پر ایران یې هم اغېزې جوتې دي، دا د پام وړ پرمختګ دی.»
په کابل کې د ایران سفارت هم په خپلې اېکس پاڼه کې دغه څرګندونې کټ مټ خپرې کړې دي.
داسې برېښي چې ایراني چارواکي د طالبانو او نشه یي توکو په اړه بېلابېل نظرونه او لید لوري لري، څه موده مخکې د ایران د نشه یي توکو پر وړاندې د مبارزې مشر د طالبانو په واکمنۍ کې د نشه یي توکو د تولید په زیاتېدو اندېښنه ښودلې او هغه یې د ایران له پاره ستره ننګونه یاده کړې وه.
سکندر مومني ویلي و، چې د طالبانو له کړیو ژمنو سره، سره د نشه یي توکو کر او تولید زیات شوی او کمی په کې نه دی راغلی.
ایران د افغانستان لپاره د قاچاقو اصلي لاره ده، چې د دغه هېواد د چارواکو په وینا، د طالبانو له واکمنېدو وروسته د نشه یي توکو لېږد ایران او بیا له هغه ځایه نورو هېوادونو ته زیات شوی دی.
د فارس د خبري اژانس په حواله د ایران د نشه یي توکو پر ضد د مبارزې مرستیال مسعود زاهدیان د چنګاښ په شپږمه نېټه ویلي و:«له افغانستانه د قاچاقو بله دودیزه لاره د بالکان لاره ده او د توکو د لېږد له دغې لارې څخه، نشه یي توکي له افغانستان او پاکستان څخه زموږ هېواد ته قاچاقیږي او وروسته د ترکیې بلغارستان ته وړل کېږي او بیا وروسته نورو هېوادنو لکه هالنډ، جرمني، فرانسې او انګلستان ته قاچاق کېږي.»
طالبانو د دویم ځل واکمنېدو سره د کوکنارو پر کر بندیز ولګاوه او د نشه یی توکو د تولید کموالی خپله ستره لاس ته راوړنه بولي.
په همدې حال کې د ملګرو ملتونو د نشه یی توکو او جرمونو ضد ادارې سږکال د چنګاښ په څلورمه راپور ورکړ، چې افغانستان په ۲۰۲۲ کال کې د نړۍ اتیا سلنه اپيم یا تریاک تولید کړي دي.
د دې یو لامل دا د، چې د کوکنارو په کر د بندیزونو سره، سره افغان کروندهګرو پخواني تریاک ساتلي او اوس هغه پخوانۍ زېرمې په ګرانه بیه پلوري.
په دغه راپور کې راغلي، چې افغانستان په سېمه کې د متامفتامینو یا کرستال چې یوه صنعتي نشه یي ماده ده ستر تولیدونکی هېواد دی.
افغانستان ته د ایران د پارلماني پلاوي سفر له څو اونیو تاوتریجنو ناندریو وروسته کېږي، چې ایران د حقابې پر سر له طالبانو سره پيل کړې وې؛ خو بیا وروسته د افغانستان له سیندونو او د اوبو له سرچېنو څخه د ایراني کارپوهانو په لېدو سره دغه ترینګلیتیا یو څه کمه شوه.
د ایران د پارلمان دغه پلاوي له یو شمېر نورو طالب چارواکو سره په ایران کې د کډوالو پر ستونزو، د سوداګریزو اړیکو په پراختیا، د داعش ډلې پر ځپلو او د دواړو هېوادونو تر منځ په ښې راشه درشې غږېدلي دي.
د طالبانو د بهرنیو چارو وزیر امیرخان متقي، د ایراني پلاوي سره په کتنه کې ویلي، چې د ایران او افغانستان ګډو دښمنانو ته به اجازه نه ورکوي چې «د دواړو هېوادونو ترمنځ ښې اړیکې» زیانمنې کړي.
