د طالبانو د بهرنیو چارو وزارت نن سې شنبه په یوه بیان کې په پاکستان کې د چینايي انجینرانو په موټر باندې مرګونی برید غندلی دی. دغه وزارت ویلي، چې دا برید "د سیمه ییزې همکارۍ د زیانمنولو هڅه وه."
طالبانو د سیمې له هېوادونو غوښتي چې "د دې همکارۍ مخالفانو ته اجازه ور نه کړي، چې د سیمې په ناامنه کولو سره خپلو موخو ته ورسېږي."
د سې شنبې په ورځ د خیبر پښتونخوا په بشام سیمه کې د چینايي اتباعو پر یوه کاروان ځانمرګي برید کې د پنځو چینايي انجینرانو په ګډون لږ تر لږه شپږ کسان ووژل شول.
پاکستاني طالبانو په دې پېښه کې لاس لرل رد کړي دي او تر اوسه کومې بلې ډلې د دې حملې مسوولیت نه دی منلی.
د پاکستان خیبر پښتونخوا ایالت په وروستیو میاشتو کې د داعش او پاکستاني طالبانو له بریدونو سره مخ شوی دی.
د طالبانو د لوړو زده کړو وزارت د دغه وزارت د سرپرست په لاسلیک ټولو ولایاتو ته یو مکتوب استولی او له مخې یې د هغو بې جوازه مدارسو او تخصصاتو د بندیز امر کړی، چې پکې لنډمهال او اوږد مهال تخصصي زده کړې ورکول کیږي.
په دغه مکتوب کې چې یوه کاپي یې افغانستان انټرنشنل - پښتو تر لاسه کړې د طالبانو د لوړو زده کړو سرپرست وزیر ندا محمد ندیم ټولو رسمي جامعاتو او تخصصاتو ته ویلي، چې د خپل زون اړوند ټولې هغه مدارس او تخصصات چې د طالبانو له خوا د فعالیت رسمي جواز نه لري وتړي.
د طالبانو د لوړو زده کړو د وزیر په لاسلیک په دغه مکتوب کې ویل شوي، چې په غیر رسمي توګه باید څوک د تخصص په برخه کې لنډ مهاله او اوږد مهاله فعالیت ونه کړي.
دغه مکتوب چې تېره دوشنبه ( د وري ۵مه) نېټه لاسلیک شوی او لېږل شوی، پکې د غیر رسمي تخصصي برنامو د توقف خبره شوې ده.
که څه هم په افغانستان کې ټولې دیني مدرسې د پوهنې وزارت تر چتر لاندې راځي؛ خو د طالبانو د لوړو زده کړو وزیر یې په اړه مکتوب صادر کړی دی.
په مکتوب کې په مشخص ډول دا یادونه نه ده، شوې چې په پوهنتونونو کې هم غیررسمي تخصصي برنامې شته او که نه.
د طالبانو د پوهنې وزارت رسمي معلومات ښيي، چې دا مهال په افغانستان کې د دیني زده کړو څه باندې۱۵۴۰۰ زره مرکزونه فعالیت لري، چې ۱۱ زره یې نارسمي مدرسې او ۴۴۵ غیر رسمي دارالحفاظونه دي.
د طالبانو د قوماندانانو دغو مدرسو په افغانستان کې د مذهبي توندلارۍ لمنه په چټکۍ سره پراخه کړې ده.
په دې وروستیو کې طالبانو په افغانستان کې له زرګونو هغو ملایانو د ماسترۍ د سویې د تثبیت ازموینه اخیستې، چې په شخصي ډول یې دیني زده کړې کړې وې.
تحریک طالبان پاکستان (ټي ټي پي) د سې شنبې په ورځ په یوه بیان کې ویلي، چې په شانګلې کې پر چینایي انجینرانو برید د دې ډلې کار نه دی. ځینو رسنیو ویلي وو، چې ښایي دا برید د تحریک طالبان پاکستان د ډلې کار وي.
د سې شنبې په ماسپښین د خیبر پښتونخوا د شانګلې په بشام کې د یوه ځانمرګي برید له امله ۵ چینایي انجنیران ووژل شول او یو شمېر نور ټپيان شوي دي.
د پاکستان امنیتي مسوولان وایي، چې په دې پېښه کې بریدګر خپل موټربم ته د هغو چینایي انجنیرانو له موټر سره نږدې چاودنه ور کړه، چې داسو بند ته روان و.
د پښتونخوا د پولیسو مشر محمد علي ګنډاپور له رویټرز سره په خبرو کې د پېښې په تایید سره وایي، چې په دغه برید کې پر ۵ چینایي انجنیرانو سربېره د هغوی یو پاکستانی موټروان هم وژل شوی دی.
دغه بیان کې راغلي، چې د تحریک طالبان پاکستان موخې لکه رڼا ورځ روښانه دي او هغه د پاکستان د امنیتي پوځ او د پوځ د اجنټانو په نښه کول دي، دوی په هېڅ ډول په دې برید کې ښکیل نه دي.
د طالبانو د بهرنیو چارو وزارت ویلي، چې د دې ډلې د بهرنیو چارو وزیر امیرخان متقي په کابل کې د پاکستان د سوداګرۍ له مرستیال محمد خرم اغا سره په لیدنه کې د افغانستان او پاکستان ترمنځ د سوداګرۍ او ټرانزیټي ستونزو د هواري غوښتنه کړې ده.
هغه د دواړو خواو ترمنځ د اقتصادي اړیکو پر پیاوړتیا هم ټینګار وکړ.
د طالبانو د بهرنیو چارو وزارت د ویاند مرستیال ضیا احمد پر اېکس ټولنیزې پاڼې لیکلي، چې د سې شنبې په ورځ کتنه کې دواړو لورو د سوداګرۍ، ټرانزیټي او اقتصادي اړیکو د ټینګولو او د هغو پر جوړولو خبرې وکړې.
د هغه په وينا؛ په دې کتنه کې ښاغلي متقي د ترانزيټي ستونزو او د هغوى د حل په اړه په تفصيلي توګه خبرې وکړې.
د طالبانو د بهرنیو چارو وزارت ویاند زیاته کړې، چې خرم اغا ژمنه وکړه چې د ټرانزیټي ستونزو د هواري لپاره به ژر تر ژره یوه حل لاره ومومي.
دغه پاکستاني پلاوی د طالبانو په بلنه د افغانستان په دوو ختیځو ولایتونو د پاکستان د هوايي بریدونو او د دواړو لورو ترمنځ د اړیکو د ترینګلتیا وروسته کابل ته سفر کړی دی.
یوه اونۍ وړاندې پاکستان ویلي وو، چې په دغو بریدونو کې یې د حافظ ګل بهادر د ډلې غړي، چې د تحریک طالبان پاکستان یو قوماندان و، په نښه کړي او طالبان یې د ترهګرۍ او پاکستاني طالبانو په ملاتړ تورن کړل.
په ځواب کې طالبانو اعلان وکړ، چې د دغو بریدونو په ځواب کې یې د پاکستان د پوځ پر څو سرحدي پوستو د توپخانې بریدونه کړي او د پاکستان د هوايي بریدونو قربانیان ملکي وګړي وو.
سرچینې افغانستان انټرنشنل ته ویلي، چې د بلخ پوهنتون د طالبانو ټاکل شوي مشر ۲۵ استادان د قران د ترجمې او تفسیر په غونډو کې د نه ګډون له امله احضار کړي دي.
دغې سرچينې چې د امنيتي دلايلو له مخې يې نه غوښتل نوم یې واخيستل شي افغانستان انټرنشنل ته يو سند لېږلى، چې د بلخ پوهنتون د يو شمېر استادانو نومونه په کې شامل دي.
سرچينې زياته کړې، چې په دې سند کې د هغو استادانو نومونه شامل دي، چې د طالبانو د «قران ترجمې او تفسير» په جبري پروګرام کې نه وو او د طالبانو له لوري احضار شوي وو.
سرچینې زیاته کړې، چې د بلخ پوهنتون لپاره د طالبانو ټاکل شوي مشر د پوهنتون له استادانو غوښتي، چې په دغه پروګرام کې د دوی د نه ګډون په اړه وضاحت ورکړي.
د سرچينې د معلوماتو له مخې؛ د «قران ترجمه او تفسير» لازمي پروګرام د روژې له مبارکې مياشتې دوه اونۍ وړاندې پيل شوى او د روژې د مياشتې تر پايه پورې دوام کوي.
ويل کيږي، چې دغه پروګرام هره ورځ د درېيو طالبانو له لوري د ماسپښین له ۱۱ بجو څخه تر يوې بجې پورې د بلخ پوهنتون په درېیو څانګو کې ترسره کېږي.
سرچینې ټینګار کړی، چې د طالبانو ډله له یوه کال راهیسې د نصاب پر بدلون کار کوي او په دغه پوهنتون کې یې د استادانو د «سيرت او صورت» په اړه یو بل پروګرام هم جوړ کړی دی.
طالبانو تر دې مخکې د شعبان او روژې په میاشتو کې د «قران ترجمې او تفسیر» په اجباري پروګرام کې د دغه پوهنتون له ټولو استادانو د ګډون غوښتنه کړې وه.
د طالبانو تر کنټرول لاندې د چارو ادارې یو لوړ پوړي چارواکي د نوم د نه ښودلو په شرط افغانستان انټرنشنل - پښتو ته ویلي، چې سږ کال به د ۳۰ زره حاجیانو له ونډې ۱۴ زره ۲ سوه د طالبانو غړي حج ته ځي.
دغه سرچینه وايي، چې سږکال سعودي عربستان افغانستان ته د دېرش زرو حاجیانو سهم ورکړی، چې د طالبانو د حج او اوقافو وزارت یوازې د ۵ زره ۵ سوه د حاجیانو سهم د ملا هبت الله دفتر ته ورکړی دی او نوموړي دغه سهم په کندهار، هلمند، زابل، هرات، ننګرهار، پکتیا، کابل، خوست، لوګر، غزني، بلخ، کندوز، کونړ، بدخشان او یو شمېر نورو ولایتونو کې پر خپلو ملګرو او طالبي ملایانو وېشلی دی.
د سرچینې په خبره، چې دوه زره تنو سهم(ونډه) د طالبانو ریاست الوزرا ته ورکړل شوی دی، چې له مخې یې د ریاست الوزرا هر مرستیال د درې سوه کسانو د معرفي کولو حق لري.
د چارو ادارې دغه سرچینه زیاتوي: " سراج الدین حقاني ته د ۵ سوه کسانو او ملا یعقوب ته د ۳ سوه کسانو سهمیه ورکړل شوې ده".
د یادې سرچینې د معلوماتو له مخې؛ د طالبانو د حج او اوقافو وزیر او د دغه وزارت مرستیالانو ته د زر کسانو ونډه ځانګړې شوې ده، چې په یو شمېر ولایاتو کې یې د حج او اوقافو د وزارت له خوا د مسجدونو طالب فکره ملایانو ته حج ته د تللو ونډه ورکړې ده.
د چارو ادارې یاده سرچینه زیاتوي، چې ۱۱ سوه کسانو سهمیه د طالبانو تر کنټرول لاندې ۲۲ وزراتونو او مستقلو ادارو باندې وېشل شوي دي، چې د هرې ادارې د لومړي شخص په لاسلیک معرفي شوی شخص حج ته د تللو حق لري.
د سرچینې په خبره، چې پاتې ۴۸۰۰ کسانو سهمیه په مختلفو ولایاتو کې د حج او اوقافو ریاستونو ته ورکړل شوي، چې یوازې طالبان ورته نوملیکنه کولی شي او قرعه کشي به یوازې د طالبانو تر منځ پکې کیږي.
دا په داسې حال کې ده، چې تېر کال د سلواغې په ۱۸ مه افغانستان انټرنشنل - پښتو یو خبر خپور کړی و، چې له مخې یې په کندهار او هلمند ولایتونو کې حج ته د تللو لپاره ۳۶ زره ۵۷۸ کسانو نومونه ليکلي وو، چې ډېره برخه یې طالبان وو.
په کندهار کې د ۳۴۳۱ طالبانو څخه ۵۲۵ او د ۱۷ زره ۸۱ عامو خلکو څخه شاوخوا ۲۵۰ کسان تر ټاکلو وروسته حج ته ځي.
په کندهار کې طالب چارواکو حج ته د تللو لپاره د ۲۰ زره ۵۱۲ کسانو تر منځ تر قرعه کشۍ وروسته د څه باندي ۸ سوه کسانو نوملړ اعلان کړی و، چې په دې پروسه کې به "بیت الله شريف" ته سفر کوي.
د کندهار د طالبانو د حج او اوقافو مشر عبدالبصير فايض ویلي وو، چې له کندهار څخه په تېرو ۱۷ ورځو کې ۳۴۳۱ طالبانو نوم لیکنه کړې، چې له جملې څخه به یې د ۵۲۵ طالبان او ۱۷۰۸۱ ملکي کسانو نومونه لیکلي، چې ۲۵۰ به پکې انتخاب شي.
په ورته وخت کې د طالبانو د حج او اوقافو وزیر نن په کابل کې یوې خبري غونډې ته ویلي، چې سږکال به له افغانستان څخه ۳۰ زره حاجیان د حج د مراسمو د پر ځای کولو په موخه سعودي عربستان ته ځي.