د امریکا پوهنې وزارت د خپلو کارکوونکو شمېر کموي
د امریکا د پوهنې وزارت خبر ورکړی، چې دوی به د خپلو کارکوونکو نږدې نیمایي له دندو ګوښه کړي. دغه وزارت د سې شنبې په ورځ وویل، چې د خپل کاري ځواک کچه به شاوخوا ۲۱۸۳ کارکوونکو ته راټیټه کړي.
د امریکا د پوهنې وزارت خبر ورکړی، چې دوی به د خپلو کارکوونکو نږدې نیمایي له دندو ګوښه کړي. دغه وزارت د سې شنبې په ورځ وویل، چې د خپل کاري ځواک کچه به شاوخوا ۲۱۸۳ کارکوونکو ته راټیټه کړي.
د امریکا د پوهنې وزارت دمګړۍ ۴۴۰۰ کارکوونکي لري.
تر دې وړاندې ټرمپ د دغه وزارت د منحلېدو وړاندیز کړی و او ویلي یې و، چې د دغه وزارت واکونه به ایالتونو ته ورکړي.
د امریکا د پوهنې وزیرې لېنډا مک ماهون په یوه بیان کې ویلي:« د کاري ځواک کمول د پوهنې وزارت د موثریت، حساب ورکولو او ډاډ ترلاسه کولو ژمنتیا منعکسوي.»
د راپورنو له مخې، اغلې مک ماهون دغه ګام د ټرمپ د فرمان له مخې اخیستی دی.
نوموړې دا د امریکا د پوهنې په برخه کې یو مهم ګام ګڼلی.
هغې د سې شنبې په ورځ له فاکس نیوز سره په مرکه کې ویلي، چې د کارکوونکو ګوښه کول د څانګې د لغوه کولو په لور یو ګام دی.
په پاکستان کې امنیتي سرچینې وایي، چې د دغه هېواد امنیتي ځواکونو په بلوچستان کې ۸۰ برمته شوي کسان د وسلهوالو له منګولو خوشې کړي دي. د امنیتي سرچینو په وینا، په دغه خوشې شویو کسانو کې ۴۳ نارینه، ۲۶ ښځې او ۱۱ ماشومان شامل دي.
تر دې وړاندې بلوڅ بېلتونغوښتونکو هم د ټېلګرام له لارې په یوه پیغام کې ادعا کړې وه، چې هغوی ۱۸۲ پاکستاني پوځي او امنیتي ځواکونه یرغمل کړي؛ خو ګڼ شمېر ملکيان یې بېرته خوشې کړي دي.
تېره ورځ د پاکستان په بلوچستان ایالات کې پر یوه رېلګاډي د بلوڅ بېلتون غوښتونکو وسلهوالو (بياېاېل) د یوه خونړي برید په ترڅ کې لږترلږه شپږ پاکستاني پوځیان وژل شوي او ۴۵۰ نور کسان برمته شوي وو.
اېبيسي خبري اژانس د سېشنبې پر ورځ (د مارچ ۱۱مه) د یوه امریکایي چارواکي په حواله راپور ورکړ، چې بلوڅ بېلتونغوښتونکو وسلهوالو د بلوچستان ایالت په یوې غرنۍ سیمه کې لومړی د پټلۍ یوه برخه په بمونو الوزولې او ورسره جوخت یې د رېلګاډي کنټرول په خپل لاس کې اخیستی دی.
امنیتي سرچینو ویلي، چې امنیتي ځواکونه د پاتې برمته شویو کسانو د خوندي خوشې کولو په لټه کې دي.
امنیتي سرچینې زیاتوي، چې وسلهوال یې کلابند کړي دي او پر وړاندې به یې عملیات تر هغه دوام وکړي چې وروستی وسلهوال له منځه نه وي تللی.
له بل پلوه د خیبر پښتونخوا سر وزیر علي امین ګنډاپور دغه پېښه په کلکه غندلې او په دې تړاو یې اندېښنه څرګنده کړې ده.
ښاغلي ګنډاپور ویلي:« د بې ګناه مساپرو په نښه کول او د هغوی ژوند ګواښل، یوه بزدلانه او وحشيانه کړنه ده.»
تر دې وړاندې د پاکستان د کورنیو چارو وزیر محسن نقوي هم دغه برید په کلکه غندلی و او ویلي یې و، چې مرکزي دولت به «هغو کسانو ته چې بېګناه مساپر وژني» هېڅ ډول امتیاز ور نهکړي.
نوموړي همداراز ټینګار کړی، چې د پاکستان امنیتي ځواکونه به د دغه برید د مخنیوي او د برمته شویو کسانو د ژغورنې لپاره هڅې وکړي.
د اوکراین د پوځ لوی درستیز وايي، چې هېواد یې د بېپيلوټه الوتکې د یوه قوي برید په ترڅ کې د روسیې د نفتي توکو یوه مهمه زېرمه په نښه کړې او زیاتوي، چې له امله یې درې کسان وژل شوي او ۱۷ نور ټپیان دي.
نوموړي ادعا کړې، د دغه برید په ترڅ کې یې د روسیې د نفتي توکو هغه زېرمه په نښه کړې چې د دغه هېواد په هوايي ډګرونو کې یې الوتکو ته د تېلو په لېږدولو کې مهم رول درلود.
ورته مهال، د مسکو ښاروال سرګي سوبیانین د اوکرایني پوځ د بېپيلوټه الوتکې برید منلی او وايي، چې دغه برید پر یاد ښار د اوکراین د بېپیلوټه الوتکې ترټولو لوی برید دی.
په داسې حال کې چې د اوکراین د وسلهوال پوځ لوی درستیز ادعا کړې، چې ځواکونو یې تېره شپه د یوې بېپیلوټه الوتکې د برید په ترڅ کې د مسکو د نفتي توکو تاسیسات په نښه کړي، بلخوا د روسیې دفاع وزارت ویلي، چې کییف په دغه برید کې ملکي ودانۍ په نښه کړي دي.
په همدې حال کې د روسیې ولسمشر ولادیمیر پوتین د اوکراین لهخوا د ملکي ودانیو په ګډون د دغه هېواد د نفتو پر زېرمو بریدونه «ترهګري» بللې او ژمنه یې کړې، چې کییف به د دغه برید ځواب ترلاسه کړي.
دا برید په سعودي عربستان کې د امریکایي او اوکرایني چارواکو ترمنځ د درې کلنې جګړې د پای ته رسېدو په تړاو له مذاکرتو څخه څو شېبې مخکې داسې مهال شوی، چې بل اړخ ته روسي ځواکونه په کورسک کې د زرګونه اوکرایني پوځیانو د محاصرهکېدو هڅه کوي.
د امریکا متحدهایالاتو ولسمشر ډونالډ ټرمپ د هغو څرګندونو له مخې چې ګواکې غواړي د کییف او مسکو جګړه پای ته ورسوي، په دې وروستیو کې د دواړو خواوو ترمنځ جګړې زور اخیستی دی.
د ناروې د کډوالو شورا مشر خبرداری ورکوي، چې غزه د څښاکاوبو له سخت ناورین سره مخ ده او په وینا یې، اسراییل د اوبو رسونې له تاسیساتو سره نښلېدلې برېښنا پرې کړې ده.
د ناروې د کډوالۍ ادارې (اېنارسي) مشر جان اېګلنډ د خپلې اېکسپاڼې له لارې په یوه بیان کې ویلي، چې د اسراییل دغه اقدام د ۲۰ زره متر مکعب پاکو اوبو د رسونې مخه ډب کړې ده.
د نوموړي په وینا، د برېښنا د پرېکېدو له امله د اوبورسونې کارکوونکي اړ دي چې خلکو ته د اسانتیا د برابرېدو په موخه د سون توکو جنراټورونه وکاروي، خو په وینا یې دا جنراټورونه یوازې په ورځ کې اته ساعته د فعالیت وړتیا لري.
هغه ویلي، چې د اسراییل د دغه اقدام په پایله کې د اوبو تولید ۷۵ سلنه کم شوی او د غزې خلکو ته د څښاکپاکو اوبو لاسرسی په جدي ډول محدود شوی دی.
د ناروې د کډوالو شورا مشر د معلوماتو له مخې، کارپوهان خبرداری ورکوي چې د اوبو د تولید پر وړاندې دغه ناورین کولای شي د ککړو اوبو له کبله بېلابلې ناروغۍ رامنځته کړي.
همداراز، جان اېګلنډ ټینګار کړی چې اسراییل په تېرو ۱۰ ورځو کې غزې ته د سون توکو په ګډون د ټولو بشرپاله مرستو د ننوتلو مخه نیولې ده.
د یادې شورا مشر ټینګار کړی، چې د نړۍوال بشرپال قانون پر بنسټ اسراییل مکلف دی، څو تر خپل کنټرول لاندې سیمو کې د فلسطینیانو لپاره د لومړنيو اړتیاوو لاسرسی تضمین کړي.
جان اېګلنډ په خپل بیان کې د نړۍ له مشرانو غوښتي، چې د برېښنا د بیارغونې لپاره سملاسي لاس پر کار شي او غزې ته د بشرپاله مرستو د ننوتلو اجازه ورکړي او په وینا یې، د دغه وضعیت دوام کولای شي د یوه لوی بشري ناورین لامل شي.
دا په داسې حال کې ده، چې د جنورۍ پر ۱۹مه د اوربند له پیل راپدېخوا د ناروې د کډوالو شورا د غزې په ۷۳ سیمو کې له ۱۳۰ زرو څخه ډېرو خلکو ته د څښاک پاکې اوبه برابرې کړې وې، خو د نوموړې شورا مشر وايي چې له برېښنا او سون توکو پرته به د دغو خدماتو د رسونې دوام ناشونی وي.
د امریکا د بهرنیو چارو وزیر د اوکراین له خوا د اوربند وړاندیز له منلو وروسته وویل، چې اوس «توپ د روسیې په میدان» کې دی.
هغه په سعودي عربستان کې د خبرو اترو له پای ته رسېدو وروسته وویل: «اوکراین او امریکا یو مثبت ګام پورته کړی دی او هیله لرو چې روسیه هم په متقابله توګه ځواب ورکړي.»
څو ساعته مخکې هېوادونو په یوې ګډه اعلامیه کې وویل، چې اوکراین په سعودي عربستان کې له امریکایي چارواکو سره خبرو کې له روسیې سره په ۳۰ ورځیني اوربند رضایت ښودلی دی.
مارکو روبیو ټینګار وکړ، چې امریکا دا وړاندیز روسیې ته وړاندې کوي او د مسکو د ښه نیت څرګندونې نښه به دا ويچې دا ومني.
هغه زیاته کړه: «موږ به هغوی ته ووایو چې دا وړاندیز پر مېز دی؛ اوکراین تیار دی چې جګړې ودروي او مذاکرات پیل کړي، اوس دا روسیې پورې اړه لري چې هو وایي یا نه... هیله لرم چې مثبت ځواب ورکړي او که داسې وشي، لوی پرمختګ به ترلاسه شي.»
د اوکراین ولسمشر ویلادیمیر زېلېنسکي چې په سعودي کې دی مګر په دغو خبرو کې یې ګډون نه درلود وویل:«اوربند یو مثبت وړاندیز دی، چې جګړه کې نه یوازې لومړۍ کړښه بلکې هوا او سمندر هم تر پوښښ لاندې نیسي.»
په بیان کې راغلي، چې «متحده ایالات روسیې ته به دا پیغام ورکوي چې د روسیې متقابل عمل د سولې د ترلاسه کولو کیلۍ ده.»
په بیان کې دا هم راغلي، چې امریکا پر اوکراین د استخباراتي معلوماتو شریکولو بندیز سمدستي لرې کوي او امنیتي مرستې بیا پیلوي.
د اوکراین له لوري د امریکا د ۳۰ ورځیني اوربند له وړاندیز سره له موافقې وروسته، د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ اعلان وکړ، چې د اوکراین ولسمشر ولادیمیر زېلېنسکي به یو ځل بیا سپینې ماڼۍ ته دعوت شي.
ډونالډ ټرمپ له دې مذاکراتو وروسته له خبریالانو سره په خبرو کې وویل: «د اوکراین پر اوربند همدا څو شېبې وړاندې موافقه وشوه، هیله لرم چې روسیه هم ورسره موافقه وکړي.»
ټرمپ وویل، هیله لري چې په راتلونکو ورځو کې د درې کلنې جګړې لپاره یو بشپړ اوربند ته ورسېږي.
کله چې خبریالانو ترې وپوښتل چې زېلېنسکي یو ځل بیا سپینې ماڼۍ ته بلل شوی، ټرمپ په ځواب کې وویل: «البته، قطعاً.»
د اوکراین له لوري د امریکا د ۳۰ ورځیني اوربند له وړاندیز سره له موافقې وروسته، د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ اعلان وکړ چې د اوکراین ولسمشر ولادیمیر زېلېنسکي به یو ځل بیا سپینې ماڼۍ ته دعوت شي.
ټرمپ خبریالانو سره په خبرو کې وویل، چې تمه لري دا اونۍ د روسیې له ولسمشر ولادیمیر پوتین سره خبرې وکړي او هیله لري، چې روسیه هم له دې شرایطو سره موافقه وکړي.
اوکراین د جدې د غونډې په پای کې اعلان وکړ، چې د امریکا له لوري د ۳۰ ورځیني عاجل اوربند له وړاندیز سره یې موافقه کړې ده.
امریکا هم ویلي، چې له اوکراین سره به د معلوماتو تبادله او امنیتي ملاتړ سمدلاسه بېرته پیل کړي.
ډونالډ ټرمپ له دې مذاکراتو وروسته له خبریالانو سره په خبرو کې وویل: «د اوکراین پر اوربند. همدا څو شېبې وړاندې موافقه وشوه، هیله لرم چې روسیه هم ورسره موافقه وکړي.»
ټرمپ وویل، هیله لري چې په راتلونکو ورځو کې د درې کلنې جګړې لپاره یو بشپړ اوربند ته ورسېږي.
کله چې خبریالانو ترې وپوښتل چې زېلېنسکي یو ځل بیا سپینې ماڼۍ ته بلل شوی، ټرمپ په ځواب کې وویل: «البته، قطعاً.»
د ټرمپ او زېلېنسکي ترمنځ تېر ملاقات په یوه کړکېچن مجلس بدل شو.
دواړو ولسمشرانو په سپینه ماڼۍ کې یو پر بل نیوکې وکړې.
زېلېنسکي مجلس څخه ووت او خپل د واشنګټن سفر یې نیمګړی پرېښود او لندن ته لاړ.
دا شخړه د هېوادونو د ډیپلوماسۍ په تاریخ کې بېساری بلل شوی.
زېلېنسکي تایید کړه، چې د امریکا د ۳۰ ورځیني اوربند وړاندیز یې منلی دی.
د اوکراین ولسمشر ویلادیمیر زېلېنسکي چې په سعودي کې دی خو په دغو خبرو کې یې ګډون نه درلود.
هغه وویل:«اوربند یو مثبت وړاندیز دی، چې جګړه کې نه یوازې لومړۍ کړښه بلکې هوا او سمندر هم تر پوښښ لاندې نیسي.»
له اتو ساعتونو څخه د زیاتو خبرو اترو وروسته، دواړو خواوو یوه ګډه اعلامیه خپره کړه چې په کې ویل شوي چې اوکراین د متحده ایالاتو د سمدستي، لنډمهاله ۳۰ ورځیني اوربند وړاندیز منلو ته لېواله دی چې د دواړو خواوو د متقابلې موافقې له مخې غځول کېدای شي، چې د روسیې لهخوا د منلو او پلي کولو تابع وي.
د امریکا د بهرنیو چارو وزیر مارکو روبیو هم وویل، چې اوس توپ د روسیې په میدان کې دی.