د سولې او عدالت ملي غورځنګ: بین الافغاني مذاکرات باید د تهران او دوحې ناستې اساسي برخه وي

د راپورونو له مخې د روسیې په ایوانوا ښار کې د جعلي ودونو د تنظیمولو یوه ډله هم نیول شوې او دوه تنه یې اوس په کورونو کې نظر بند دي.

د ايوانوا ځايي خبري اژانس نن د دغو کسانو د نيولو ويډيو خپره کړه.

په راپور کې راغلي، چې د ۲۰۲۳م کال له سپټمبر تر ۲۰۲۴م کال پورې ۹ جعلي ودونه په ګوته شوي دي.

دا هم ویل شوي، چې د دغه ۴۳ کلن افغان پر ضد جنايي قضیه هم ثبت شوې ده.

عبدالمنان عمري د روسیې له تاس خبري اژانس سره په مرکه کې ویلی، د طالبانو غړي د دغه هېواد ترهګرو سازمانونو له لیست څخه د وتلو په تمه دي.

نوموړي ویلي، چې د طالبانو غړي د ترهګرو سازمانونو له لیست څخه د وتلو په تمه دي.

هغه وويل: "موږ دې پرېکړې ته په تمه يو. موږ د دې نيت ډېر ستاينه او هرکلی کوو. دا د افغانستان لپاره يو پر مختګ دی."

د روسیې ولسمشر ولادیمیر پوتین د پنجشنبې په ورځ ویلي، چې د طالبانو د ډلې سره د اړیکو ټینګولو ته اړتیا ده.

نوموړي تر دې وړاندې ویلي و، چې روسیه باید په افغانستان کې د طالبانو له حکومت سره اړیکې جوړې کړي. پوتین ویلي، چې په افغانستان کې ثبات د روسیې او ازبکستان لپاره مهم دی.

د پاکستان د بهرنیو چارو د وزارت ویاندې نن په اسلام اباد کې خبري کنفرانس کې وویل، چې دا غونډه « په افغانستان کې د سولې، ثبات او امنیت نه د ډاډمنتیا لپاره د دغه هېواد د د ګاونډیو ترمنځ د نږدې همکارۍ لپاره یوه مهمه پروسه ده."

د ممتاز زهرا بلوچ په وینا، د افغانستان لپاره د پاکستان ځانګړی استازی اصف علي درانی به د تهران غونډه کې ګډون وکړي.

د ایران د بهرنیو چارو وزارت د جنوبي اسیا د چارو عمومي مشر رسول موسوي په تهران کې د مسکو فارمټ غونډه د سیمه ییزې همکارۍ او ادغام په رڼا کې د افغانستان او سیمې لپاره د سولې، ثبات او پرمختګ پیغام وباله.

پر حقاني سربېره د ملګرو ملتونو د امنیت شورا د بندیزونو کمېټې مولوي عبدالکبیر، عبدالحق وثیق او نور محمد ثاقب ته هم حج ته د تلو معافیت ورکړی دی.

دغې کمیټې ویلي چې یوازې سعودي عربستان ته د حج د مراسمو د ترسره کولو لپاره دغو چارواکو د سفر اجازه ور کړل شوې ده.

محمد جلال چې د طالبانو د رسنیو فعال دی، خپل اېکس ټولنیزې شبکې کې د دې ډلې د کورنیو چارو د وزیر عکس خپور کړی او لیکلي یې دي: "سراج الدین حقاني به سږ کال حج وکړي."

په انځور کې سراج الدین حقاني لیدل کېږي، چې د حج لپاره یې ځانګړی احرام اغوستی دی.

تر دې مخکې امریکا له هېوادونو غوښتي وو، چې د هغو طالب چارواکو د سفر بندیزونه په پام کې ونیسي، چې د امنیت شورا د بندیزونو په لېست کې دي.

د امریکا د بهرنیو چارو وزارت ویاند متیس میلر ویلي، حکومتونه باید د دغو طالب چارواکو د سفر اجازه واخلي او دې پروسې ته درناوی وکړي.

د طالبانو د ځینو جګپوړو چارواکو پر سفري له بندیز سره، د دې ډلې د کورنیو چارو وزیر او د ملي امنیت لوی رییس د سې شنبې په ورځ په یوه رسمي سفر ابوظبۍ ته لاړ او هلته یې د متحده عربي اماراتو د لومړي وزیر په ګډون له لوړ پوړو اماراتي چارواکو سره وکتل.

رحمت الله نبیل وايي، چې د سیمې ځینې هېوادونه د داعش د ګواښ له امله طالبانو سره جوړجاړی کوي.

ښاغلي نبیل د چهارشنبې په ورځ په خپل اېکس پاڼه لیکلي، چې طالبانو په کابل کې پر چینايي اتباعو د داعش د ځانمرګو او ترهګریزو بریدونه، په مسکو او ایران کې د داعش ډلې بریدونو څخه د وسیلې په توګه کارولي دي. رحمت الله نبیل زیاته کړه، چې له دغو بریدونو وروسته «د چین، روسیې او ایران» اړیکې له طالبانو سره ترینګلې شوي او نوي پړاو ته داخلې شوي دي.

تر دې مخکې هم له افغانستان سره د امریکا پر مالي مرستو او د طالبانو له خوا د بشري مرستو د ناسمې استفادې له امله نیوکې شوې دي. منتقیدینو دغه مرستې د طالبانو د مالي ملاتړ په توګه تعبیروي. خو دا لومړی ځل دی چې د پخواني حکومت یوه امنیتي څېره ادعا کوي چې طالبان له ځینو هېوادونو مالي مرستې ترلاسه کوي.

نبیل په خپل اېکس لیکلي: «طالبان د داعش سره د مبارزې په پلمه له ځینو هېوادونو څخه په میلیونونو ډالر اوپراتیفي پیسې ترلاسه کوي.»

د ښاغلي نبیل په باور، طالبان د داعش‌ـخراسان ته منسوبو بریدونو او د دغې ډلې د پراخېدو په اړه له رپوټونو د ځان په ګټه کار اخلي..

د ملي امنیت پخواني رییس وویل، چې افغانستان کې د داعش خراسان شتون «منل شوی واقعیت» دی او باید د دغې ترهګرې ډلې او د هغې پر خطرونو جدي فکر وشي.

تر اوسه کوم هېواد طالبان په رسمیت نه پېژني، خو د سیمې یو شمېر هېوادونو لکه چین، روسیې، ایران، پاکستان او د منځنۍ اسیا هېوادونه په ځانګړې توګه قزاقستان له طالبانو سره نږدې اړیکې ټینګې کړي دي.