طالبان: ازبکستان په نږدې راتلونکي کې زموږ سفیر مني

هغه دا هم وویل، چې له دې نمایندګیو عواید په شفاف ډول د دوی لاس ته ورځي.

له دوه نیم کلونو ډېر وخت کېږي چې طالبانو واک ترلاسه کړی، خو حکومت یې په رسمیت نه پېژندل کېږي.

که څه هم په ډېری هېوادونو کې د افغانستان سفارتونه او استازۍ د پخواني حکومت د ډیپلوماټانو په لاس کې دي، خو ځینې هېوادونو دا سفارتونه طالبانو ته سپارلي دی.

پاکستان، ایران، چین، ترکمنستان، ترکیه، متحده عربي امارات او څو نورو هېوادونو افغان سفارتونه طالبانو ته سپارلي او ځینې هېوادونو هم د دوی استازي منلي او اړوند سفارتونه او استازۍ له دوی سره تماس لري.

پر عصري زدکړو ټینګار

امیر خان متقي نننیو خبرو کې دا هم وویل، چې د دوی نظام اسلامي دی او سیکولر نه دی، «مطلب دا چې دغه نظام کې عصري او دیني علومو ته اړتیا ده او سیاست له دین جلا نه دی.»

نوموړي دا هم زیاته کړه چې د اسلامي نظام دا مانه هم نه ده چې دوی به عصري زدکړې نه کوي.

امیرخان متقي دا خبرې نن د دغه وزارت د دیني زدکړو او احکامو په مناسبت غونډه کې وکړې او ویې ویل، د دې وزارت کارمنان د عصري زدکړو په څېر په دیني زدکړو کې هم کوشش کوي: «الحمد الله زموږ مسجد د لمانځه وخت کې ډک وي او د درس حلقې هم ډکې وي.»

که څه هم پر امیرخان متقي سربېره نور طالب چارواکي هم پر عصري زدکړو ټینګار کوي، خو دې ډلې واکمنېدو سره زرګونو مدرسې جوړې کړې، اما د سیګار په ګډون د مختلفو راپورونو له مخې د عصري زدکړو کیفیت ورځ تر بلې خرابېږي.

نوموړی نن له تاس خبري اژانس سره په مرکه کې زیاتوي، چې د دې پلان په پلي کولو سره به د ټولیز تړون د سویلي برخې امنیت ډاډمن شي.

د ټولیزتړون د غړو هېوادونو د وزیرانو او ادارو پلاوي د تېرې میاشتې وروستیو او مارچ لومړیو کې هم په دې هکله غونډه درلوده.

د طالبانو واکمنېدو سره د ټولیز تړون غړي او مشران له افغانستانه تاجکستان او د دې تړون نورو غړو هېوادونو ته د وسلوالو په تېره د داعش له ننوتو وېره لري او وخت ناوخت په دې هکله اندېښنه څرګندوي.

پخپله تاجکستان هم له افغانستان سره په خپله پوله کې امنیتي تدابیر ډېر کړي او تېر اکټوبر کې هم د دغه هېواد ولسمشر په اړوند پوله کې ۲۴ نوې جوړې شوې پوستې پرانیستې.

د طالبانو کانونو او پټرولیم وزارت د سې شنبې په ورځ د (کب ۲۲مه) په ایکس پاڼه لیکلي چې په پنځلسم پړاو کې یې دوه زره او ۵۴۷ قیراطه زمرود په نږدې ۹۵ زره امریکايي ډالرو پلورلي.

دغه وزارت وايي، په پنځلسو پړاونو کې یې څه باندې ۵۰ زره قيراطه زمرود پلورلي چې درې‌ ميليونه، ۶ لکه، ۲۷ زره او ۸۰۰ امریکايي ډالر یې پې ترلاسه کړي.

یاد وزارت وايي، د پنجشېر د زمردو استخراج لږ تر لږه لس زره کسانو ته د کار زمینه برابره کړې ده.

د طالبانو دغه وزارت ادعا کړې چې د پنجشیر په ټولو پلورل شویو زمردو کې د طالبانو د ادارې ونډه یوازې ۱۰٪ سلنه وه.

خو د زمرودو یو شمېر کاروباریان د طالبانو دا یوه تشه دعوه بولي.

د روان کال د زمري میاشتې په نیمایي کې طالبانو د پنجشیر ولایت په حصه اول ولسوالۍ کې د زمرودو کان کیندنه پیل کړه او تر دې دمه یې په لسګونو زرو قیراطه زمرود له کانونه را ایستلي او پر افغان سوداګرو یې پلورلي دي.

د دغې ډلې د شمېرو له مخې، په پنجشېر کې شاوخوا ۱۷۰۰ د زمرودو کانونه ثبت شوي چې ۵۵۰ کانونو ته د کار او فعالیت اجازه ورکړل شوې.

نړېوال سازمانونه او شنونکي وايي، چې د طالبانو حکومت د افغانستان کانونه په نامسلکي او ناقانونه ډول پلټي او پلوري یې چې په دې سره ترلاسه شوې پیسې یې شخصي جیبونو ته ځي.

واک ته د طالبانو له رسېدو وروسته له افغانستان سره بهرنۍ مرستې کمې شوې، دغې ډلې د خپلو مالي اړتیاوو د پوره کولو لپاره د دوامدار عاید د یوې سرچینې په توګه د کانونو او قیمتي ډبرو په استخراج پانګونه وکړه.

د طالبانو کانونو وزارت په څوارلسم پړاو کې د پنجشېر شپږ زره او ۸۸۷ قیراطه زمرود په دوه لکه او ۱۷ زره او ۲۵۰ امریکايي ډالرو پلورلي.

د افغانستان د کانونو کېندنه او خرڅلاو د تېر افغان حکومت د چارواکو له سختو نیوکو سره مخ شوی دی. د افغانستان مخکني ولسمشر محمد اشرف غني ویلي وو چې د طالبانو له لوري د کانونو کېندنه مشروع نه ده او معلومه نه ده چې عواید یې چیرته ځي.

دغه جبهه وايي، چې په دې برید کې یې ځواکونو ته کوم زيان نه دى اوښتى.

د مقاومت جبهې په اېکس خواله رسنۍ خپره کړې خبرپاڼه کې لیکلي،‌ چې د طالبانو پر ضد به خپلو بریدونو ته دوام ورکړي.

طالبانو تر اوسه د دغې برید په اړه څه نه دي ویلي.

غزت الله سعید د طالبانو تر کنټرول لاندې باختر خبري اژانس ته ویلي،‌ چې د ایراني سرحدي چارواکو سره یې د تهانه تپې سیاه ته نږدې د سړک جوړولو او په اسلام قلعه ګمرک کې د طالب جنګیالیو او د دوغارون ګمرک کې د ایراني ځواکونو ترمنځ پر لانجو یې خبرې کړې دي.

نوموړي ویلي،‌ چې دواړو لورو په دغه غوڼډه کې د سرحدي ستونزو د هواري په اړه موافقې ته رسیدلې؛ خو د موافقې د جزییاتو په اړه یې کوم معلومات نه دی ورکړی.

طالبان ګاونډیو هېوادونو ته اجازه نه ورکوي، چې د دوی له موافقې پرته په سرحدي سیمو ساختماني چارې ترسره کړي او دغه چاره تر ډېره د طالبانو او ګاوډیو هېوادونو د ځواکونو ترمنځ د نښتو لامل کیږي.

په دې وروستیو کې څو ځلې د طالبانو د جنګیالیو او ایراني ځواکونو ترمنځ نښتې رامنځ‌ ته شوي دي او ایراني چارواکو د طالبانو د نه مسلکي‌توب نه سر ټکولی دی.