د طالبانو کډوالو او راستنېدونکو چارو وزارت وايي، په تازه راستنو شویو کډوالو کې ۱۵ تنه بندیان او ۵ تنه بې سرپرسته ماشومان هم شامل وو چې د شنبې په ورځ د تورخم او سپین بولدک له لارو په جبري ډول افغانستان ته راستانه کړل شوي دي.
د طالبانو کډوالو او راستنېدونکو چارو وزارت د یکشنبې په ورځ پر خپله ایکس پاڼه لیکلي چې تېره ورځ د (مرغومي اوومه) د تورخم له لارې له پاکستانه ۳۱ کورنۍ چې شمېر یې ۱۵۰ تنه وو په جبري راستنې شوې دي.
همدارنګه دغه وزارت لیکلي چې په همدې ورځ د کندهار د سپین بولدک له لارې هم ۲۵ کورنۍ چې د غړو شمېر یې ۱۲۱ تنه وو له پاکستانه په جبري ډول راستنې شوې دي.
د طالبانو کډوالو وزارت د معلوماتو له مخې له پاکستانه په جبري ډول د تېري ورځې په تازه راستنو شویو افغان کډوالو کې د ۱۵ تنو افغان بندیانو تر څنګ پنځه بې سرپرسته ماشومان بندیان هم شامل وو.
د کډوالو وزارت ویلي له پاکستانه په جبري ډول راستانه شوي یو شمېر کډوال یې د ملګرو ملتونو عالي کمیشنرۍ، د کډوالۍ او خوړو نړیوالو سازمانونو ته د مرستو ترلاسه کولو په موخه ور پېژندلي دي.
سنډي ګارډین ورځپاڼې راپور ورکړی، چې پاکستان د داعش غړي د ډیورنډ کرښې له لارې افغانستان ته لېږي. په راپور کې ادعا شوې چې، په کونړ کې د طالبانو او پاکستاني پوله ساتو ځواکونو ترمنځ وروستۍ جګړه په دې موخه وشوه چې د دې جګړې پر مهال د داعش وسله وال افغانستان ته ننوځي.
دغې هندۍ ورځپاڼې لیکلي، چې د تحریک طالبان پاکستان پخواني ویاند احسان الله احسان او د افغان طالبانو یوه چارواکي د دغه راپور معلومات تایید کړي دي.
په راپور کې ویل شوي چې، پاکستان د هند تر کنټرول لاندې کشمیر کې د اغېز کولو له لارې په استفادې د ډیورنډ کرښې له لارې افغانستان ته د داعش ترهګرې ډلې د ورتلو لپاره کاروي.
په راپور کې د کونړ ولایت په سرکاڼو ولسوالۍ کې د تېرې مرغومي میاشتې ۳۰مه ورځ د طالبانو او پاکستاني پوله ساتو ترمنځ جګړې ته اشاره شوې او ویل شوي، چې هغه مهال د پاکستان پوځ هڅه کوله چې د داعش غړي افغانستان ته قاچاق کړي او دغه هدف ته ځان ورسوي، پاکستاني ځواکونو له طالب جنګیالیو سره په نښته کې ښکېل شول.
سنډي ګارډین لیکي چې دا "چال" د هند تر کنټرول لاندې کشمیر سره په ختیځه پوله کې د پاکستاني پوځ لخوا د کارول شوي میتود نقل دی. د راپور له مخې، د پاکستان پوځ له هند سره پر پوله د لویو وسلو بریدونه د هندي ځواکونو د ښکېلولو لپاره کوي، چې له دې فرصته ګټه پورته کړي او «پاکستاني ملاتړي ترهګر» کشمیر ته ننوځي.
احسان الله احسان سنډي ګارډین ته ویلي، نښته څه باندې یوه اوونۍ وړاندې په کونړ کې هغه مهال رامنځ ته شوه، چې د داعش غړو هڅه کوله د پاکستان له پوځي جامو سره افغانستان ته ننوځي، خو د طالبانو له خوا وپیژندل شول او وروسته په نښته کې ورسره شکیل شول.
په راپور کې د ټي ټي پي د دغه پخواني قوماندان په حواله ویل شوي چې د داعش ځواکونه د پاکستاني پوځ له پوستو تېرېدل، خو د طالبانو له ځوابي برید سره مخ شول چې له امله یې بېرته د پاکستان خاورې ته وتښتېدل.
د ښاغلي احسان په وینا، د طالبانو ځواکونو «د داعش ډلو د له منځه وړلو لپاره د پاکستاني ځواکونو پوستې په درنو وسلو سره په نښه کړلې، او پاکستاني لوري هم د توپچي بریدونو ځواب ورکړ.»
سنډي ګارډین لیکي چې د افغانستان او پاکستان تر منځ پر ډیورنډ کرښه دا پیښې د پاکستاني طالبانو یوه جګپوړي قوماندان هم تایید کړې دي. دغې ورځپاڼې د ټي ټي پي د قوماندان له خولې لیکلي چې په دې وروستیو کې د داعش د غړو او د پاکستان پوځ ترمنځ همغږي زیاته شوې او د دې خبرې شواهد د افغان طالبانو د استخباراتو د ادارې له خوا راټول شوي دي.
پاکستاني چارواکو تر اوسه پورې په دې راپور کې د شویو ادعاوو په اړه غبرګون نه دی ښودلی.
په وروستیو لسیزو کې د پاکستان حکومتونه تل د کابل د حکومت پر ضد د وسله والو ډلو په ملاتړ او تجهیز تورن شوي دي.
په کونړ کې د طالبانو او پاکستاني پوله ساتو ترمنځ نښته
د مرغومي په ۳۰مه د کونړ ولايت د طالبانو د پوليسو وياند افغانستان انټرنشنل ته تاييد کړه چې د کونړ ولايت دچپې درې ولسوالۍ د یوه اوسیدونکي په کور کې دچاودنې له امله درې تنه وژل شوي او شپږ نور ټپيان دي.
فرید دهقان وویل چې طالبان د دغې چاودنې او د عاملینو په اړه پلټنې کوي.
تر دې وړاندې هم د افغانستان د کونړ ولایت په څنډو کې د داعش د خراسان څانګې د شتون په اړه راپورونه ورکړل شوي وو.
سیمه ییزو سرچینو د مرغومي په ۱۵مه افغانستان انټرنشنل ته ویلي و چې داعش جنګیالیو د کونړ ولایت په څوکۍ ولسوالۍ کې طالبانو ته د جاسوسۍ په تور له یوه کس سر پرې کړی و.
د ځايي سرچينو د معلوماتو له مخې، دغه کس نه د طالبانو غړى و او نه يې کومه رسمي دنده درلوده، بلکې يو ساده کارکوونکى و، خو د داعش خراسان څانګې هغه د کونړ ولایت په څوکۍ ولسوالۍ کې طالبانو ته د جاسوسۍ په تور وواژه.
ځایې سرچینې وايي، چې د کابل او جلال اباد ترمنځ په لویه لاره د یو موټر د اوښتو له امله ١٥ کسان مړه شوي دي. ويل کیږي دغه پېښه نن یکشنبه (سلواغې اتمه) د کابل او جلال اباد ترمنځ پر لویه لاره د لغمان دروازې ته نږدې رامنځته شوې ده.
سرچینې وايي، پېښه د دغه ګاډي ګړندي تګ له امله رامنځته شوې چې له سړک وتلی او لاندې غورځیدلی چې په کې د چلوونکي په ګډون سپاره ١٥ کسان مړه شوي.
ځايي طالب چارواکو هم رسنیو ته د دغې پیښې پخلی کړی خو د مړو شویو کسانو شمیر یې تر دې کم ښودلی.
د کابل او جلال اباد ترمنځ پر لویه لاره تل ترافیکي پیښې رامنځته کیږي چې له امله یې خلکو ته مرګژوبله اوړي، څه موده وړاندې طالبانو پر یاده لاره د ترافیکي پېښو د مهارولو او مخنیوي په موخه د یوې ځانګړې الې د فعالولو خبر ورکړی و چې د دوی په خبره په دې سره به د ترافیکي پیښو په شمېر کې کموالی راشي.
دغو پرلت والو د څه باندې سلو ورځو راهیسې د افغانستان او پاکستان تر منځ د سپین بولدک ـ چمن پر دروازه د پاکستان حکومت له لوري د پاسپورټ د جبري کېدو په غبرګون کې پرلت وهلی خو اوس شکایت کوي چه نه یې سیاسي ګوندونه غږ اوري او نه هم د پاکستان حکومت.
۱۰۷ ورځې وړاندې د سوېلي پښتونخوا په چمن ښار کې زرګونو ولسي خلکو د پاکستان حکومت له لوري د افغانستان او پاکستان ترمنځ د سپین بولدک ـ چمن پر دروازه د پاسپورت د جبري کیدو په غبرګون کې پرلت پیل کړ.
له دغه پرلت سره د سوېلي پښتونخوا ځايي سیاسي ګوندونه هم یو ځای شول، خو اوس لیدل کیږي چې عام پرلت وال له سیاسي ګوندونو څخه سر ټکوي او وايي چې اوس له دوی سره په یوه لاره نه ځي.
د پرلت مشر غوث الله اڅکزي د یک شنبې په ورځ د (سلواغې اتمه) پرلت ته د خپلې وینا پر مهال د دوی د غوښتنو د نه منل کیدو په اړه وویل: «زموږ د ټولو دښمن پنجابی دی هیڅکله زموږ ملګری کیدای نه شي، موږ خپلو مشرانو او سیاسیونو ته وویل چې دا وطن(چمن) د نورو له منګولو وساتئ، ولې پر وطن رحم نه کوئ صرف د دې لپاره راسره ناست وئ چې ولس تاسو ته رایه درکړي؟»
دغه پرلتوال وايي، ځايي ګوندونه او سیاسیون چل ورسره کوي او یوازې له دوی څخه د انتخاباتي کمپاین لپاره ګټه اخلي.
د پرلت د مرکزي کمیټې غړی امیر محمد وايي: «سیاسي ګوندونه دې لومړی په خپلو منځونو کې جوړ راسي او خپله وروستۍ پرېکړه دې موږ ته ووايي که زموږ ملګرتیا کوي هم په ډاګه دې ووايي او که د حکومت پلوي کوي هم دې په ډاګه ووايي. زموږ پرلت، زموږ مبارزه تقریبا بې پایلې اوس روانه ده لامل یې همدا زموږ مشران او سیاسیون دي مشران مو نه غواړي چې په ښه ډول دا ستونزه حل شي.»
دغه پرلتوال وايي، د پاکستاني چارواکو سره د سپین بولدک ـ چمن پر دروازه د پاسپورټ د جبري کېدو پرېکړې د بېرته اخیستلو په اړه یې په ځلونو خبرې بې پایلې وې خو دوی به تر هغه یاد پرلت ته دوام ورکوي تر څو چې د پخوا په څېر پر دروازه تګ راتګ د افغانستان پر پېژندپاڼه او پاکستان پر شناختي کارډ نه وي شوی.
د طالبانو کډوالو او بېرته راستنېدونکو چارو وزارت ویلي چې د پاکستان د پنجاب ایالت له یوه زندان څخه یې ۱۱ تنه افغان بندیان راخوشي کړي او افغانستان ته یې راستانه کړي. یاد وزارت زیاتوي، چې دغه کډوال یې د مرستو په موخه د کډوالۍ نړیوال سازمان ته ورپېژندلي دي.
د طالبانو تر لاس لاندې د ملي ټلویزیون په ایکس پاڼه دغه خبر نن یکشنبه د (سلواغې اتمه) خپور شوی دی.
د دغه وزارت په وینا یاد کسان د اوسیدو اسنادو د نه لرلو له امله نیول شوي وو.
په وروستیو نږدې څلورو میاشتو کې د پاکستان حکومت په دغه هیواد کې د اوسېدود اسنادو نه لرلو له امله د افغان کډوالو په شړلو سربېره یو زیات شمېر افغانان نیولي هم دي.
د افغان کډوالو په وړاندې د پاکستاني پولیسو ناوړه چلند د پناه غوښتونکو لپاره د ملګرو ملتونو د ملاتړ سازمانونو اندیښنې هم راپارولي دي.
د کډوالو لپاره د ملګرو ملتونو عالي کمیشنرۍ په دې وروستیو کې ويلي چې د پاکستان حکومت له لوري په زور شړل شوي څه باندې پنځه لکه افغان کډوال په افغانستان کې د ژمي د سړې هوا له امله له بېلابېلو ستونزو سره مخ شوي او لا هم دا لړۍ روانه ده.
دوه ورځې وړاندې طالبانو د پاکستان له زندانونو د لسو افغان کډوالو د خوشي کولو خبر هم ورکړی و.
د پکتیا مرکز ګردیز ښار کې د دغه ولایت اوسېدونکي په روان ساړه ژمي کې د سون لرګیو له لوړو بیو شکايت او وايي چې د لرګیو بیې تر پخوا لوړې شوې او دوی يې د رانیولو وس نه لري. د دغه ولایت اوسېدونکي وايي د واورې له تازه ورېدو سره په ګردیز کې ساړه نور هم زیات شوي.
د ګردیز ښار د عسکري فاملیو اوسیدونکي سیداجان منګل له افغانستان انټرنشنل پښتو څانګې سره په خبرو کې وويل چې د وزګارۍ او ګرانۍ له امله یې سږ کال د ژمي لپاره لرګي نه دي اخیستې، هغه وايي: «ساړه دي ډیر ساړه دي، لرګي نه لرو، تر پروسږ کال یې بیې ډیرې لوړې شوې، کارونه نشته چې پیسې هم نه وي نو لرګي په څه واخلو، نو څنګه به ژمی تیریږي، واړه مو ټول سینه بغل دي.»
ګردیز د پکتیا ولایت مرکز دی او ژمی یې تر نورو سیمو ډیر یخ وي، واورې پکې اوري او چټګ سوړ باد پکې لګیږي، د دغه اوسیدونکي د ژمي لپاره ان د مني په موسم کې لرګي ذخیره کوي او بیا په ژمي کې د خپلو کورونو او کارځیو په تودلو کې ترې ګټه اخلي.
حاجي شیر احمد احمدزی هم له په ګردیز کې د سون لرګیو د بیو له لوړوالي شکایت کوي او وايي سږکال د لرګیو بیې لوړې شوې او ډیری خلک یې د اخیستلو وس نه لري، هغه له افغانستان انټرنشنل پښتو څانګې سره په خبرو کې وويل چې دا مهال ډیرې داسې کورنۍ شته چې د خوړو ډوډئ نه لري نو لرګي به څنګه واخلي: «خلک داسې شوي لکه ژوندي مړي، داسې ساړه دي چې حيوان نه شي ورته ټينګیدای پاتې خو انسان شو، خلک غریبي ځپلي ډوډئ نه لري نو لرګي به څنګه واخلي، یو من لرګي په ۱۲۰ افغانۍ شوي چې د یو وخت لا سم نه کیږي»
ويل کیږي تېر کال د اتیا منه (خروار) لرګیو بیه شپږ زره افغانۍ وه او سږکال دغه بیه له اتو تر نهو زرو افغانیو پورې رسېدلې ده، د ګردیز اوسیدونکي وايي د طالبانو حکومت له غره د لرګیو پر راوړو بندیز لګولی نو ځکه د لرګیو بیې هم لوړې شوې، دوی د طالبانو له حکومته غواړي چې په دې برخه کې د خلکو ستونزو ته پام وکړي.
څو ورځې وړاندې د پکتیا لپاره د طالبانو حکومت مرستیال والي مولوي انعامالله صلاحالدین له رسنیو سره د خپرو پر مهال ویلي و چې د دغو ستونزو د حل لپاره یې د یوه خصوصي شرکت په همکارۍ ۱۰ زره ټنه د ډبرو سکاره مرکز ګردېز ته رالیږدولي دي. چې په دې سره د خلکو ستونزې تر یوه بریده حل شي.
پکتیا د سوېل ختیځ زون یو له هغو ولایتونو څخه دی چې غرونه يې په ګڼو ځنګلونو پوښلي دي، ژمی یې تر نورو سیمو ډیر سوړ دی، د غرونو خلک یې د سون لرګیو په پلور خپلې ورځنۍ چارې پوره کوي، د کابل په ګډون یو شمېر نورو ولایتونو ته هم ترې د سون لرګي وړل کیږي، دا مهال د طالبانو حکومت د غرونو په لرګیو بندیز لګولی چې په دغه ولايت کې د سون لرګیو په بیو کې لوړوالی راغلی.