• العربية
  • فارسی
  • English
Brand
  • پروګرامونه
  • افغانستان
  • نړۍ
  • ښځې
  • کلتور او ټولنه
  • معلومات او ټېکنالوژي
  • سپورت
  • پروګرامونه
  • افغانستان
  • نړۍ
  • ښځې
  • کلتور او ټولنه
  • معلومات او ټېکنالوژي
  • سپورت
  • پوښ
  • ژبه
    • العربية
    • فارسی
    • English
  • پروګرامونه
  • افغانستان
  • نړۍ
  • ښځې
  • کلتور او ټولنه
  • معلومات او ټېکنالوژي
  • سپورت
د دې وېبپاڼې ټول قانوني حقونه د وولنټ میډیا دي
volant media logo

د ملا برادر په مشرۍ د طالبانو یو پلاوی ازبکستان ته تللی دی

۴ کب ۱۴۰۳ - ۲۲ فبروری ۲۰۲۵، ۰۶:۱۷ GMT+۰

د طالبانو د ریاست الوزرا د اقتصادي مرستیال ملا عبدالغني برادر دفتر ویلي، چې نن د شنبې ورځ سهار د نوموړي په مشرۍ د طالبانو د کابینې یو شمېر غړي د سیاسي او سوداګریزو اړیکو د پراختیا په موخه ازبکستان ته روان شوي دي.

په خبرپاڼه کې چې نن شنبه د (کب څلورمه) خپره شوې راغلي، چې دغه پلاوی به دوه ورځې په تاشکند کې پاتې شي او هلته به د یاد هېواد له بېلابېلو چارواکو سره ناستې وکړي.

د ملا برادر دفتر زیاته کړې چې په دغه سفر کې به طالبان د سیاسي اړیکو د پراختیا تر څنګ پر ګډې سوداګرۍ، ټرانزیټ او په بېلابېلو برخو کې د همکاریو پر زیاتوالي خبري وکړي.

د معلوماتو له مخې طالبان به په دغه سفر کې د ازبکستان بېلابېلو پانګه والو ته بلنه ورکړي، څو په مختلفو سکټورونو کې د افغانستان دننه پانګونې وکړي.

له ملا برادر سره په دغه سفر کې د طالبانو د کانونو او پټرولیم وزیر هدایت الله بدري، د صنعت او سوداګرۍ وزیر نور الیدن عزیزي، د ټرانسپورټ او هوايي چلند وزیر ملا حمیدالله اخوندزاده او د کرنې وزیر مولوي عطاالله عمري په ګډون د یو شمېر نورو ادارو مشران او مرستیالان شامل دي.

ازبکستان ته د طالبانو تر دې سفر نږدې یوه میاشت مخکې له تاشکنده د یاد هېواد د بهرنیو چارو وزارت د مرستیال په مشرۍ یو پلاوی کابل ته تللی و او هلته یې د طالبانو له بېلابېلو چارواکو سره ناستې درلودې.

کارپوهان په دې باوري دي چې ازبکستان د خپلو ځینو موخو او له افغانستان څخه دوی ته د ورپېښو امنیتي ګواښونو له کبله په مصلحتي ډول له طالبانو سره له مجبورۍ ډکې اړیکې پالي.

د کابل په ګډون د بېلابېلو ولایتونو برېښنا له ازبکستان څخه رالېږدول شوې او دغه هېواد د افغانستان د برېښنا د وارداتو په برخه کې یو له مهمو هغو ګڼل کېږي.

پر دې سربېره افغان سوداګر د بلخ د حیرتانو بندر پر مټ د ازبکستان او له هغې ځایه د روسې په ګډون منځنۍ اسیا ته سوداګریزې راکړې ورکړې کوي.

سره له دې چې د طالبانو په لوړ پوړو غړو د ملګرو ملتونو د امنیت شورا له لوري د سفرونو سخت بندیزونه لګیدلي؛ خو لیدل کېږي، چې د دغې ډلې ځینې جګپوړي غړي بېلابېلو هېوادونو ته ښکاره سفرونه کوي.

د ملګرو ملتونو امنیت شورا د سراج الدین حقاني په ګډون شمېر طالبانو لپاره په تېرو درېیو کلونو کې د لنډې مودې لپاره د سفرونو اجازې ورکړي دي؛ خو دا لا معلومه نه ده چې ازبکستان د طالبانو دغه لوړ پوړي پلاوي ځینې غړي هم د دغه معافیت سره مخ شوي که نه.

ترویج لرونکی

د ډونالډ ټرمپ د ترهګرۍ ضد ستراتېژۍ کې افغانستان نشته
۱

د ډونالډ ټرمپ د ترهګرۍ ضد ستراتېژۍ کې افغانستان نشته

۲
ځانګړی راپور

له رخشانې تر فرزانې؛ غور کې د یوې ځوانې ښځې د وژنې زړه‌بوږنوونکې کیسه

۳

د کاناډا لومړی وزیر: د سپاه پاسداران هېڅ غړی به کاناډا ته پرېنښودل شي

۴

د ۲۰۲۶کال مټ ګالا؛ د ایشا امباني له ۱۸۰۰ الماسو جوړو شويو جامو د ټولو پام ځان ته واړاوه

۵

ازبکستان له چین څخه افغانستان ته نوې سوداګریزه لاره پرانېسته

•
•
•

نور کیسې

احمد مسعود: که طالبان د ټاکنو، سولې او عدالت اصول ومني، خبرو اترو ته ورسره چمتو یو

۴ کب ۱۴۰۳ - ۲۲ فبروری ۲۰۲۵، ۰۵:۱۳ GMT+۰

د افغانستان د مقاومت جبهې مشر احمد مسعود ویلي، چې که طالبان ورسره د ټاکنو، سولې او عدالت اصول ومني؛ چمتو دی چې خبرې ورسره وکړي. هغه ویلي: «که طالبان د افغانانو غوښتنو ته احترام وکړي. چمتو یم چې، ان د خپل پلار وینه هم ورته وبښم.»

هغه له افغانستان انټرنشنل سره په یوې مرکه کې ټینګار وکړ، تر هغه وخته چې طالبان د افغان ولس غوښتنو ته پام ونه کړي؛ نو هېڅکله به ورسره خبرو ته نه کیني.

د مقاومت جبهې مشر وايي: «ان پلار یې احمد شاه مسعود هم د سولې له خبرو څخه انکار نه و کړی او دی هم د یو لړ ارزښتونو په ساتلو سره دغو خبرو ته ژمن دی.»

احمد مسعود چې د طالبانو یو مخکښ سیاسي مخالف بلل کېږي، د سیاسي بدلونونو، د ویانا غونډې او پر افغانستان د نړۍوالو بدلونونو د اغېز په تړاو خبرې کړي دي.‌

نوموړي یو ځل بیا یادونه وکړه: «د افغانستان ولس باید خپله خپل راتلونکی وټاکي.»

د هغه په وینا؛ دی د یوه «داسې افغانستان او حکومت غوښتونکی دی چې ان د طالبانو اولاونه هم په کې باعزته ژوند وکړي.»

د احمد مسعود په باور استبدادي نظامونه تل ړنګ شوي او پایښت نه لري.

د مقاومت جبهې مشر وویل، چې طالبان نه دي بدل شوي او په تېرو درې کلونو کې یې هم د بدلیدو دا فرصت دلاسه ورکړی دی.

د احمد مسعود په خبره طالبان نه دي بدل شوي او په تېرو درېیو کلونو کې یې دا فرصت له لاسه ورکړی.

د هغه په خبره، طالبانو نړۍ ته د افغانستان یو تیاره انځور وړاندې کړی دی.

له دې سره د طالبانو ویاند ذبیح‌الله مجاهد، په ویانا کې د پنځمې غونډې په غبرګون کې له خپلو سیاس مخالفینو وغوښتل چې افغانستان ته دې ستانه شي.

خو احمد مسعود د مجاهد دغو څرګندونو ته په غبرګون کې وویل چې د کډوالۍ زیاتوالی، د ښځو او نجونو اعتراضونه او د وژنو او ناامنۍ پېښې ښيي چې حالات د طالبانو له ادعاوو سره توپیر لري او د مجاهد خبرې بې بنسټه دي.

د احمد مسعود په وینا؛ افغانستان باید د نړۍوالو لپاره د همکاریو پر یو داسې مرکز بدل شي چې هېڅ چا تا ترې د ترهګرۍ ګواښ موجود نه وي.

د ویانا غونډه د سې شنبې او چهارشنبې په ورځ د طالبانو له لسګونو سیاسي مخالفانو په ګډون سره ترسره شوه، چې په کې احمد مسعود او یاسین ضیا ټینګار وکړ، چې تر هغو به د طالبانو پر ضد مبارزه جاري وساتي، تر څو چې افغانستان «ازاد» شي. 

نصیر احمد اندېشه: طالبان په نړۍواله ډېپلوماسي او قضایي مسایلو نه پوهېږي

۴ کب ۱۴۰۳ - ۲۲ فبروری ۲۰۲۵، ۰۴:۲۸ GMT+۰

د ملګرو ملتونو د بشري حقونو په شورا کې د افغانستان استازی نصیر احمد اندېشه وايي، د طالبانو له لوري د جرمونو نړۍوالې محکمې څخه د وتلو اړوند موضوع د دوی ډېپلوماټیکه ناپوهي او له نړۍوالو قضایي مسایلو څخه د دوی بې خبري ده.

نوموړي ویلي، طالبان د داسې پریکړې صلاحیت نه لري، چې د روم له اساسنامې څخه ځان اوباسي، هغه وايي:«ځکه چې دوی د نړۍوالو حقوقي بهیرونو څخه بې‌ خبره دي او د هر ډېپلوماټیک نظر په څرګندولو سره یواې ځانونه شرموي.»

اندیشه د جمعې په ورځ د «کب دریمه» پر اېکس پاڼه یوې خپرې کړې ویډیو کې ویلي، د طالبانو هغه خبرپاڼه چې په کې یې د نړۍوالې جنایي محکمې غړیتوب رد کړې او د روم د اساسنامې صلاحیت نه مني «یو سمبوليک حرکت دی، ځکه طالبان د دغسې پرېکړې لپاره لا هم نړۍوال مشروعیت نه لري.»

نوموړي وضاحت ورکړی چې د «روم اساسنامه د «۱۲۷مې مادې» له مخې یوازې دولتونو ته اجازه ورکوي، چې له دې تړونه ووځي، خو دغه کار یو رسمي بهیر ته اړتیا لري، چې په کې ملګرو ملتونو ته لیکلی خبر ورکړل کېږي او د وروستۍ پرېکړې لپاره په کې تر یوه کاله انتظار هم شرط دی.

د افغانستان استازي ټینګار کړی چې له دې تړونه وتل، د محکمې هغه صلاحیت له منځه نه وړي چې له دې وړاندې شوي جنایتونه څېړي.

اندیشه زیاته کړې، چې افغانستان لا هم د روم اساسنامې غړی دی او د جرمونو نړۍواله محکمه واک لري، چې په افغانستان کې له ۲۰۰۳م کال راپدیخوا شوي جنایتونه چې ځینې یې د طالبانو مشرانو ته منسوب دي وڅېړي.

د اندیشه په خبره، دغه اقدام یو ځل بیا د طالبانو ډېپلوماټیکه بې وسي څرګندوي.

هغه دا هم ویلي چې له ۲۰۲۱م کال راهیسې طالبانو هڅه کړې چې نړیوال مشروعیت ترلاسه کړي، خو تر اوسه پورې هېڅ هېواد د دوی حکومت په رسمیت نه دی پېژندلی.

نوموړي زیاته کړې چې د طالباو له لوري په ځینو هېوادونو کې د ډېپلوماټیکو استازولیو لاسته راوړل یوه موقتي چاره ده.

اندیشه ویلي، چې د جزا نړۍوالې محکمې صلاحیت ردول د نړۍوالو قوانینو په اړه د طالبانو بې خبري او د دوی وارخطايي څرګندوي.

نوموړي همداراز، د طالبانو د پخوانیو کړنو یادونه کړې لکه د ښځو حقونو څخه سرغړونه، داخلي امنیتي ناورینونه او د بشري حقونو ضد ګڼ دریځونه چې لا له وړاندې یې د دوی ډېپلوماټیک دریځ کمزوری کړی دی.

د افغانستان استازي ټینګار کړی، چې د نړۍوالې جنایي محکمې په اړه د طالبانو ناسم نظر، د طالبانو د لویې ډېپلوماټیکې ستونزې یوه بیلګه ده.

د طالبانو بېلابېلو لوړ پوړو غړو د جرمونو نړۍوالو محکمې د څارنوال د هغه غوښتنې په غبرګون کې نارې سورې ووهلې چې د ملا هبت‌الله د نیول کیدو او محکمه کیدو غوښتنه یې کړې وه.

په دې غوښتنه کې راغلي و، چې ملا هبت‌الله پر افغان نجونو د زده کړو دروازې تړلي، پر ښځو یې سخت بندیزونه لګولي، او له بشري حقونو څخه یې سرغړونه کړې ده.

د کوسټاریکا حکومت له امریکا څخه د افغانانو په ګډون د ایستل شويو کډوالو لومړۍ ډله ومنله

۴ کب ۱۴۰۳ - ۲۲ فبروری ۲۰۲۵، ۰۴:۲۳ GMT+۰

د رویټرز اژانس د خبر له مخې، دغه اقدام له واشنګټن سره د کوسټاریکا د هغه تړون یوه برخه ده، چې له مخې به یې په موقتي ډول تر ۲۰۰ پورې کډوال مني، چې له امریکا ایستل کیږي. له امریکا څخه کوسټاریکا ته د کډوالو دغه ۲۰۰ کسیزه ډله تېره ورځ لېږدول شوې ده.

د کډوالو دغه چوپه، د ناقانونه کډوالو په وړاندې د ولسمشر ډونالډ ټرمپ د وروستيو پرېکړو یوه برخه ده.

رویټرز خبري اژانس ويلي، چې د ناقانونه کډوالو دغه وروستۍ ډله له سان ډیاګو او کلفرونیا څخه ایستل شوي او د کوسټاریکا پلازمینې سان جوز ته لېږدول شوې ده، چې له هغه ځایه به د موټرو په واسطه د پاناما پولې ته نږدې د کډوالو کمپ ته واستول شي.

د کوسټاریکا د امنیت مرستیال عمر بادیلا د سان جوز په هوایيډګر کې خبریالانو ته وویل، چې یادو کډوالو ته تر یوې میاشتې پورې په کوسټاریکا کې د پاتې کیدو اجازه ورکړل شوې، چې په دې موده کې به چارواکي خپلو هیوادونو ته د دوی په خپله خوښه د ستنیدو همغږي وکړي.

ښاغلي بادیلا وویل، «ډیری یې غواړي خپلو هېوادونو ته ستانه شي. هغه زياته کړه چې د هغو کسانو دوسيې به په جلا توګه وڅېړل شي چې نه غواړي بېرته ستانه شي.»

په دغه ډله کې چې ټولې یې کورنۍ دي، د افغانستان، ازبکستان، چین، ارمنستان، ترکیې، روسیې، ګرجستان، ویتنام، اذربایجان، ایران، اردن، قزاقستان او ګانا وګړي شامل دي، چې نهه تنه په کې افغانان دي.

دا لا روښانه نه ده، چې د شړل شویو افغان کډوالو راتلونکي به څه وي، خو په افغانستان کې د جمهوري نظام له پرځېدو ورسته ډیرې افغانان د طالبانو له ویرې هېواد پرېښودو ته اړ شول.

په بادغیس کې د پولیو یوه مثبته پېښه ثبت شوه

۳ کب ۱۴۰۳ - ۲۱ فبروری ۲۰۲۵، ۲۰:۴۲ GMT+۰

په بادغیس کې د طالبانو روغتيايي چارواکي خبر ورکوي چې په دغه ولایت کې د پولیو یا د ماشومانو د فلج ناروغۍ یوه مثبته پېښه ثبت شوې ده.

د طالبانو روغتيايي چارواکو منلې چې دا پېښه د بادغیس ولایت د بالامرغاب ولسوالۍ په «قروتو» کلي کې ثبت شوې او زیاتوي چې د پېښې اغېزمنه یوه پنځه کلنه نجلۍ ده.

دا پېښه داسې مهال ثبتېږي چې څه موده وړاندې د ملګرو ملتونو د ماشومانو وجهي صندوق یا یونیسف خبرداری ورکړی و چې افغانستان د هغو هېوادونو په لیکه کې شامل دی چې پولیو په‌ کې په سیمه‌ییزه توګه فعال دی.

د معلوماتو پر بنسټ، په تېر ۱۴۰۲ او روان ۱۴۰۳ هجري لمریز کلونو کې په افغانستان کې د پولیو ۲۳ مثبتې پېښې ثبت شوي او لا هم د دغه ویروس د له منځه تلو په برخه کې د ولس اندېښنې پر خپل ځای پاتې دي.

د یادونې ده چې دا مهال افغانستان او پاکستان په نړۍ کې دوه هغه هېوادونه بلل کېږي چې لا هم په بشپړه توګه پولیو ویروس په‌کې له منځه تللی نه دی.

د روغتیا نړۍوال سازمان د تېر کال ۲۰۲۴ کال په وروستیو کې ویلي و چې په افغانستان او پاکستان کې د پولیو ناورغۍ ۷۱ مثبتې پېښې ثبت شوې دي.

افغان کډوالو له پاکستان څخه د اېستلو له وېرې سربېره د خپلې لوبډلې پر لوبې خوښي وښوده

۳ کب ۱۴۰۳ - ۲۱ فبروری ۲۰۲۵، ۲۰:۲۶ GMT+۰

په پاکستان کې شاو خوا څلور میلیونه افغانان د اتلانو جام (چمپینز ټرافي) کې د خپلې ملي لوبډلې سیالیو ته داسې مهال خوښي کوي چې په دغه هېواد کې د افغانانو د بېرته ستنولو په اړه سخت اقدامات روان دي.

روېټرز خبري اژانس په یوه راپور کې لیکلي، یو شمېر افغان کډوال چې په پاکستان کې د بیا میشتیدنې په لټه کې دي په پلازمینه اسلام اباد کې په یوې قهوه‌خانه کې سره راټول شوي ترڅو په ګډه د افغان ملي لوبډلې لوبه وګوري. مګر بحث ډېر ژر له کرېکټ څخه د دوی اېستلو مسلې ته واوښت.

د بشري حقونو مدافع راحیل تالاش، چې د طالبانو له وېرې درې کاله وړاندې پاکستان ته راغلی، روېټرز ته ویلي: «هغه خلک چې له ۲۰۲۱ وروسته راغلي یوازې د خوندیتوب لپاره راغلي، ځکه چې د دوی ژوند په خطر کې وو.» هغې وویل چې په تېره میاشت کې د افغانانو له اېستلو سره یې حالت خراب شوی.

هغې زیاته کړه: "هرڅوک ویره لري."

خو ۲۲ کلنې مرضیه دلاور ویلي چې هغه هم په ویره کې ژوند کوي.«کله چې موږ له خوبه پاڅیږو موږ ویره لرو چې پولیس به راڅرګند شي. خلک د خپلو کورونو د پرېښودلو ویره لري.»

۲۶ کلنه پروین عسکري چې په نړۍواله کچه د جودو په برخه کې د افغانستان استازیتوب کوي، سره له دې چې طالبانو د ښځو پر سپورت بندیز لګولی دی، نوموړې په کابل کې له خپلې کورنۍ څخه د شاوخوا یو کال لپاره جلا شوې وه، د بیا میشتیدنې په لټه کې ده.

هغې وویل: "زه هیله لرم چې افغانستان لوبه وګټي." هغې زیاته کړه، چې د خوښې لوبغاړی یې سوکه توپ اچوونکی راشد خان دی.

په اسلام اباد او راولپېنډۍ کې افغانانو افغانستان انټرنشنل سره په خبرو کې ویلي، چې د پولیسو له‌خوا ورسره سخت برخورد کیږي او دغې چارې دوی سخت اندېښمن کړي.

فواد نوري چې په اسلام اباد کې امریکا ته د تللو په تمه شپې سبا کوي افغانستان انټرنشنل سره په خبرو کې ویلي:« له تېرو دوه میاشتو مو د پولیسو له لاسه ښه ورځ نده لیدلې، شپه او ورځ پولیس را روان وي، افغانان زوروي او ډېرې بې عزتۍ روانې دي، په دې ټوله دونیا کې افغانان هېڅ خواخوږي نه‌لري چې د دوی سره د اسلام اباد د پولیسو د زورولو په اړه غږ پورته کړي.»

خو د پاکستان د بهرنیو چارو وزارت د افغان کډوالو ځورول ردوي او وايي، چې د کډوالو اېستل یې د ۲۰۲۳ کال د پراخ کمپاین برخه ده.

یاده دې وي چې په اسلام اباد او راولپېنډۍ کې له تېرو درې میاشتو راپه‌دېخوا د افغانانو پر وړاندې سخت ګامونه پورته شوی، کور په کور د افغانانو لټه روانه ده، تر اوسه زیات شمېر افغانان نیول شوي او بېرته خپل هېواد ته ستانه کړل شوي دي.

داسې رېپورټونه هم ترلاسه شوي چې په پلازمینه اسلام اباد او راولپېنډۍ کې وېزه لرونکي افغانان هم نیول کیږي او د پېسو په بدل کې بېرته خوشې کیږي.