سرچینې: فاریاب کې یو هلک د طالب جنګیاليو د جنسي غوښتنې له ردولو وروسته په ډزو ووژل شو

حسن کاظمي قمي په اېکس پاڼه لیکلي چې د یکشنبې په ورځ یې د هند د بهرنیو چارو وزارت د سیمه ییزې ادارې له عمومي مدیر جی بي سنګ سره په کتنه کې له افغانستان سره د سیاسي او اقتصادي چارو د پرمختګ له پاره د «سیمه ییزې تماس ډلې د جوړولو او په دې هیواد کې د ټیکاو او ودانولو په موخه خبرې اترې وکړې.»

دوی له افغانستان سره د اقتصادي اړیکو په پراختیا کې د چابهار بندر د ځانګړي رول په اړه هم خبرې وکړې.

کاظمي قُمي د تماس ډلې د طرحې په اړه نور جزئیات ورنه کړل، خو دا پلان د افغانستان په چارو کې د ګاونډیو هېوادونو پر رول د ټینګار او د امریکا د رول د کمولو له پاره د ایران یوه هڅه ګڼل کېږي.

ایراني ډیپلوماټانو په تېرو کلونو کې د افغانستان په اړه د مسکو په ناسته او د مسکو په فارمټ ناسته کې د افغانستان په اړه دا خبره یاده کړې، خو تر اوسه سیمه ییزې اجماع ته نه ده رسېدلې.

په همدې حال کې د هند بهرنیو چارو مرستیال وزیر چې له تیرو دوو ورځو راهیسې په تهران کې دی، د ایران د بهرنیو چارو له وزیر او د هغه له سیاسي او اقتصادي مرستیالانو سره په کتنه کې د چابهار بندر په اړه خبرې کړې دي.

د هند بهرنیو چارو وزارت ویاند اریندام باغچي په خپله اېکسپاڼه لیکلي چې د دغه وزارت مرستیال ویني کواټرا د ایران بهرنیو چارو له وزیر امیر حسین عبداللهیان سره په کتنه کې د دوه اړخیزو اړیکو او د چابهار بندر په ګډون یې د اتصالي پروژو په اړه خبرې وکړې.

چابهار بندر له هند سره د افغانستان یو له مهمو سوداګریزو لارو څخه بلل کیږي چې د کراچۍ بندر اصلي بدیل دی.

اوس چې د کراچۍ بندر له لارې د مالونو د لېږد رالېږد پر سر د طالبانو او پاکستان تر منځ کړکېچ ډېر شوی، د افغانستان د اقتصادي اړیکو په پراختیا کې د چابهار بندر د ځانګړي رول په اړه د ایران او هند د لوړپوړو ډیپلوماټانو خبرې مهمې دي.

د طالبانو تر واک لاندې د باختر خبري آژانس د راپور له مخې، د ترکیې سفیر له احمدالله متقي سره په خبرو کې زیاته کړې چې، د دغه موزیم په جوړیدو سره به د دواړو هېوادونو "ترکیې او افغانستان" ترمنځ د ملګرتیا سمبولونه نندارې ته وړاندې شي.

د ترکیې سفیر دغه راز وویل، چې دوی په ۲۰۲۴ کال کې په هرات کې د زیر زمیني جومات د بیارغاونې، د شهزاده تخت، د لاسي صنایعو د پراختیا، د نستعلیق کتابونو د چاپ او په هرات کې د کتابتون د بیا رغولو په برخه کې کار کوي.

دا په داسې حال کې ده چې په هرات ولايت کې وروستۍ زلزلې د يو شمېر کليو د ويجاړولو ترڅنګ د دغه ولايت تاريخي او لرغوني ځايونه هم زيانمن کړي دي.

په دې زلزله کې چې د رېښتر په کچه ۶،۳ درجې وه، د هرات لوی جومات، اختیارالدین کلا، منارونه او د دغه ولایت ځیني نور تاریخي ځایونه زیانمن کړي دي.

پر افغانستان د طالبانو له واکمنۍ وروسته سره له دې چې دغه ډله د ترکیې په ګډون د هیڅ یوه هیواد له خوا په رسمیت پیژندل شوې نه ده، خو د ترکیې او طالبانو تر منځ اړیکې خورا ښې دي او دغه هیواد د هرات له زلزله ځپلو سره د مرستې ترڅنګ په بېلابېلو برخو کې له طالبانو سره پراخې همکارۍ لري.

دې جبهې همت الله د دوو پخوانیو پوځیانو په وژلو تورن کړی دی.

طالبانو تر اوسه په دې اړه څه نه دي ویلي.

دغه جبهه وايي، چې په دې جګړه کې يې له وسله والو طالبانو څخه دوه سپکې وسلې یې هم ترلاسه کړې دي.

د بدخشان ځايي طالبانو ویلي، چې د بدخشان په راغستان ولسوالۍ کې یو مازدا ډوله موټر چپه شوی، چې پکې سپاره دوه کسان مړه شوي او یو بل ټپي شوی دی.

د یوه بل خبر له مخې نن سهار لس بجې د فاریاب ولایت په بلچراغ ولسوالۍ کې د يوې سراچې موټر د چپه کېدو له کبله ۴ کسه مړه شوي او ۷ نور ټپیان شوي دي.

د معلوماتو له مخې؛ په وژل شويو کې يوه ښځه يو نارينه او دوه ماشومان او په زخميانو کې هم يوه ښځه، درې ماشومان او درې نارينه شامل دي.

د دواړو پېښو لامل د موټر چلوونکو بې احتياطي بلل شوې ده.

دغه سازمان وايي، د دې کمپاین په ترڅ کې به بزګرانو ته د روزنې زمینه هم برابره کړي.

د ملګرو ملتونو د خوړو او کرنې سازمان د یکشنبې په ورځ (د لیندۍ په ۵ مه) په اېکس ټولنیزه شبکه کې پر خپلې پاڼې د ژمي د غنمو د کمپاین اعلان وکړ.

دغې ادارې د خوړو د خوندیتوب او د کلیوالو د ژوند د ښه کولو په برخه کې د دې کمپاین پیلول یو ګټور ګام بللی دی.

په دې وروستیو کې امریکا د ملګرو ملتونو د خوړو او کرنې سازمان له لارې له افغانستان سره ۸۰ میلیونه ډالره مرسته وکړه.

تر دې مخکې ملګرو ملتونو ویلي وو، چې د افغانستان نېږدې نیمايي نفوس هره ورځ د خوراکي توکو د نشتوالي او لوږې له خطر سره مخ دي.