کریم خرم: طالبان د پښتنو استازي نه دي او افغانستان لبناني کېدو ته اړتیا نه لري

د هرات اسلام کلا ښاروګوټي کې یو شمیر ډاکټرانو نن دوشنبې د ( لیندۍ ۲۰ مه ) افغانستان انټرنشنل ـ پښتو ته وویل چې د طالبانو د اسلام کلا ښاروالۍ مسوولینو نه یوازې د ناروغانو پر سر مالیه غواړي، بلکې د ډاکټرانو له تنخوا هم مالیه غواړي.

په اسلام کلا کې د یو خصوصي روغتون ډاکټر افغانستان انټرنشنل ـ پښتو ته وویل: «طالبان روغتون راغلل د ډاکټرانو د تنخواګانو او د ناروغانو د تعداد د ثبتولو غوښتنه يې کوله او په دې اړه یې فارم یې پر ټولو روغتونونو او درملتونو ووېشلو ترڅو ډاکټران له خپلو معاشونو او د هر ناروغ پر سر دمیاشتې په پای کې مالیه ورکړي».

په اسلام کلا ښارګوټي کې ډاکتران وايي طالبانو له دې وړاندې د خصوصي روغتونونو له مسوولینو سره کومه مشوره نه ده کړې او دا کار په زور کوي چې ډیری ډاکټران کار پرېښود ته اړ کړی.

هغه فارم چې د هرات اسلام کلا کې د طالبانو ښاروالۍ لخوا ترتیب شوی او پر خصوصي روغتونونو او ډاکټرانو وېشل شوی، یوه کاپي یې افغانستان انټرنشنل پښتو ته هم رسېدلې ده.

100%

د اسلام کلا ډاکټران وايي په ولایت او ولسوالیو کې د طالبانو ځايي چارواکي خپل سري کوي، چې دا به د طالبانو د واکمنۍ او د ولس ترمنځه واټن زیات کړي.

دوی زیاتوي د مالیې راټولو شفاف سیسټم نشتون د دې لامل کیږی چې دغه مالیه هم د ځايي طالب چارواکو شخصي جیبونو ته ځي.

د افغانانو نیوکې دا دي چې یو خوا د طالبانو واکمنېدو سره په هیواد کې اقتصادي وضعیت کړکچین دی او بلخوا د طالبانو له لوري مالیه اخیستل به د نور هم دا وضعیت خراب کړي دي.

د طالبانو کډوالو او را ستنېدونکو چارو وزارت دغه کډوال د ملګرو ملتونو د کډوالو عالي کمیشنرۍ ته د مرستو ترلاسه کولو په موخه ور پیژندلي خو دا یې نه دي ویلي چې له دغې مرستې وروسته له ګاونډیو هیوادونو څخه د راستنو شویو کډوالو سره نورې مرستې هم کوي که نه.

همدارنګه د کډوالو او را ستېدونکو چارو وزارت وايي، د روانې اونۍ د شنبې او یک شنبې په ورځو ۶۸۵ افغان کډوال په جبري توګه له پاکستانه را اېستل شوي او د ننګرهار ولایت د تورخم له لارې هیواد ته را ستانه شوي.

طالبان وايي، هغه کډوال چې له پاکستان او ایران هیوادونو څخه را ستنیږي د هیواد په بېلابېلو ولایتونو کې یې د اوسیدو لپاره ورته موقت پنډغالي جوړ کړي او هیواد ته راستانه شویو کډوالو ته په یادو پنډغالو کې د بهرنیو هیوادونو په مرسته د اوسیدو، خوړو، روغتیا او نور خدمتونه وړاندې کوي.

د پاکستان لنډمهالی حکومت وايي، پلان لري چې د ۲۰۲۴ کال د لومړۍ میاشتې تر وروستۍ نیټې له پاکستانه تر یو میلیون ډیر هغه افغان کډوال له یاد هیواده وباسې چې په دغه هیواد کې د اوسیدو قانوني اسناد نه لري.

په افغانستان کې د ملګرو ملتونو د ښځو څانګې د یکشنبې په ورځ (د لیندۍ ۱۹مه) د بشري حقونو د نړیوالې ورځې په مناسبت په اېکس ټولنیزه پانه لیکلي، چې افغان ښځې لا هم خپلې مبارزې او لاریونونو ته دوام ورکوي، ټولنه پیاوړې کوي او په دې لار کې درنه بیه پرې ورکوي.

دغه دفتر د افغان ښځو مبارزې ته د پاملرنې غوښتنه کړې او ویلي یې دي چې د دوی له مقاومت څخه باید «نن، سبا او تل» ملاتړ وشي.

د ډسمبر لسمه (د لیندۍ ۱۹مه) د یونېسکو له خوا د «بشري حقونو نړیواله ورځ»ن ومول شوې ده.

د بشري حقونو نړیواله اعلامیه ۶۵ کاله وړاندې په همدې ورځ په پاریس کې تصویب شوه.

نوموړي د پاکستان پوځ ته په اشارې سره وويل: «که دا اغزن تار له منځه لرې شي او دا وطن یو شي بیا نو ته راته تم شه، بیا یې زه درته ښییمه، بیا درته هغه پیاله چې په کابل کې دې پکې چای څښلو در په یادم او داسې کړنې به درسره وکړم چې هغه د کابل پیاله به دې هیره شي.»

د پې ټې ایم مشر منظور پښتین څلور ورځې وړاندې د چمن په پرلت کې تر وینا کولو وروسته، د تربت په لوري روان و. چې د چمن د ځایي پولیسو له لوري ونیول شو.

نوموړي غوښتل په تربت کې د بلوڅانو د کورنیو په هغه لاریون کې ګډون وکړي چې خپلوان یې د پاکستان د پوځ له لوري تري تم شوي دي.

علي وزیر وايي د ژوب په جلسې کې يې د پاکستان پر حکومت د دوی د غورځنګ د مهمو غړو د نیولو په غبرکون کې سختې نیوکې وکړې.

نوموړی وايي: «پاکستان له پښتنو سره ظلم کوي، زموږ د غورځنګ مهم غړي اوس هم د پاکستان په زندانونو کې پراته دي خو پاکستان زموږ د حق غوښتنې غږ په دې فشارونو سره نه شي چوپ کولی. د پاکستان حکومت زموږ د حق غوښتلو ژبه غوڅوي خو زموږ ژبې د خپلو حقونو د غوښتلو لپاره نورې هم قوي کیږي.»

د پاکستان حکومت له لوري د پښتون ژغورنې غورځنګ مشر منظور پښتین د نیولو په غبرګون کې د پاکستان په شمول په اروپايي هیوادونو او امریکا کې هم لاریونونه روان دي.

خو د اسلام اباد د ترهګرۍ ضد محکمې د پرېکړې له مخې چې منظور پښتین يې د اوو ورځو لپاره زندان ته اچولی دی.

نوموړي د یکشنبې په ورځ (د لیندۍ ۱۹مه) د دې کتنې یو انځور خپور کړی او ویلي یې دي چې ښاغلي پوتزل له یوه پلاوي سره دوحې ته سفر کړی دی.

دغه طالب چارواکي د دې خبرو د جزیاتو په اړه معلومات ور نه کړل.

سهیل شاهین چې په ملګرو ملتونو کې د افغانستان څوکۍ ته د طالبانو نوماند دی، مخکې یې ویلي و چې هڅه به وکړي، چې دوی په رسمیت وپیژندل شي.

هغه دا هم وويل چې د بېلابېلو هېوادونو له استازو سره يې ليدنې کړې او طالبان هڅه کوي چې له نړيوالې ټولنې سره اړيکې ښې کړي.

اخوا، نړیوالې ټولنې بیا په وار وار له طالبانو غوښتي چې یو ټولګډونه حکومت جوړ کړي او پر ښځو او نجونو بندیزونه لرې کړي.