هېګسټ د اوکراین په تړاو له روسیې څخه د واشنګټن ملاتړ «بې‌مانا او بې‌بنسټه» وباله

زېلېنسکي د پنجشنبې په ورځ (مارچ ۶مه) د خپلې اېکس‌پاڼې له لارې د دې موضوع د مطرح کولو ترڅنګ زیاته کړې چې هغه یوې «مانالرونکې لیدنې» ته هیله‌من دی.

د اوکراین ولسمشر لیکلي دي: «راتلونکې دوشنبه د سعودي عربستان له ولیعهد سره د لیدنې لپاره دغه هېواد ته سفر پلان شوی دی. له هغې وروسته به زما ټیم په سعودي عربستان کې پاتې شي څو زمونږ له امریکایي همکارانو سره کار وکړي.»

دا لیدنه سعودي عربستان ته د اوکراین ولسمشر د سفر په څنډه کې کېږي او ټاکل شوې نوموړی د سعودي عربستان له ولیعهد محمد بن سلمان سره هم وګوري. سلمان له دې مخکې په سعودي عربستان کې د امریکا او روسیې د بهرنیو چارو وزیرانو ترمنځ د غونډې اسانتیا برابره کړې وه.

ورته‌ مهال، د منځني ختیځ لپاره د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ ځانګړي استازي سټیف وېټکوف هم ویلي چې د روسیې او اوکراین جګړې پای ته رسېدو لپاره د سولې هوکړې په اړه له اوکرایني چارواکو سره خبرې کوي.

نوموړي زیاته کړې چې ټاکل شوې راتلونکې اونۍ له اوکراینیانو سره په سعودي عربستان کې یوه غونډه وشي. هغه په سپینې ماڼۍ کې خبریالانو ته د خبرو پرمهال وویل: «موږ اوس مهال له اوکراینیانو سره د یوې غونډې د همغږۍ په هکله خبرې کوو. ښايي دا غونډه په ریاض کې جوړه شي.»

دا امریکا او اوکراین استازو ترمنځ له مسکو سره د کییف د روانې جګړې په تړاو راتلونکې لیدنه وروسته له هغې کېږي چې شاوخوا یوه نیمه اونۍ مخکې د زېلېنسکي او امریکا ولسمشر لیدنه لفظي شخړې، خپګان او ان له سپینۍ ماڼۍ څخه د هغه تر پرېښودو ورسېده.

د فوربز مجلې دا راپور د چهارشنبې په ورځ خپور شوی او په‌کې راغلي چې د کډوالۍ ادارې چارواکو دا اقدام د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ له اجراییوي فرمان سره سم د پلي‌کېدو لپاره لازم بللی دی.

د نوموړې مجلې راپور زیاتوي چې د متحده ایالاتو د تابعیت او کډوالۍ خدمتونو اداره د پناه‌غوښتونکو د ټولنیزو رسنیو معلومات د هویت تصدیق کولو، د ملي امنیت ګواښونو او د عامه خونديتوب د اروزنې په موخه راټولوي او څېړنه یې کوي.

د یادې مجلې راپور څرګنده کړې چې د پناه‌غوښتونکو دغه معلومات د امنیتي ارزونو او د ممکنه ګواښونو د مخنیوي لپاره په پام کې نیول شوي او په وینا یې، د کډوالۍ چارواکو دا اقدام د پناه‌غوښتونکو د لا بشپړې او فعالې ارزونې د ترسره‌کېدو لپاره دی.

د فوربز مجلې راپور وايي، چې دغه پلان د ټرمپ د دویم ځل ولسمشرۍ له لومړیو ورځو راهیسې له بهرنیو امنیتي ګواښونو سره د مبارزې لپاره یوه وسیله ګڼل کېده او اوس داسې ښکاري چې کډوالي هم د دې ګواښونو یو اړخ بلل کېږي.

ورته مهال یاده مجله وايي چې دغه پلان د عامه مشورې په پړاو کې دی او خلکو ته له تېرې چهارشنبې څخه تر ۶۰ ورځو پورې وخت ورکړل شوی څو د دغه نوي سیاست په تړاو خپل نظریات وړاندې کړي.

فوربز مجلې د امریکا د کډوالۍ او تابعیت خدمتونو ادارې په حواله ویلي چې د ټولنیزو رسنیو دا ارزونه دوی ته اجازه ورکوي څو د پناه‌غوښتونکي په بشپړه توګه وارزوي او ملي امنیت پر وړاندې د هر ډول ممکنه ګواښونو مخه ونیسي.

دا په داسې حال کې ده چې ډونالډ ټرمپ پر امریکا د واکمنېدو په لومړنیو ورځو کې د افغانانو په ګډون دغه هېواد ته د یو شمېر پناه‌غوښتونکو سفرکول د شاوخوا ۹۰ ورځو لپاره وځنډاوه.

د یادونې ده چې پر کډوالۍ د ټرمپ د بندیزونو سیاست نه یوازې د زرګونو افغان کډوالو ژوند اغېزمن کړی، بلکې د امریکا نړۍوالو بشري ژمنو ته یې هم قوي زیان رسولی دی.

دا ناسته د پنجشنبې په ورځ (د مارچ ۶مه) شوې او په‌کې د اروپايي هېوادونو له خوا له اوکراین څخه پر پراخ ملاتړ او د پوځي بودیجې پر زیاتوالي ټینګار شوی دی.

د اوکراین ولسمشر ولادیمیر زېلېنسکي د اروپایي ټولنې له ملاتړ څخه د مننې ترڅنګ د دغې ټولنې غړو هېوادونو ته په ټینګار سره ویلي چې پر روسیې خپل دوامداره فشار ته دوام ورکړي. نوموړي زیاته کړې ده: «ډېره مننه چې مونږ مو یوازې نه یوو پرېښي او دا یوازې خبره نه ده، بلکې دا احساسوو.»

ورته مهال، د جرمني راتلونکي لومړي وزیر فریدریش مرتس او د پرتګال لومړي وزیر انتونیو کوستا په لنډې موده کې د اروپا د دفاع د پیاوړتیا د لاروچارو پر اروزنې غږېدلي دي. ښاغلي مرتس وړاندیز کړی چې د جرمني د پور په قوانینو کې باید بدلون راشي څو د دفاعي لګښتونو زیاتوالی ممکن شي.

د فرانسې ولسمشر امانوېل مکرون هم په دې غونډه کې د روسیې د ګواښونو په وړاندې د اروپا د دفاع لپاره د فرانسې د اټومي انرژۍ د کارونې پر امکان بحث کړی دی. په همدې حال کې د پولنډ لومړي وزیر ډونالډ ټوسک ویلي چې «اروپا باید دا ننګونه، دا د وسلو سیالي ومني او باید یې وګټي.»

هغه زیاته کړې ده: «اروپا په ټولیزه توګه واقعاً کولای شي چې له روسیې سره په هر ډول پوځي، مالي او اقتصادي کړکېچ کې د ګټلو وړتیا لري - موږ پیاوړي یوو.»

د اروپايي ټولنې کمېسیون مشرې ارزولا فون در لاین وړاندیز کړی چې د اروپايي ټولنې غړي هېوادونه کولای شي څو د بودیجې قوانینو په بدلېدو سره خپل لګښتونه، په ځانګړې توګه په دفاع برخه کې ډېر کړي.

له اوکراین څخه د ملاتړ او د اروپايي ټولنې د دفاعي بودیجې د زیاتوالي په موخه دا څرګندونې داسې مهال کېږي چې د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ څه موده مخکې له کیف سره خپلې پوځي مرستې وځنډولې.

د یادونې ده چې تېره ورځ د فرانسې ولسمشر امانوېل مکرون ویلې و چې که امریکا د اروپا ملاتړ ته لېواله نه وي، اروپایي هېوادونه باید د خپل دفاع لپاره چمتووالی ونیسي.

اسوشیټېډپرېس د پنجشنبې پر ورځ (مارچ ۶مه) په یوه راپور کې زیاته کړې چې ټرمپ دا اعلان د مکسیکو له ولسمشرې کلاډیا شینباوم سره تر ټیلفوني خبرواترو وروسته کړی دی.

ټرمپ ویلي چې نوموړی د «یواېس‌اېم‌سي‌اې» تړون له مخې د مکسیکو پر وارداتي توکو لګېدلې ۲۵ سلنه تعرفه معافوي او په وینا یې، دا پرېکړه یې د دغه هېواد ولسمشرې کلاډیا شینباوم ته د اسانتیا په موخه کړې ده.

نوموړي ټینګار کړی چې د دواړو هېوادونو ترمنځ اړیکې ډېرې ښې دي او دوی د سرحدي مسلو په تړاو ګډه همکاري کوي.

دا په داسې حال کې ده چې له دې مخکې د امریکا د سوداګرۍ وزیر هاورډ لټنیک ویلي و، ښایي د امریکا دریځ نرم شي او کاناډا او مکسیکو ته د ۲۵ سلنه تعرفو لپاره ځینې استثناوې رامنځته کړي.

د رویټرز د راپور له مخې، د ټرمپ اداره هڅه کوي د هغو ۱۸سوه زره کډوالو د استوګنې اسناد لغو کړي چې د جوبایډن د ادارې پر مهال په امریکا کې د پاتې کېدو اجازه ورکړل شوې وه.

په یادو کسانو کې ۲۴۰زره اوکراینیان هم شامل دي.

د راپورونو له مخې دا اقدام به ژر او ښايي په اپریل میاشت کې پیل شي.

رویټرز د پنجشنبې په ورځ د ټرمپ ادارې د یوه چارواکي په حواله راپور ورکړ چې اداره یې اراده لري چې د شاوخوا ۵۳۰۰۰۰ کسانو بشري ضمانت «پیرول» لغو کړي.

د امریکا د کورني امنیت وزارت ویاندې ټریشیا مک لافلین وايي، چې یاد وزارت تر اوسه په دې اړه هیڅ معلومات نه لري او همدارنګه سپینې ماڼۍ او په امریکا کې د اوکراین سفارت هم تر اوسه د ټرمپ د ادارې د یاد پلان په اړه څه نه دي ویلي.

ټرمپ د لنډ مهاله استوګنې پروګرامونه د جنوري په ۲۰مه د یوه فرمان له مخې پای ته ورسول.

دا په داسې حال کې ده، چې د امریکا پخواني ولسمشر جوبایډن د خپل کار په وروستیو ورځو کې له یو میلیون څخه د زیاتو کډوالو د استوګنې جواز تمدید کړ.

د بایډن ادارې له خوا د روسیې او اوکراین له جګړو څخه تښتیدلو ۲۴۰ زره اوکراینیانو او ۵۳۰ زره نورو بهرنیانو او دغه راز پر افغانستان د طالبانو له واکمنېدو وروسته ۷۰ زره افغانانو ته د کډوالۍ د ځانګړو پروګرامونو له لارې د ورتګ اجازه ورکړل شوه او هلته د مېشتېدو سندونه ورکړل شول.

د ټرمپ ادارې تیره میاشت د هغو کسانو د کډوالۍ اړوند غوښتنلیکونو پروسس کول ودرول چې د بایډن د ځانګړو پیرول پروګرامونو لاندې امریکا ته ورغلي.