په بلوچستان کې د تېرو وروستیو بارانونو له امله ۲۹ کسان مړه شوي دي

د راپور له مخې؛ د کډوالو اېستل د مارچ میاشتې راهیسي ډېر شوي، چې د می او جون میاشتو کې شاوخوا ۳۸ زره کډوال له پاکستان څخه اېستل شوي؛ خو په جولای میاشت کې دا شمېر لږ راکم شوی او د ۳۶ زره کډوالو د اېستلو راپور ورکړل شوی دی.

خو پاکستاني رسنیو ویلي، چې د روان ۲۰۲۴کال (د جولای له ۲۱مې د اګسټ تر ۱۷مې نېټې) له پاکستانه ۳۲زره او ۲۰۰ افغان کډوال اېستل شوي دي.

د کډوالوعالي کمېشنرۍ د راپور له مخې؛ د ۲۰۲۴ کال په جولای میاشت کې ملګرو ملتونو د کډوالو عالي کمېشنرۍ او شریکانو یې د افغانستان په ۳۴ ولایتونو کې ۷۵۸ زره او ۹۲۵ کسانو ته بشري مرستې برابرې کړې دي.

پاکستان د ۲۰۲۳ کال د اکټوبر په میاشت کې د کډوالو د اېستلو د پالیسۍ له پلي کولو وروسته په دغه هېواد کې د مېشتو افغان کډوالو د نیولو او شړلو هڅې ګړندۍ کړې.

د کډوالو پر وړاندې د پاکستان دغه خشنه پالیسي که څه هم په نړۍواله کچه نقد شوې، په کور دننه هم یو شمېر سیاستوالو د یادې پالیسۍ مخالفت کړی.

دوه ورځې وړاندې د پاکستان پخواني لنډ مهالي لومړي وزیر په یوې مرکې کې له خپلې دغې پرېکړې دفاع کړې او ویلي یې دي، چې افغانان باید خپل هېواد ته لاړ شي.

یو شمېر پاکستاني چارواکو ویلي، چې دغه لړۍ روانه ده او دوی په پام کې لري چې د استوګنې له اسنادو پرته افغان کډوال له پاکستانه وباسي.

بل خوا، د طالبانو د کډوالو او راستنېدونکو چارو وزارت پرون (د سې شنبې په ورځ) ویلي، چې د قطر د سرې میاشتې ټولنه غواړي په پکتیا ولایت کې د راستنو شویو افغان کډوالو لپاره کورونه جوړ کړي.

دغه مساپر وړونکی بس د سه شنبې په شپه د خوزستان د چذابې پولې ته پر لاره و چې له سړک وتلی او اوښتی.

ایراني رسنیو لیکلي چې په دغه بس کې ۵۳ سورلۍ ناستې وې.

د راپورونو له مخې، «د بریک سیسټم کې تخنیکي نیمګړتیا، له لارې سره د موټر چلوونکي نابلدي او د موټر خرابوالی» د پیښې لاملونه بلل شوي.

علي محمد ناییني د اسراییل د برید پر وړاندې د ایران د ځواب د وخت په اړه وویل: "وخت زمونږ په ګټه دی او د دې ځواب لپاره د انتظار موده نوره هم اوږدیږي."

هغه زیاته کړه: "دښمن باید په مناسب وخت حسابي او دقیقو بریدونو ته انتظار وباسي."

د انقلابي ګارډ ویاند ټینګار وکړ، چې د ایران اسلامي جمهوریت مشران ټول شرطونه اندازه کوي او د اسلامي جمهوریت ځواب د پخوانیو عملیاتو تکرار نه شي.

اسماعیل هنیه د جولای په ۳۰مه هغه مهال په خپل هستوګنځي کې په یوه برید کې ووژل شو، چې د ایران د نوي ولسمشر مسعود بزشګیان د لوړې په مراسمو کې د ګډون لپاره تهران کې و. اسراییل تر اوسه په رسمي ډول د دې وژنې مسوولیت پر غاړه نه دی اخیستی؛ خو ایران او حماس اسراییل د هغه د وژنې مسوول بولي.

د راپورونو له مخې؛ د سې شنبې په ورځ ایراني امنیتي کسانو د تهران په قلهک ښار کې د دیباجي کوڅه کې د جرمني ژبې د زده کړې د ګوېته انسټیټیوټ او د هغه تعلیمي ودانۍ ته ننوتل او دغه کمپلېکسونه یې وتړل.

د میزان خبري اژانس چې د ایران اسلامي جمهوریت له عدلیې ورازت سره تړاو لري، راپور ورکړی چې د جرمني په حکومت پورې تړلي د غیرقانوني مرکزونو دوه څانګې چې «د دغه هېواد له قوانینو څخه یې سرغړونې، بې شمېره غیر قانوني کړنې او پراخې مالي سرغړونې کړې وې د ایران اسلامي جمهوریت قضایه قوه حکم له مخې تړل شوې دي.»

قضايي څانګې هم په ایران کې د نورو جرمني اړوندو مرکزونو له خوا د سرغړونو د راپورونو د تر لاسه کولو خبر ورکړی او ویلي یې دي، چې په دې اړه څېړنې روانې دي.

د ایران انټرنشنل راپور ورکړی، چې پولیسو د مرکز د تړلو لپاره له تاوتریخوالي څخه کار اخیستی او د پروفیسرانو، کارمندانو او د ژبو زده کونکو په ویډیو اخېستو سره پر هغوی برید کړی او هغه ځای کې وحشت رامنځته کړی.

نور نیوز په خپل ټیلیګرام چینل کی د ګوېته په انستیتوت پورې اړوند د مرکزونو د تړلو خبر ته په اشارې سره ولیکل: "دا په جرمنی کی د کلتوری او اسلامی مرکزونو د تړلو په وړاندی یو متقابل اقدام دی."

په یوه بیان کې راغلي چې د جرمني حکومت د چهارشنبې په سهار د هامبورګ اسلامي مرکز پر فعالیتونو بندیز ولګاوه.

دغه مرکز د « ایران اسلامي جمهوریت د ایډیالوژۍ د ترویج، د لبنان د حزب الله په ملاتړ او د جرمني د اساسي قانون پر خلاف په عمل کولو» تورن شوی دی.

د جرمني د کورنیو چارو وزارت د هامبورګ له اسلامي مرکز څخه ترلاسه کړي اسناد ښيي، چې د دغه مرکز مشر محمدهادي مفتح خپل لارښوونې په مستقیم ډول د ایران اسلامي جمهوریت له رهبر علي خامنه یي څخه تر لاسه کړې دي.

د بشري چارو د همغږۍ دفتر اوچا د بشري مرستو د نړیوالې ورځې په مناسبت په یوه راپور کې ویلي، چې تېر کال په ۳۳ هېوادونو کې ۲۸۰ مرستندویه کارکوونکي وژل شوي، خو وړم کال دغه شمېر ۱۱۸ و، چې د دې شمېر په پرتله دوه برابره زیات دي.

اوچا وویل، د روان کال تر اګست میاشتې ۱۷۲ مرستندویه کارکونکي وژل شوي وو او سږ کال «کیدای شي د لا زیاتې وژونکې پایلې په لور روان وي.»

د دغه دفتر د معلوماتو له مخې، په تېرو يوولسو مياشتو کې د اسراييلو په هوايي بريدونو کې تر ۲۸۰ ډېر مرستندويه کارکوونکي چې ډېری يې فلسطينيان دي وژل شوي دي.

د ملګرو ملتونو سرمنشي انتونیو ګوترش په ايکس پانه کې لیکلي، د هغو مرستندویه کارکوونکو درناوی چې د ریکارډ په ترټولو خونړۍ کال کې وژل شوي کافي نه دي.

ګوترش وویل، «په سوډان او نورو ډېرو ځایونو کې پر مرستندویه کارکوونکو بریدونه کېږي، وژل کېږي، ټپي کېږي او تښتول کېږي. موږ د معافیت د پای ته رسولو غوښتنه کوو ترڅو مرتکبین د عدالت سره مخ شي.»

ملګرو ملتونو ته په یوه لیک کې له ۴۰۰ څخه زیاتو بشري مرستندويه سازمانونو ویلي: «هغه وحشیانه دښمنۍ چې موږ یې په نړۍ کې په ډیرو شخړو کې شاهدان یو، یو وحشتناک حقیقت په ډاګه کړ، موږ له سزا څخه د معافیت په عصر کې ژوند کوو.»