طالبانو هیله ښودلې چې متحده عربي اماراتو کې افغان بندیان د بښنې پروسه کې شامل شي

په چين کې د طالبانو سفارت د سې شنبې په ورځ په یوه خبرپاڼه کې ویلي، چې په لیدنه کې د طالبانو او هند ترمنځ پر سیاسي، اقتصادي، ترانزيټي او کونسلي مسایلو بحث او خبرې وشوې.

د هند پخواني ډيپلومات کلکرني زياته کړه، چې د هند او طالبانو ترمنځ د سیاسي اړیکو د زياتېدو هڅه کوي.

نوموړي هم هيله ښودلې، چې هند به په افغانستان کې د روغتیا، ودانیزو، برېښنا او نورو برخو کې پانګونې وکړي.

د طالبانو سفير بلال کريمې يو ځل بیا له هېوادونو سره د متوازن او اقتصاد محوره سیاست له مخې د سالمو اړیکو غوښتنه کړې ده.

طالب سفیر بلال کريمي زياته کړې چې منځنۍ اسیا ته د هندي توکو د لېږد په برخه کې افغانستان مهم ترانزيټي رول ادا کولی شي.

په دې ورستیو کې د طالبانو او هند اړیکې د پراختیا په حال کې دي.

څو ورځې وړاندې د هند د بهرنیو چارو وزیر ایس جې شنکر د طالبانو له حکومت سره د نوي ډېلي د تعامل په اړه د یوې پوښتنې په ځواب کې ویلي و : «هو موږ له طالبانو سره اړیکې لرو، خو دلته دوه مهم ټکي دي، یو دا چې طالبان پر افغانستان واکمن دي او بل دا چې موږ غواړو د افغانستان له خلکو سره مرسته وکړو.»

برېټانیايي چارواکو تراوسه په دې اړه څه نه دي ویلي.

د بريتانيا د بهرنيو چارو وزارت د تېر کال په وږي میاشت کې په يوه رسمي ليک کې په دغه هېواد کې د افغانستان مخکیني سفير زلمي رسول ته ابلاغ کړه، چې دوی د افغانستان سفارت تړي.

زلمي رسول د وږي پر۱۶مه د بریتانیا د بهرنیو چارو وزارت ته ورغوښتل شوی و او ترې غوښتل شوي و، چې د تلې پر شپږمه دې د افغانستان د سفارت دروازه وتړي.

طالبانو له دغه سفارت څخه غوښتي و چې د یادې ډلې د بهرنیو چارو وزارت سره تعامل وکړي خو دوی ونه کړ او په پای کې طالبانو وویل، چې د دغه سفارت کونسلي خدمات باطل دي.

د بریتانیا د بهرنیو چارو وزارت هغه مهال وویل، چې د سفارت چارې به د طالبانو استازو ته نه سپارل کیږي او سفارت به د اوس لپاره تړلی وي.

طالبانو په اروپايي هېوادونو کې هم د هغو سفارتونو او کونسلګریو خدمات باطل اعلان کړل، چې له دوی سره یې تعامل ته غاړه نه اېښوده.

تازه سرچینو افغانستان انټرنشنل ته ویلي، چې ناروې په اوسلو کې د طالبانو یو ډيپلومات منلی او د کب پر څلورمه کونسلي چارې بیرته پیلوي.

د ناروې د بهرنیو چارو وزارت تایید کړې چې د طالبانو ډیپلومات نجیب الله شیرخان په ناروې کې د افغانستان د سفارت د لومړي سکرتر په توګه منل شوی دی. وزارت دا هم اعلان وکړ چې نجیب الله شیرخان ته یې د یو کلنې ډیپلوماتیکې استوګنې کارت ورکړی ، چې د یوې میاشتې په اوږدو کې به ورته وسپارل شي.

د افغانستان فوټبال فدراسیون د معلوماتو له مخې ، افغان لوبغاړي امید پوپلزي د لوبې په ۱۴مه دقیقه کې یو ګول تر سره کړ، خو د لوبې په ۲۸مه او ۷۵ دقیقه کې افغانستان دوه ګولونه وخوړل او د سيالیو له لومړۍ ماتې سره مخ شو.

د افغانستان د فوټبال ملي لوبډله د اسیا جام غوراوي سيالیو لپاره په پنځم ګروپ کې د سوریې، پاکستان او میانمار له لوبډلو سره سيالۍ لري.

افغان لوبډله ددغه ګروپ په دویمه سيالۍ کې له سوریې سره مخ کيږي.

د افغانستان د فوټبال په ملي لوبډله کې اویس عزیزي، امان الله سرداري، نجم حیدري، سلیمان زرمتی، حبیب الله عسکر، مصور احدي، رحمت اکبري، ذوالفقار نظري (لوبډلمشر)، امید موسوي، امید پوپلزي او فرید سادات شامل دي.

یو شمېر افغان لوبغاړو د پاسپورټونو او ویزو د نه درلودلو له کبله په دې سیاليو کې ګډون نه دی کړی.

د امریکا د پلټنو فدرالي ادارې د سراج الدین حقاني د نیولو په اړه د معلوماتو شریکولو په بدل کې پنځه میلیونه ډالره نغدي جایزه ټاکلی وه.

خو اېف بي ای دغه جایزه له افغانستان نه د امریکايي ځواکونو له وتلو او د طالبانو بیا ځلي واک ته رسېدو سره لس میلیونه ډالرو ته لوړه کړه.

سراج الدین حقاني د طالبانو د کورنیو چارو وزیر دی او د دې ډلې له مشر هبت الله اخوندزاده وروسته د طالبانو تر ټولو پیاوړې څېره بلل کېږي.

د امریکا د بهرنیو چارو وزارت د عدالت لپاره د انعامونو پروګرام د تېرې شنبې په ورځ د سراج الدین حقاني پر سر ټاکلې جایزه لغو کړه خو د نوموړي د نیولو لپاره د ۱۰ میلیون ډالرو نغدي جایزه لاهم د امریکا د فدرالي پلټنو ادارې په ویب پاڼه کې پرځای وه.

تر دې دمه اېف بي ای د جایزې د لغو کولو په تړاو په رسمي ډول څه نه دي ویلي.

د امريکا د پلټنو فدرالي ادارې خپله پاڼه نه ده اپډیټ کړې او د حقاني په اړه یې ليکلي، چې ګومان کېږي په پاکستان او په ځانګړې توګه د شمالي وزيرستان په ميرانشاه سيمه کې اوسېږي.

اېف بي ای لیکلي دي چې حقاني «د حقاني شبکې یو له جګپوړو مشرانو څخه دی او له طالبانو او القاعدې سره نږدې اړیکې لري» او یو ځانګړی نړیوال ترهګر بللی شوی دی.

یادې ادارې د حقاني شبکې مشر سراج الدین حقاني په ۲۰۰۸ کال کې په کابل کې پر یوه هوټل د برید په تړاو چې د یوه امریکايي وګړي په ګډون شپږ کسان پکې ووژل شول، ککړ بللی و او تر څارنې لاندې و.

یادې ادارې تایید کړې، چې سراج حقاني په افغانستان کې د امریکا او ایتلافي ځواکونو پر ضد بریدونه همغږي کړي او برخه یې پکې اخیستې وه.

د امریکا د پلټنو فدرالي ادارې د معلوماتو له مخې، حقاني په ۲۰۰۸ کال کې د افغانستان د پخواني ولسمشر حامد کرزي د وژنې طرح هم جوړه کړې وه.

دغه سازمان زیاته کړې چې په افغانستان کې د ګوزڼ ناروغۍ د پای ته رسونې لپاره خپلو هڅو ته ادامه ورکوي.

په افغانستان کې د یونیسیف استازي تاج‌الدین ایوالي د سې شنبې په ورځ، د کب پر پنځمه، پر اېکس په یوه یادښت کې وویل چې په تیر کال کې په افغانستان کې میلیونونه ماشومان واکسین شوي دي.

هغه ولیکل: «له خپلو شریکانو سره په همکارۍ ډاډ ترلاسه کوو چې هر ماشوم په افغانستان کې د ګوزڼ واکسین ترلاسه کوي څو له دې ناروغۍ خوندي شي».

د افغانستان په کچه د ګوزڼ ناروغي یو جدي روغتیایي ناورین دی چې د محدودو روغتیایي خدمتونو له کبله ګڼ شمېر ماشومان ددې ناروغۍ له ګواښ سره مخ دي.

د روغتیا نړیوال سازمان په حواله، تېر کال په افغانستان کې د ګوزڼ ناروغۍ ۲۵ پېښې تثبیت شوې دي.

په دې وروستیو کې د طالبانو د عامې روغتیا وزارت اعلان وکړ چې د ۲۰۲۵ کال په لومړیو کې د بادغیس ولایت د بالامرغاب ولسوالۍ په قرتو کلي کې د ګوزڼ ناروغۍ لومړنۍ پېښه ثبت شوې ده.