پاکستانۍ رسنۍ: د اسلام اباد درې پوهنتونونه د امنیتي ګواښ له امله تر نامعلومې مودې وتړل شول

همدارنګه د طالبانو کډوالو چارو وزارت وايي، تېره ورځ ۳۶ کورنۍ افغان کډوال د تورخم له لارې په جبري ډول له پاکستانه ستانه کړل شوي دي.

د دغه وزارت د معلوماتو له مخې د یادو کورنیو د ټولو غړو شمیر ۱۷۸ تنه دی.

د طالبانو کډوالو چارو وزارت وايي افغانستان ته تازه راستانه شوي دغه کډوال یې د ملګرو ملتونو عالي کمیشنرۍ او د کډوالو نړیوال سازمان ته د مرستو ترلاسه کولو په موخه ور پيژندلي دي.

همدارنګه د طالبانو کډوالو چارو وزارت ویلي چې له شلو زرو څخه ډیرو هغو کورنیو سره چې په جبري ډول له ګاونډیو هیوادونو څخه راستنې شوې او له داخلي بیځایه شويو سره د خوراکي توکو، ژمنیو جامو، نغدو پيسو او روغتیايي کڅوړو مرسته هم کړې ده.

دا په داسې حال کې ده چې څو ورځې وړاندې پاکستاني رسنیو راپور ورکړی و، چې د ۲۰۲۴ کال د جنورۍ میاشتې تر ۱۸ نېټې پورې له پاکستانه د ستنو شویو بې اسناده افغانانو شمیر ۴ لکه ۷۰ زره او ۹۹۹ تنو ته رسېدلی دی.

د پاکستان د ګمرک یوه چارواکي افغانستان انټرنشنل پښتو څانګې ته ویلي چې په تېرو لسو ورځو کې چې د تورخم دروازې د پرانیستلو په برخه کې چې کومې ناستې او خبرې شوې ټولې بې پایلې دي.

تېره ورځ پاکستاني رسنیو راپور ورکړی و چې شاوخوا ۹۰ لارۍ له کینو، کچالو او نورو توکو بار وې، د شبنې په ورځ بېرته له مالونو ډکې پېښور ته راستنې شوې دي.

سرچینې وايي، د اسلام اباد او طالبانو تر منځ په یو لړ سیاسي مسلو د مخالفتونو له امله دغه لویه لاره یوازې د سوداګریزو چارو په وړاندې تړل شوې چې زیان یې هم یوازې سوداګرو ته رسیږي.

د حکیم شینواري په نوم د یوې لارۍ موټر چلوونکی افغانستان انټرنشنل پښتو څانګې ته وايي، چې د لارې تړل کېدو له امله نه کورته تللی شي او نه هم سفر ته اجازه ورکړل کیږي: «ګاډی مې بار ولاړ دی، مالک راته وايي ورسره پاتې شه لاره خلاصیږي، خو دلته نه لاره خلاصیږي او نه کورته ترې تللی شم، ډیر انتظار نور نه کیږي څه وکړو، حکومتونه دې خپلې مسلې حل کړي، زموږ لاره دې نه بندوي.»

د دواړو خواوو متقابل عمل د دې لامل شوی چې د افغانستان او پاکستان تر منځ په دغه مهمه لاره باندې له یوې اوونۍ زیاتې مودې راهیسې سوداګریزې چارې ودرول شي.

د پاکستان ګمرک یوه چارواکي مجیب الله شینواري رسنیو ته ویلي، چې په تورخم کې د سوداګریزو فعالیتونو د ټکني کېدو له امله سوداګرو ته میلیارډونه پاکستانۍ کلدارې زیان رسېدلی دی.

هغه خبرداری ورکړی چې ښايي په دې سره پاکستاني توکي په افغان مارکېټ خپل ارزښت له لاسه ورکړي، ځکه چې يو شمېر افغان سوداګرو تېره اوونۍ له خپلو ايراني سيالانو د اړينو توکو د واردولو غوښتنه کړې ده.

د دغه راپور له مخې امریکايي چارواکي د حوثیانو د بریدونو زیاتولو د پلان په اړه معلومات له یوې میاشتې راهیسې تر څار لاندې لري او شني یې.

دا معلومات دا هم په ګوته کوي چې شونې ده حوثیان په سیمه کې پر لوېدیځو ځواکونو هم برید وکړي.

حوثیان په سور سمندرګي کې خپلو بریدونو ته د یوه تاکتیک په سترګه ګوري چې پر امریکا فشار راوړي چې د حماس پر ضد د اسراییل له پوځي عملیاتو خپل ملاتړ پای ته ورسوي. دغې ډلې د نومبر له نیمایي راهیسې په سره سمندرګي کې د سوداګریزو کښتیو په وړاندې له ۳۰ څخه ډیر توغنديز او ډرون بریدونه کړي دي.

په تېرو لسو ورځو کې د امریکا پوځ په ځلونو په یمن کې د حوثیانو په مرکزونو بریدونه کړي دي. په وروستۍ پېښه کې د امریکا جنګي الوتکو د شنبې په ورځ یو بېړۍ ضد توغندی له منځه یووړ چې توغولو ته چمتو و. د حوثیانو د توغندیو او بې پیلوټه الوتکو له ویجاړولو سره سره دغې ډلې ویلي چې خپلو بریدونو ته به دوام ورکړي.

هغه زياته کړه: بريد کوونکى سمدلاسه له پوستې تښتېدلى او د نيولو هڅې يې روانې دي.

دا د خپل ډول لومړنۍ پېښه ده، چې د ایران په پوځي حلقو کې رامنځته کیږي.

په اعلامیه کې راغلي، چې د جنورۍ پر ۲۰ د شنبې په ورځ د ماښام په ۶:۳۰ بجو څو بالستیک توغندي پر دغه اډه لګیدلي دي.

اعلامیه کاږي:‌ "ډېری توغندي د اډې د هوایي دفاعي سیسټمونو له خوا شڼډ شوي؛ خو ځینو نورویې بیا دغه اډه زیانمنه کړې ده."

د امریکا د مرکزي قوماندې په اعلامیه کې ویل شوي، چې د زیانونو ارزونه روانه ده او یو شمېر امریکايي سرتېري د دماغي زخمونو له پلوه ارزول کیږي.

په عراق کې اسلامي مقاومت نومې اورپکې ډلې چې د ایران له خوا یې ملاتړ کیږي؛ د دغه برید مسوولیت پر غاړه اخیستی، کوم چې د عراق له خاورې ترسره شوی دی.

دا برید د اکټوبر له میاشتې راهیسې د ترسره شويو ۱۴۰ بریدنو له ډلې تر ټولو لوی بلل کیږي.

دا بریدونه د ځینو څارونکو په اند د اسراییل - حماس جګړې په جریان کې د فلسطینیانو سره د خواخوږۍ په موخه ترسره کیږي.