د افغانستان د خبریالانو مرکز: د امربالمعروف قانون پر رسنیو محدودیتونه سختوي

د طالبانو سترې محکمې د دوشنبې په ورځ (د وږي ۵ مه) په يوې اعلاميه کې ويلي، چې دغه کسان د زابل ښاري ابتدایيه محکمې له خوا له ۲۰ څخه تر ۳۹ دورې وهل شوي دي.

په اعلاميه کې راغلي، چې دغه کسان د سترې محکمې له تایيد وروسته له اتو مياشتو څخه تر شپږو کلنو پورې په تنفيذي بند محکوم شوي دي.

د معلوماتو له مخې؛ په دې کې ۸ کسانو ته د غلا په تور له ۲۰ څخه تر ۳۹ دورې او له يوه څخه تر شپږو کلنو د بند سزا ورکړل شوې ده.

د طالبانو د سترې محکمې په اعلاميه کې د نورو تورنو کسانو د سزا او بند اړوند لیکل شوي: «یو تن د قتل په تور ۳۹ دورې او درې کاله بند، ۲ تنه د نامشروع اړيکو په تور ۲۰ دورې او ۱۸ مياشتې بند او یو بل کس د ښځې د تښتونې په تور ۳۹ دورې او په يو کال تنفيذي بند محکوم شوی دی.»

طالبانو دوې ورځې وړاندې په کابل کې يو کس د «لواطت په تور» په عام محضر کې ۳۹ دورې وهلی و.

د دې ترڅنګ طالبانو په کابل کې د چهار شنبې په ورځ یوه ښځه د «نامشروع جنسي اړيکو په تور» ۳۵ دورې وهلې او په دوه کاله بند یې محکومه کړې.

په افغانستان کې واک ته د طالبانو له رسېدو سره سم بدني سزاوې بیا پيل شوې دي.

د بشري حقونو فعالان وايي، چې دا ډول سزاګانې د دفاع او عادلانه محاکمې حق ته د درناوي پرته تر سره کيږي، په پلي کولو سره یې انساني کرامت تر پښو لاندې کیږي او په ټولنه کې وېره رامنځته کوي.

د دوی په خبره؛ د بشري حقونو د نړۍوالو معيارونو له مخې دا ډول سزاګاني ظالمانه او ناانساني دي.

د طالبانو د امرالمعروف قانون چې په دې وروستیو کې د دغې ډلې د مشر له خوا تصویب شو، په ملي او نړۍواله کچه غبرګونونه راپارولي دي.

د همدغو غبرګونونو په دوام کې د ملګرو ملتونو د سرمنشي مرستیالې د یکشنبې په ورځ (د وږي څلورمه) همداراز ویلي: «د امر بامعروف قانون چې په دې وروستیو کې د افغانستان د اوسنیو چارواکو له خوا تصویب شوی، پر بشري حقونو، ازادۍ او په ځانګړې توګه د ښځو د حقونو په برخه کې ډېر محدودیتونه تحمیلوي.»

تېره اوونۍ د طالبانو د امربالمعروف نوی قانون د طالبانو د مشر هبت الله اخوندزاده له خوا تصویب شو.

د دغه قانون له تصویب سره، په افغانستان کې د موسیقۍ غږول، له محرم او حجاب پرته د ښځو لېږدول او په موټرو کې له نارینه وو سره د ښځو سفر منع شوي دي.

دغه قانون هم د ښځو مخ، بدن او غږ د "عورت" په توګه ګڼي او د "غیر محرم" په مخ کې یې ښکاره کول جرم بولي.

په کندهار ولایت کې د طالبانو امنيه قومندانۍ د دوشنبې په ورځ (د وږي ۵ مه) نېټه په يوې خبرتيا کې ویلي، چې په ډرون کېمرې سره د هر ډول انځور او ويډيو اخېستل منع دي.

طالبانو خلکو ته خبردارۍ ورکړی، چې د دې خبرتيا له خپرېدو وروسته چې هر هغه کس «د ډرون کېمره استعمال کړي له قانوني چلند سره به مخ شي.»

په کندهار کې ډرون کېمرې تر ډېره د کورنیو او بهرنیو سېلانيانو له خوا کارول کیږي.

دغه سېلانیان د کندهار له مېله ځايونو، ښکلو او تاريخي سېمو څخه ويډيوګانې او انځورونه اخلي او بیا یې په ټولنيزو رسنيو کې خپروي.

په کندهار کې د طالبانو امنيه قومندانۍ په رسمي ډول د ډرون کېمرې پر انځور اخېستو د بنديز لامل نه دی روښانه کړی.

ځينو سرچينو افغانستان انټرنشنل ـ پښتو ته ويلي، چې طالبانو دغه بنديز د امنيتي پېښو د مخنيوي لپاره کړی.

سرچينه زياتوي: «طالبان ويره لري، چې هسي نه د همدې ډرون کېمرې په ذريعه د امنيتي تاسیساتو او د طالب د مشرانو له کورونو او مېلمستونو څخه ويډيو وا نه خېستل شي.»

څه موده مخکې په کندهار کې پر رسنيو د نورو بنديزونو سره سره پر ويډيو اخېستو هم بنديز لګول شوی و.

د طالبانو د کندهار والي ملا شيرین په یوه مکتوب کې د دولتي ادارو مسولينو ته ويلي، چې د خپلو رسمي او نارسمي ناستو انځورونه او ویډیوګانې دې نه اخلي.

په کندهار کې پر انځور او ويډيو د طالبانو د والي ملا شيرين د بنديز سره سم ولایت مقام په خبرپاڼو کې د خپلو ناستو انځورونه هم بند کړي او يوازي په ليکلې بڼه خپل خبرونه شريکوي.

دا په داسې حال کې ده، چې طالبانو په خپله لومړنۍ پنځه کلنه واکمنۍ کې هم پر انځور اخېستو بندیز لګولی و او دغه کار یې له اسلام سره په ټکر کې بللی و.

دغې ډلې په دویم ځل واک ته تر رسېدو وړاندې په دوحه کې د مذاکراتو پر مهال ژمنه کړې وه، چې دوی له پخوا بدل شوي او دا ځل به یې چارې او بندیزونه د پخوا په څېر نه وي.

دغه وزارت په خپله ایکس پاڼه لیکلي، چې د بشري حقونو دفاع، په ځانګړې توګه د ښځو حقونه د سویس لپاره لومړیتوب دی.

طالبانو په دې وروستیو کې د « امر بالمعروف او نهي عن المنکر» نوی قانون توشیح کړ.

دغه قانون په پراخه کچه په ځانګړو او عامه برخو کې د ښځو، نجونو او نورو وګړو حقونه په نښه کړي دي.

د طالبانو د امر بالمعروف په نوي قانون کې د ښځو غږ ان د قران لوستلو پر مهال هم د ښځو «عورت» بللی دی.

د طالبانو د دغه نوي قانون توشیح کېدل په تېرو ورځو کې له ګڼو غبرګونونو سره مخ شوي.

د ښځو د حقونو فعالانو دغه قانون په افغانستان کې د ښځو د ګوښه کولو او د «جنسیتي توپیر» د لا پیاوړي کولو لپاره د فشار دوام بللی دی.

د طالبانو تر واک لاندې ملي ټلویزیون نن دوشنبه د (وږي پنځمه) په ایکس پاڼه د خالد حنفي له قوله لیکلي چې د «امربالمعروف او نهي عن المنکر» قانون یې د «اسلامي شریعت» د بشپړ پلي کولو په موخه د طالبانو مشر ملا هبت‌الله توشیح کړی.

‏نوموړي زیاته کړې: «امربالمعروف او نهي عن‌المنکر الهي حکم دی او ټول یې په ترسره کولو مکلف یو.»

د طالبانو د «امربالمعروف او نهي عن‌ المنکر» وزیر محمد خالد حنفي تېره ورځ فاریاب کې یوې غونډې ته د وینا پر مهال ويلي، «هیڅوک حق نه لري چې د ناوړه دودونو له مخې د ښځو حقونه تر پښو لاندې کړي.»

طالبانو په دې وروستیو کې پر ښځو نور بندیزونه هم ولګول.

خالد حنفي دا خبرې داسې مهال کوي چې د دغې ډلې مشر ملا هبت‌الله د «امربالمعروف او نهي عن‌ المنکر» د قانون په توشیح کولو سره پر افغانو ښځو بې شمېره نوي بندیزونه لګولي چې له کورنیو او بهرنیو غبرګونونو سره مخ شوي.

طالبانو د چهارشنبې په ورځ د زمري په ۳۱مه وویل، چې د دغې ډلې مشر «د امربالمعروف او نهې منکر» قانون توشیح کړی دی.

طالبانو په دغه قانون کې د ښځو په وړاندې ډیر سخت بندیزونه لګولي چې د ښځو بشپړ بدن پټول په کې جبري ښودل شوي او دا یې هم په کې ویلي، چې «د ښځې غږ عورت دی.»