د پښتونخوا سترې محکمې په پاکستان کې د پناه غوښتونکو افغان هنرمندانو د جبري اخراج په وړاندې د ثبت شوې عریضې په اړه حکومت ته حکم کړی، چې افغان هنرمندان دې په زور بېرته افغانستان ته نه ستنوي.
دغې محکمې حکومت ته لارښوونه کړې چې په دوو میاشتو کې د افغان هنرمندانو د پناه غوښتنې په اړه پریکړه وکړي او تر هغه وخته دوی په زور بېرته افغانستان ته نه شي ستنولی.
د پېښور سترې محکمې دغه پرېکړه په داسې حال کړې ده، چې په ورستیو دوو اونیو کې پولیسو په پلازمېنه اسلام اباد کې د افغان کډوالو د نیولو عملیات پل کړي دي.
د راپورونو له مخې، ۱۴۱ افغان هنرمندانو تېرکال اکټوبر میاشت کې د پښتونخوا سترې محکمې ته عریضه کړي وه، چې په جبري توګه افغانستان ته د دوی ستنول وځنډوي.
د افغان هنرمدانو له لوري د پښتونخوا سترې محکمې ته په لیک کې استدلال شوی و، چې د طالبانو له لوري په موسیقۍ، کنسرټونو او ورته هنري فعالیتونو د بندیز ترڅنګ دوی په افغانستان کې له ګواښونو سره مخ دي.
په افغانستان د طالبانو له واکمنېدو وروسته د هنرمندانو، دولتي کارکوونکو، خبریالانو او نظامیانو په ګډون په ډير شمېر کې افغانان د نورو هېوادونو ترڅنګ پاکستان او ایران ته کډوال شول، خو د څه باندې یوه کال راهیسي یادو هېوادونو د افغان کډوالو د نیولو او په زور بېرته افغانستان ته د ستنولو لړۍ پیل کړي.
د طالبانو د اطلاعاتو او فرهنګ وزارت له خوا د منع شویو کتابونو یو نوملړ خپور شوی، چې په کې لیدل کېږي یادې ډلې د ملنګ جان د کتاب پېر او پلور منع کړی او د هغه کتابونه یې د ملي ګټو خلاف بللي دي.
له دغه وزارت څخه یوې باوري سرچینې له افغانستان انټرنشنل - پښتو سره په خبرو کې دغه نوملړ تایید کړی دی.
د سرچینې په خبره، د منع شویو کتابونو نوملړ تر پخوا اوږد شوی او په وروستیو میاشتو کې بیا په ډېر شمېر نورو کتابونو هم بندیزونه لګېدلي دي.
د راپورونو له مخې، طالبانو په هر ولایت کې په دې اړوند کمېټې جوړې کړي، چې یادې کمېټې د حاکم نظام د خوښې خلاف کتابونه راټولوي او تر ثبت کېدو وروسته یې ممنوع اعلانوي.
سرچینې افغانستان انټرنشنل - پښتو ته دغه راز په خپلو خبرو کې ویلي، چې، په دغه نوملړ کې ډېری د پاکستان ضد کتابونه شامل دي.
پاکستان د ګړنګ پر غاړه، د افغانستان په خونړۍ تراژیدي کې د پاکستان رول، له مسعود وروسته د افغانستان د جګړو ریښې، زما د دښمن ـ دښمن هند، پاکستان محور شرارت، مرګوني غېږ، دوه مخی کرنل امام او یو شمېر نور هغه کتابونه دي، چې د افغانستان د ملي ګټو خلاف یاد شوي دي.
دا په داسې حال کې ده، چې د ملنګ جان کتابونه او شعري ټولګې تر دې وړاندې په پاکستان کې هم منع شوي وو.
د طالبانو دغه اقدام په ټولنیزو رسنیو کې د یو شمېر پخوانیو چارواکو او لیکوالانو غبرګونونه راپارولي دي.
د افغانستان د پخواني نظام د چارو ادارې مشر فضل محمود فضلي د ملنګ جان پر کتابونو د طالبانو بندیز غندي او وایي: «د حاکمې او استبدادي ډلې له خوا په هر ډول کتاب بنديز د غندلو وړ دی او دا له پوهې او عقل سره د دوښمنۍ څرګنده بېلګه ده.»
نوموړي یاد نامتو شاعر ولسي او وطنپال شاعر بللی او زیاته کړې یې ده، چې د نوموړي په کتاب بنديز ښيي، چې طالبانو له وطن او خلکو سره مینه هم ګناه بولي.
د افغانستان د پخواني نظام د چارو ادارې یاد مشر همداراز وویل: «د ملنګ جان “خوږې نغمې” شعري ټولګه په اویایمو او اتیایمو کلونو کې د استعمار د لاسپوڅي پاکستاني پوځ له خوا په کوزه پښتونخوا کې ممنوع شوې وه او اوس هماغه استعمار ته ژمنې، افراطي او استبدادي حاکمې ډلې په افغانستان کې د ملنګ جان په کتاب بندیز لګولی.»
د یادولو ده، چې ملنګ جان په ١٢٩٣ لمريز کال د ننګرهار د بهسودو په چميار کلي کې زېږېدلی و او په ١٣٣٦ لمريز کال د يوې ترافيکي پېښې له امله مړ شو.
د افغانستان د سټراټیژیکو څېړنو د نړۍوال مرکز مشر هاتف مختار هم د طالبانو له خوا د ملنګ جان د کتابونو د بندیزونو په غبرګون ویلي: «دا د ادب او کلتور سره ښکاره دوښمني او شرمونکی عمل دی.»
نوموړي په خپل اېکس کې له طالبانو پوښتنه کړې: «تاسو به وکړای شي چې د ټولو کتابونو د لیکونکو فکر بدل کړی؟»
دا په داسې حال کې ده، چې د طالبانو د اطلاعاتو او کلتور وزارت د لېندۍ په میاشت کې اعلان کړی و، چې له کتاب پلورنځیو یې هغه لسګونه کتابونه ټول کړي، چې «د اسلامي ارزښتونو او د دوی د پاليسۍ خلاف» وو.
د روان کال د لړم مياشتي په دویمه بیا دغه وزارت په کابل کې ۴۰۰ عنوانه کتابونه منع اعلان کړل او په ټول هېواد کې يې د دغو کتابونو د ټولولو کمپاين پیل کړ.
د طالبانو د اطلاعاتو او کلتور وزارت ویاند ویلي و، چې دغه وزارت «د اسلامي ارزښتونو، د اسلامي امارت د پاليسي خلاف» د کتابونو د ټولو لپاره کمېسیون جوړ کړی او په کار يې پيل کړی.
نوموړي ویلي، چې دغه کمېسیون د کمپاين پر مهال لسګونه عنوانه بېلابيل کتابونه ټول کړي دي.
یو شمېر لیکوالانو او هېوادوالو په وار - وار د طالبانو په ورته کړنو نیوکې کړي او ویلي یې دي؛ که څه هم پر افغانستان د طالبانو له واکمنۍ وروسته د کتاب لوستلو دود کمرنګه شوی دی، خو د طالبانو په دغو بندیزونو سره به په هېواد کې د کتاب لوستلو فرهنګ په بشپړه توګه له منځه ولاړ شي.
