د طالبانو د بهرنیو چارو وزارت وايي، دا ډله به سبا په کابل کې د "افغانستان د سیمه ییزو همکاریو ابتکار" غونډې کوربه وي. دغه وزارت په یوه خبرپاڼه کې لیکلي، چې په دې غونډه کې به د ګاونډیو او سیمې هېوادونو سفیران او ځانګړي استازي ګډون وکړي.
د طالبانو د بهرنیو چارو وزارت د خبرپاڼې له مخې، په دې ناسته کې به د افغانستان او د سیمې د هېوادونو ترمنځ د سیمه ییزو همکاریو پر پراختیا خبرې وشي.
دا هم ویل شوي چې طالبان غواړي په دې ناسته کې "د ګډو ګټو، متقابل درناوي او همداراز د سیمه ییزو اړیکو او ترانزیت پر فرصتونو د سیمه ییز تعامل پر لارو چارو خبرې وشي".
تر دې مخکې ایراني او روسي ډیپلوماټانو په کابل کې د دغې غونډې د جوړېدو یادونه کړې وه.
په کابل کې د طالبانو له غونډې وروسته، ټاکل شوې د ملګرو ملتونو د سرمنشي په کوربه توب د یکشنبې او دوشنبې په ورځو (د لیندۍ ۲۹ او ۳۰) په دوحه کې غونډه جوړه شي.
د طالبانو د کار او ټولنیزو چارو وزارت وايي؛ له ایران ۱۷ ستانه کړل شوي ماشومان د هرات ولایت د وار چایلډ(د جګړې ماشومان) دفتر په همکارۍ د فاریاب ولایت په میمنه ښار کې له خپلو کورنیو سره یو ځای شول.
فاریاب له هغو ولایتونو څخه دی، چې له ایران څخه تر ټولو ډېر اېستل شوي ماشومان لري.
د دغه وزارت په خبره؛ د روان لمریز کال له پيل راهیسې سلګونه دا ډول ماشومان د کار او ټولنیزو چارو ریاست له خوا کورنیو ته یې سپارل شوي دي.
پر ځوانانو سربېره له اتلسو کلونو کم عمره ماشومان ډېری وخت د افغانستان له کلیوالي سیمو د ناوړه اقتصادي وضعیت او د کار کولو په موخه په ناقانونه توګه د ایران په څېر هېوادونو ته ځي.
خو په وروستیو میاشتو کې له ایران او پاکستان څخه په جبري او ډله ییزه توګه د افغان کډوالو د اېستلو په بهیر کې سلګونه ماشومان له خپلو کورنیو څخه جلا شوي وو، چې د یو شمېر ادارو له خوا ډېری ماشومان بیا ځلې له خپلو کورنیو سره یو ځای شوي دي.
د یادولو ده، چې یو شمېر ځوانان او له اتلسو کلونو کم عمره ماشومان نه یوازې دا چې ګاونډیو هېوادونو ته مهاجرت کوي؛ بلکې یو شمېر غربي هېوادونو ته هم په قاچاقي لارو سفرونه کوي.
د طالبانو د امربالمعروف او نهې له منکر وزیر وايي: «د دوښمن له تبلیغاتو نه متاثره کېږو او د اسلامي نظام له یو رکن څخه هم نه تېریږو.» مولوي خالد حنفيدا خبرې نن خوست کې د جهادي مدرسې د فارغانو غونډې ته کړې، چې پخوا پکې عبدالحی حبیبي لېسه وه، خو طالبانو پر مدرسه بدله کړه.
د منبع الجهاد په نوم د دې مدرسې ۴۴۴۲ تنو ته د فارغت لپاره نن یوه لویه غونډه جوړه شوې وه، چې له کابل هم د طالبانو ځینې چارواکي ورغلي وو.
دې غونډې ته په خپله وینا کې محمد خالد حنیفي وویل، تر پایه به هڅه وکړي چې شریعت پلی کړي.
هغه زیاته کړه: «که د دوښمن دا برداشت وي چې په تبلیغاتو متاثره کیږو، موږ نه متاثره کېږو، د خپل اسلامي نظام له یو رکن څخه هم نه تېریږو.»
د طالبانو د امربالمعروف وزیر په داسې حال دا څرګندونې کوي چې په وروستیو کې دغه وزارت د پلازمینې کابل په کډون یو شمیر ولایتونو د بې حجابۍ په پلمه ښځې نیولې او زنداني کړې دي.
د طالبانو دغو چارو پر افغان فعالانو سربېره د یوناما او نورو بشري ادارو غبرګون هم را پورته کړی دی او له دې ډلې یې د ورته چلن د درېدو غوښتنه کړې ده.
د طالبانو د حج او اوقاف وزارت وايي، د دې ډلې د مشر ملا هبت الله اخندزاده په حکم به د ولایتونو په ټولو مستوفیتونو او ګمرکونو کې یو یو جومات جوړ کړي. طالبانو واک ته رسېدو سره د ولایتونو پر مرکزونو او ولسوالیو سربېره د لویو لارو په اوږدو کې د جوماتونو د جوړولو ژمنې کړې دي.
د باختر اژانس د خبرله مخې د دغه وزارت مرستيال زرمحمد حقاني جوزجان ته د خپل سفر په ترڅ کې د دغه حکم په اړه خبرې کړې دي.
دې خبري اژانس نن په خپل راپور کې لیکلي چې د جوزجان د مستوفیت په ریاست کې د یوه جومات د جوړولو کار روان دی.
په دغه خبر کې راغلي، چې زرمحمد حقاني جوزجان ته په خپل سفر کې د "لیلي دښتې شهیدانو" په سیمه کې د یوه جومات د جوړولو چارې هم څارلې دي.
د طالبانو د کورنیو چارو وزیر سراج الدین حقاني تېره میاشت جوزجان ته سفر کې په لیلي دښتنه کې د یو منار او جومات د جوړولو ژمنه کړې وه.
په افغانستان کې د واک تر لاسه کولو وروسته طالبانو د افغانستان په بېلابېلو برخو کې د جوماتونو او "جهادي مدرسو" جوړولو ته ځانګړې پاملرنه وکړه او د دغو مدرسو په جوړولو یې ډېرې پیسې ولګولې.
د طالبانو د کډوالو او راستنېدونکو چارو وزير خليل الرحمن حقاني د زمري په ٩مه په پکتيا کې په يوه "جهادي مدرسه" کې وويل چې ديني مدرسې بايد يوازې د ديني مسايلو په تدريس پورې محدودې نه شي.
ښاغلي حقاني ویلي وو چې په مدرسو کې باید د دیني زده کړو تر څنګ «جهادي او نظامي افکار» هم تدریس شي.
طالبان د دغې ډلې له خوا د ماشومانو او تنکيو ځوانانو د دیني زدکړو او روزنې لپاره جوړ شوي مدرسې «جهادي مدرسې» بولي.
کتونکو د دغو مدرسو د فعالیتونو او د دغو مدرسو له لارې د افراطیت د خپریدو په اړه خبرداری ورکړی دی.
د طالبانو کډوالو او راستنېدونکو چارو وزارت وايي، په تازه راستنو شویو کډوالو کې ۱۵ تنه بندیان او ۵ تنه بې سرپرسته ماشومان هم شامل وو چې د شنبې په ورځ د تورخم او سپین بولدک له لارو په جبري ډول افغانستان ته راستانه کړل شوي دي.
د طالبانو کډوالو او راستنېدونکو چارو وزارت د یکشنبې په ورځ پر خپله ایکس پاڼه لیکلي چې تېره ورځ د (مرغومي اوومه) د تورخم له لارې له پاکستانه ۳۱ کورنۍ چې شمېر یې ۱۵۰ تنه وو په جبري راستنې شوې دي.
همدارنګه دغه وزارت لیکلي چې په همدې ورځ د کندهار د سپین بولدک له لارې هم ۲۵ کورنۍ چې د غړو شمېر یې ۱۲۱ تنه وو له پاکستانه په جبري ډول راستنې شوې دي.
د طالبانو کډوالو وزارت د معلوماتو له مخې له پاکستانه په جبري ډول د تېري ورځې په تازه راستنو شویو افغان کډوالو کې د ۱۵ تنو افغان بندیانو تر څنګ پنځه بې سرپرسته ماشومان بندیان هم شامل وو.
د کډوالو وزارت ویلي له پاکستانه په جبري ډول راستانه شوي یو شمېر کډوال یې د ملګرو ملتونو عالي کمیشنرۍ، د کډوالۍ او خوړو نړیوالو سازمانونو ته د مرستو ترلاسه کولو په موخه ور پېژندلي دي.
سنډي ګارډین ورځپاڼې راپور ورکړی، چې پاکستان د داعش غړي د ډیورنډ کرښې له لارې افغانستان ته لېږي. په راپور کې ادعا شوې چې، په کونړ کې د طالبانو او پاکستاني پوله ساتو ځواکونو ترمنځ وروستۍ جګړه په دې موخه وشوه چې د دې جګړې پر مهال د داعش وسله وال افغانستان ته ننوځي.
دغې هندۍ ورځپاڼې لیکلي، چې د تحریک طالبان پاکستان پخواني ویاند احسان الله احسان او د افغان طالبانو یوه چارواکي د دغه راپور معلومات تایید کړي دي.
په راپور کې ویل شوي چې، پاکستان د هند تر کنټرول لاندې کشمیر کې د اغېز کولو له لارې په استفادې د ډیورنډ کرښې له لارې افغانستان ته د داعش ترهګرې ډلې د ورتلو لپاره کاروي.
په راپور کې د کونړ ولایت په سرکاڼو ولسوالۍ کې د تېرې مرغومي میاشتې ۳۰مه ورځ د طالبانو او پاکستاني پوله ساتو ترمنځ جګړې ته اشاره شوې او ویل شوي، چې هغه مهال د پاکستان پوځ هڅه کوله چې د داعش غړي افغانستان ته قاچاق کړي او دغه هدف ته ځان ورسوي، پاکستاني ځواکونو له طالب جنګیالیو سره په نښته کې ښکېل شول.
سنډي ګارډین لیکي چې دا "چال" د هند تر کنټرول لاندې کشمیر سره په ختیځه پوله کې د پاکستاني پوځ لخوا د کارول شوي میتود نقل دی. د راپور له مخې، د پاکستان پوځ له هند سره پر پوله د لویو وسلو بریدونه د هندي ځواکونو د ښکېلولو لپاره کوي، چې له دې فرصته ګټه پورته کړي او «پاکستاني ملاتړي ترهګر» کشمیر ته ننوځي.
احسان الله احسان سنډي ګارډین ته ویلي، نښته څه باندې یوه اوونۍ وړاندې په کونړ کې هغه مهال رامنځ ته شوه، چې د داعش غړو هڅه کوله د پاکستان له پوځي جامو سره افغانستان ته ننوځي، خو د طالبانو له خوا وپیژندل شول او وروسته په نښته کې ورسره شکیل شول.
په راپور کې د ټي ټي پي د دغه پخواني قوماندان په حواله ویل شوي چې د داعش ځواکونه د پاکستاني پوځ له پوستو تېرېدل، خو د طالبانو له ځوابي برید سره مخ شول چې له امله یې بېرته د پاکستان خاورې ته وتښتېدل.
د ښاغلي احسان په وینا، د طالبانو ځواکونو «د داعش ډلو د له منځه وړلو لپاره د پاکستاني ځواکونو پوستې په درنو وسلو سره په نښه کړلې، او پاکستاني لوري هم د توپچي بریدونو ځواب ورکړ.»
سنډي ګارډین لیکي چې د افغانستان او پاکستان تر منځ پر ډیورنډ کرښه دا پیښې د پاکستاني طالبانو یوه جګپوړي قوماندان هم تایید کړې دي. دغې ورځپاڼې د ټي ټي پي د قوماندان له خولې لیکلي چې په دې وروستیو کې د داعش د غړو او د پاکستان پوځ ترمنځ همغږي زیاته شوې او د دې خبرې شواهد د افغان طالبانو د استخباراتو د ادارې له خوا راټول شوي دي.
پاکستاني چارواکو تر اوسه پورې په دې راپور کې د شویو ادعاوو په اړه غبرګون نه دی ښودلی.
په وروستیو لسیزو کې د پاکستان حکومتونه تل د کابل د حکومت پر ضد د وسله والو ډلو په ملاتړ او تجهیز تورن شوي دي.
په کونړ کې د طالبانو او پاکستاني پوله ساتو ترمنځ نښته
د مرغومي په ۳۰مه د کونړ ولايت د طالبانو د پوليسو وياند افغانستان انټرنشنل ته تاييد کړه چې د کونړ ولايت دچپې درې ولسوالۍ د یوه اوسیدونکي په کور کې دچاودنې له امله درې تنه وژل شوي او شپږ نور ټپيان دي.
فرید دهقان وویل چې طالبان د دغې چاودنې او د عاملینو په اړه پلټنې کوي.
تر دې وړاندې هم د افغانستان د کونړ ولایت په څنډو کې د داعش د خراسان څانګې د شتون په اړه راپورونه ورکړل شوي وو.
سیمه ییزو سرچینو د مرغومي په ۱۵مه افغانستان انټرنشنل ته ویلي و چې داعش جنګیالیو د کونړ ولایت په څوکۍ ولسوالۍ کې طالبانو ته د جاسوسۍ په تور له یوه کس سر پرې کړی و.
د ځايي سرچينو د معلوماتو له مخې، دغه کس نه د طالبانو غړى و او نه يې کومه رسمي دنده درلوده، بلکې يو ساده کارکوونکى و، خو د داعش خراسان څانګې هغه د کونړ ولایت په څوکۍ ولسوالۍ کې طالبانو ته د جاسوسۍ په تور وواژه.