د سپینې ماڼۍ دوه چارواکي: ټرمپ به د بهرنیو مرستو د کمولو امر لاسلیک کړي
د سپینې ماڼۍ دوو لوړپوړو چارواکو ډیلي میل ورځپاڼې ته ویلي، چې ټرمپ به د امریکا ستراتیژیکو اهدافو سره د سمون پرته د نویو بهرنیو مرستو اجراییوي فرمانونه لاسلیک کړي.
د سپینې ماڼۍ دوو لوړپوړو چارواکو ډیلي میل ورځپاڼې ته ویلي، چې ټرمپ به د امریکا ستراتیژیکو اهدافو سره د سمون پرته د نویو بهرنیو مرستو اجراییوي فرمانونه لاسلیک کړي.
د ټرمپ اجراییوي فرمانونه به په هېوادونو او نړۍوالو سازمانونو اغېزې وکړي.
امریکا هر کال شاوخوا ۷۶ میلیارد ډالر بهرنۍ مرسته کوي.ټرمپ د دوشنبې په ورځ د خپلې لوړې په مراسمو کې اعلان وکړ، چې د خپلې دندې په لومړۍ ورځ به ځینې اجراییوي فرمانونه لاسلیک کړي.د چارواکو په وینا، د دې امرونو موخه دا ده، چې د امریکایی مالیه ورکوونکو پیسې هغو ډلو ته ونه لېږل شي، چې د امریکا پر ضد فعالیت کوي.ښايي دا اجراییوي فرمان به په منځني ختیځ کې د فلسطیني کډوالو لپاره د ملګرو ملتونو د مرستې او کار ادارې ته د امریکا نوې مرستې سمدلاسه ودروي.د سپینې ماڼۍ یوه چارواکي ډیلي میل ته وویل:«امریکا او امریکایی وګړي په نړۍ کې تر ټولو سخاوتمند خلک دي. خو په دې پړاو کې، موږ باید پوه شو چې بهرنۍ پالیسي کورنۍ پالیسي ده او که دا زموږ د ګټو سره سم نه وي، نو امریکا یې نور باید کیسه کې ونه اوسي.»ټرمپ د خپلې لومړۍ دورې پرمهال هم بهرنۍ مرستې کمې کړې او د روان کال په پیل کې یې یوځل بیا په دې اړه اندېښنې راپورته کړې.هغه په خپلو ټولنیزو رسنیو کې ولیکل:«موږ باید نور هېڅ پیسې ورنکړو پرته له دې چې زموږ په ګټه وي او یا ځانګړي شرایط ورته اړتیا ولري. امریکا باید نور احمقانه عمل ونه کړي.»جمهوري غوښتونکو تل د بهرنیو مرستو په لېږلو نیوکه کړې ده.په دې وروستیو کې د امریکا د حکومت یوې څارونکې ادارې هم اعلان وکړ، چې افغانستان ته لېږل شوې مرستې د طالبانو لاس ته لوېدلې دي.ټرمپ د یکشنبې په ماښام په خپله وینا کې دې مسلې ته اشاره وکړه او ویې ویل،«ایا تاسو پوهېږئ چې موږ هر کال افغانستان ته میلیاردونه ډالر ورکوو؟ ایا په دې پوهېږئ؟»هغه د افغانستان لپاره د امریکا نږدې ۳ میلیارد ډالرو مرستې ته اشاره وکړه، چې مرستندویه سازمانونو ته ورکړل شوې دي.که څه هم واشنګټن ټینګار کړی، چې دا پیسې د بشري موخو لپاره کارول شوي، خو د کانګرس په ګډون نور نیوکه کوونکي په دې باور دي، چې د امریکا مرستې د طالبانو لاس ته لوېدلي دي.ټرمپ وايي، په هغه صورت کې دې افغانستان ته پیسي واستول شي، چې طالبان په افغانستان کې پاتې شوي امریکايي وسلی او تجهیزات بېرته ورکړي.
د ټرمپ د لوړې مراسم د یوه سیاسي ګډوډوونکي لپاره یو بریالی بیرته راتګ دی، چې د استیضاح له دوو محاکمو، د جرم له محکومیت، د وژنې له دوو هڅو او د ۲۰۲۰ کال په ټاکنو کې د خپلې ماتې د ازالې د هڅو له تور څخه روغ پاتې شوی دی.
دغه مراسم به په پنځو بجو د امریکا د کانګرس په روټنډا کې ترسره شي.
دا د ۴۰ کلونو په موده کې لومړی ځل دی چې د ولسمشر د لوړې مراسم د سړې هوا له امله په بند ځای کې ترسره کېږي.
د ۱۵۰۰ کسانو بښل
ټرمپ، چې په ۱۹مه پیړۍ کې له ګروور کلیولینډ وروسته لومړنی ولسمشر دی چې له لومړۍ ماتې وروسته د ولسمشرۍ دویم ځل ټاکنې ګټي، ژمنه کړې چې د جنورۍ پر۶مه نېټه به په تاوتریخوالي کې له۱۵۰۰زیات تورن کسان د خپلې دورې په لومړۍ ورځ معاف کړي.
ټرمپ د خپلې دورې په لومړۍ ورځ د ګڼو اجرایوي فرمانونو د لاسلیکولو ژمنه کړې، چې په کډوالۍ، انرژۍ او مالیاتو پورې اړوند دي. د یکشنبې په ورځ په یوه غونډه کې ټرمپ وویل چې هغه به په خپله لومړۍ ورځ پر کډوالۍ سخت محدودیتونه وضع کړي.
د۲۰۱۷ کال په څېر ټرمپ د یوې ګډوډۍ راوړونکي ځواک په توګه واک ته راځي، چې د فدرالي حکومت د بیا جوړولو ژمنه یې کړې او له دویمې نړیوالې جګړې وروسته د امریکا په مشرۍ د نړیوالو تړونونو په اړه شک څرګندوي.
ټرمپ سره له دې چې د ۵۰ سلنې اکثریت ترلاسه کولو کې پاتې راغلی، دا ځل له کمالا هرېس څخه په ملي رایه کې دوه میلیونه زیاتې رایې ګټلې. په ۲۰۱۶ کال کې ټرمپ له هیلري کلنټن څخه د درې میلیونه رایو په توپیر ټاکنیز کالجونه وګټل او ولسمشر شو.
د ټیکزاس پوهنتون د ولسمشرۍ تاریخپوه جیرمي سوری ویلي، اوسنی وخت د ۱۹مې پیړۍ وروستي کلونه یادوي، کله چې ګروور کلیولینډ د ولسمشرۍ د ناپرلهپسې دورو ګټونکی و. هغه ویلي، «موږ د یوه بنسټیز بدلون موده لرو، اقتصاد په بنسټیز ډول بدل شوی، د نژاد، جنسیت او ټولنیز جوړښت له اړخه هېواد په یو مهم حالت کې دی».
ټرمپ واردمخه خلک وېرولي
ټرمپ به د کانګرس په دواړو خونو کې د جمهوري غوښتونکو له اکثریت خوند واخلي چې تقریبا په بشپړ ډول د ګوند دننه له مخالفانو پاک شوی. د هغه سلاکارانو پلان وړاندیز کړی چې بې پرې بیوروکراټان په «غورچاڼ» وفادارانو بدل کړي.
حتا له واک ترلاسه کولو مخکې ټرمپ په قطر کې د مذاکراتو له لارې د اسراییل او حماس ترمنځ د اوربند په تړاو خپل نفوذ څرګند کړ او خبرداری یې ورکړی و چې که حماس یرغمل شوي کسان خوشې نه کړي نو درنده سزا به وویني.
ټرمپ ادعا کړې چې د خپلې دورې په لومړۍ ورځ به د روسیې-اوکراین جګړه ختمه کړي، خو د هغه سلاکارانو ویلي چې د سولې تړون به څو میاشتې وخت ونیسي.
هغه د نړۍ له مشرانو سره ولیدل او د پاناما کانال د نیولو، د ناټو د متحد ډنمارک د ګرینلینډ خاورې د کنټرول او د متحده ایالاتو پر لویو سوداګریزو شریکانو د تعرفو لګولو له لارې یې ویره رامینځته کړه.
د ۲۰۱۷ کال اپوټه ټرمپ په خپله جنجالي کابینه کې د یو شمیر کسانو په ټاکلو کې تر تجربې وفادارۍ ته لومړیتوب ورکړی او ځینې نوماندان یې د هغو ادارو څرګند منتقدان دي چې دوی یې د رهبرۍ لپاره ګومارل شوي دي.
د نړۍ تر ټولو شتمن سړی ایلان ماسک یې هم ترڅنګ ولاړ دی، چې د ټرمپ په ټاکنیز کمپاین کې یې له ۲۵۰ میلیون ډالرو ډیر مصرف کړی. د رویټرز او نورو رسنیو په وینا، نور میلیاردري مشران چې له راتلونکي ادارې سره یې د مرستې هڅه کړې، د امازون جیف بیزوس، د میټا مارک زوکربرګ، د الفابیټ سندر پیچای او د ایپل ټیم کوک به نن د دوشنبې په مراسمو کې له ماسک سره یوځای شي.
د کډوالۍ خلاف فرمان
د پنسلوانیا ایونیو لاندې له سپینې ماڼۍ تیرېدونکی دودیز پریډ به اوس د کیپیټل ون ارینا په داخل کې ترسره شي، چیرې چې ټرمپ د یکشنبې په ورځ د خپل بري غونډه وکړه. ټرمپ به د ماښام په دریو پرانیستونکو مراسمو کې هم ګډون وکړي.
د ورځې د جشن په جریان کې به ټرمپ د لسګونو اجرایوي فرمانونو لاسلیکول پیل کړي.
له پلان نه خبرې سرچینې رویټرز ته وویل چې له نشه يي توکو سره مبارزه، د امریکا – مکسیکو پولې ټینګول، کډوالۍ او د بایډن د چاپیریال اړوندو مقرراتو لغو کول ښايي په دې کې شامل وي. ممکن هغه امریکا د پاریس د اقلیم له تړون نه وباسي.
د رویټرز په وینا، ټرمپ به لومړی «درغلګر» ولسمشر وي چې سپینې ماڼۍ ته ننوځي. د نیویارک یوې محکمې هغه د سوداګریزو ثبتونو په جعل کې ګرم وباله چې یوې پورن ستورې ته حق السکوت ور کړي. هغه له سزا وژغورل شو، ځکه قاضي منلې چې یوه راتلونکي ولسمشر ته سزا ورکول عملي نه دي.
ورته مهال جو بایډن بیا ویلي، چې د تړون په لومړي پړاو کې به د غزې څخه د راتلونکو خوشې کېدونکو بندیانو په ډله کې لږ تر لږه دوه امریکایي وګړي هم شامل وي.
هغه وویل: «له دومره کړاو، ویجاړۍ او وینې تویېدنې وروسته نن په غزه کې ډز بندي شوې ده.»
بایډن دارنګه د غزې د اوربند مذاکرات تر ټولو هغو مذاکراتو سخت بللي دي، چې په خپله په کې ښکېل و.
له بل پلوه حماس د اوربند د هوکړې له مخې، د یکشنبې په ورځ لومړی ۳ اسراییلي بندیان سره صلیب ته وسپارل.
وروسته بیا اسراييل هم د اوربند د هوکړې له مخې، له بېلابېلو زندانونو څخه د ۶۹ ښځو او ۲۱ ماشومانو په ګډون د ۹۰ فلسطيني بنديان خوشې کړل.
د فلسطین د روغتیا وزارت د معلوماتو له مخې، د غزې په تړانګه کې د اسراییل په ۱۵ میاشتنۍ جګړه کې د زرګونو ماشومانو او ښځو په ګډون ۴۷ زره او ۸۹۹ تنه فلسطینیان وژل شوي او تر ۱۱۰ زره او ۷۰۰ ډېر فلسطینیان ټپیان او په زرګونو نور لادرکه دي.
له اوربند وروسته د ملګرو ملتونو د ماشومانو د ملاتړ صندوق یونېسف ویاندې روزالیا بولن بیا ویلي، چې په غزه کې د بشري مرستو د چمتو کولو له پلوه راتلونکې ننګونې "ډېرې" دي.