ټیلګراف ورځپاڼې نن په خپل یوه راپور کې ویلي، طالبانو په زیږنتونونو کې د محدودیتونو په لګولو سره په افغانستان ناورین رامنځته کړی دی. د ننګرهار ولایت دولتي روغتون کې یوې قابلې ټیلیګراف ته وویل:«دلته هرڅه په زور کیږي، خو موږ طالبانو ته وایو چې تاسو ته هم د نورو په څیر کتل کېږي.»
د ۱۴۰۰ کال په زمري میاشت د واک له ترلاسه کولو راهیسې طالبانو په افغان ښځو او نجونو په ښوونځیو، پوهنتونو او طبې موسسو کې د بندیزونو په ګډون ډېر محدودیتونه لګولي دي.
په کابل کې یوه روغتیاپاله ثمر ضیا وايي، چې د طالبانو د محدودیتونو له امله د غوره ډاکټرانو په ګډون ډیری ښځې له افغانستان څخه ایران یا پاکستان ته تللې دي ترڅو د خپلو لوڼو تعلیم ته لومړیتوب ورکړي.
د نوموړې په وینا کله چې د طالب ډلې غړي خپلې میرمنې د درملنې لپاره روغتون ته ورولي، نو له ټولو نارینه ډاکټرانوخه غوښتل کیږي چې له کوټې ووځي.
اغلې ضیا وايي، فکر کوي چې ډیری طالبان نارینه او ښځي د لومړي ځل لپاره ډاکټر ته مراجعه کوي.
د نوموړې په خبره د هغوی نارینه په ډاکټرانو باور نه کوي.«یوې ښځې جراحي عملیات ته اړتیا درلوده خو د هغې خاوند چې یو طالب جنګیالی و د خپلې مېرمنې له عملیات انکار وکړ.»
اغلې ضیا وايي، چې د دغه طالب د میرمنې له مړینې وروسته، هغه له پولیسو وغوښتل چې په روغتون کې د هغه د مېرمنې د میړنې پلټنه وکړي.
ثمر ضیا وايي، چې ځینې طالبان د روغتون په هغو کارمندنو باور نه کوي د دوی ملاتړي نه دي او هغوی داسې ادعا کوي، چې دغه کارمنان نه غواړي چې د طالبانو کورنۍ زیږون وکړي.
یوه بله افغانه قابله چې په یوه دولتي روغتون کې کار کوي وايي چې په لغمان کې طالبان "د دیکتاتورانو په څیر عمل کوي”
ټیلیګراف لیکلي، چې د بهرنیو مرستو کمیدو، بندیزونو او د طالبانو د پالیسیو له امله د افغانستان اقتصادي سقوط په روغتونونو کې څرګند دی.
وغتیاپالانو له ټیلیګراف سره په خبرو کې روغتونونو کې د روغتیايي چوپړونو د کمښت یو بشپړ توپیان بیان کړی.
دوی وايي؛ چې په یوه روغتون کې سرچینې دومره کمې دي چې کارمنان ځینې وختونه له ناروغانو غوښتنه کوي چې له روغتون بیرون وینه واخلي.
په دغه راپور کې ویل شوي، د یوې میندواره میرمنې کورنۍ د وینې رانیولو د لګښت توان نه درلود او دغې میرمنې خپل ژوند له لاسه ورکړ.
یوه بله قابله چې د کندهار په یوه دولتي روغتون کې کار کوي وايي، "دلته هیڅوک له لږو پیسو سره نه راځي."
نوموړې چې په یوه سیمه ییز روغتون کې کار کوي، ناروغان یې د کندهار په ګډون د څو سوېلي ولایتونو د ولسوالیو ښځې دي.
نوموړې وايي:«موږ خواشیني یو چې طالبانو په هر ځای کې په ښځو پسې راخیستې ده، دوی ښځې له هرڅه منع کړې دي.»
دغه قابله وايي په ولسوالیو کې خلک غلط فکر لري. دوی فکر کوي چې موږ د دغو خلکو پر ضد یو او نه غواړو چې دا ښځې وژغورو.
افغانستان انټرنشنل موندلې چې نیول شوی کس «بلال صدیقي نومېږي» او د کابل ولایت د ګلدرې ولسوالۍ اوسیدونکی دی. هغه تر دې دمخه هم په امریکا کې یو کال زندان تېر کړی و.
افغانستان انټرنشل د نیول شوي کس له ځینو ملګرو سره د هغه د ژوند په تړاو خبرې کړي.
د هغه ملګرو ویلي چې بلال خان صدیقي په هند کې د زده کړو له پای ته رسولو وروسته د برازیل ویزه ترلاسه کړې وه او بیا په قاچاقي ډول د مکسیکو له لارې امریکا ته ننوتی و.
هغه د ۲۰۲۲ کال په جولای میاشت کې د هندوستان اوتر پرادیش ایالت کې له «شاردا پوهنتون» څخه د کمپیوټر ساینس په برخه کې د لېسانس سند ترلاسه کړ. د هغه یوه ملګري د نوم نه ښودو په شرط افغانستان انټرنشنل ته وویل، چې نیول شوي کس له خپلې کورنۍ د بزګرۍ لپاره د کښت د تخمونو په کاروبار کې هم مرسته کوله. د بلال خان صدیقي کورنۍ په کابل کې د کښت د تخمونو دوکان لري او هغه به له هند څخه افغانستان ته د خپل کاروبار لپاره تخمونه هم واردول.
په هند کې د هغه تر فراغت وروسته نوموړي د برازیل ویزه ترلاسه کړې او هلته تر رسیدو وروسته یې تر مکسیکو پورې قاچاقي لار وهلې او بیا له هماغه ځایه امریکا ته تللی دی. د هغه د یوه ملګري په خبره، نوموړی د ۲۰۲۴ کال په لومړۍ میاشت کې امریکا ته په قاچاقي توګه ننوت.
سرچینې افغانستان انټرنشنل ته زیاته کړې چې نوموړی هغه مهال امریکا ته له ننوتو سره سم ونیول شو او د امریکا د امنیتي ادارو له لوري نږدې یو کال په توقیف کې وساتل شو؛ خو څو ورځې دمخه خوشې شو. د هغه یو ملګری چې په امریکا کې استوګن دی افغانستان انټرنشنل ته ویلي، چې بلال خان صدیقي د دویم ځل لپاره د امریکا د امنیتي ادارو له لوري نیول شوی او دغه چارې دی حیران کړی دی.
بلال خان صدیقي د خواله رسنیو پر فېسبوک پاڼه هم یو اکاونټ لري، وروستی پوسټ یې د ۲۰۲۲ کال د می پر ۳۱مه نېټه د خپل فراغت په تړاو کړی دی.
هغه پر خپله فېسبوک پاڼه هېڅ ډول سیاسي یا مذهبي لیکل نه دي کړي او نه یې هم د کومې جنګي ډلې په ملاتړ په کې څه لیکلي دي.
د معلوماتو له مخې امریکا کې تازه نیول شوی افغان کس نږدې ۲۷ کاله عمر لري او د امریکا حکومت ویلي چې هغه به ډېر ژر له دغه هېواد څخه د ټرمپ د تازه پرېکړې له مخې ډېپورټ شي.
د هغه ملګري په دې باور دي چې بلال له هېڅ ډول ترهګرو ډلو سره اړیکې نه لري او یوازینۍ ګناه یې دا ده چې په ناقانونه توګه امریکا ته ننوتی و.
ډونالډ ټرمپ په خپلې یوې وروستۍ وینا کې ویلي چې هر هغه ناقانونه کډوال چې د امریکا دننه په جرمونو کې ښکېل وي ګوانټنامو زندان ته به یې ولېږي. د بلال خان صدیقي د برخلیک په تړاو تر اوسه دقیقه نه ده څرګنده چې هغه به دغه زندان ته ولېږل شي او که به بېرته خپل هېواد ته واستول شي.