سره له دې چې تر اوسه هېڅ هېواد د طالبانو حکومت په رسمیت نه دی پېژندلی، خو په وروستيو اوونيو کې د دغې ډلې پراخې ډېپلوماټیکې هڅې ښيي، چې د سيمې هېوادونه هڅه کوي له طالبانو سره اړيکې پراخې کړي. هم مهاله سهیل شاهین وایي، پاکستان اوس پوه شوی، چې پر طالبانو یې خپل نفوذ بایللی.
د الجزيرې شبکې د راپور له مخې، طالبان داسې مهال له نړۍوالې انزوا څخه راوځي، چې اړيکې یې له ځينو مهمو هېوادونو په تېره بیا له پاکستان سره له تاوتريخوالي ډکې دي.
له دې سره سره، د چين، پاکستان او طالبانو درې اړخيزې ناستې په بېجینګ کې وشوې. همدا راز له هندي چارواکو سره اړیکې او ايران ته سفر، د دغې ډلې بې سارې سياسي خوځښتونه د بحث وړ ګرځولي.
په قطر کې د طالبانو سفیر سهیل شاهین الجزیزې ته ويلي: «پاکستان او ايران پخوا فکر کاوه چې طالبان د دوی تر نفوذ لاندې دي، خو اوس پوی شوي، چې دا انګېرنه یې ناسمه وه. د دې حقيقت درک کول د دې سبب شوي، چې دوی اوس واقعي او عملي لاره خپله کړي، چې د ټولو خواوو په ګټه ده.»
نوموړي زياته کړه: «موږ د ننني افغانستان واقعيت يو، ځکه د هېواد ټوله خاوره او پولې زموږ تر کنټرول لاندې دي. د سيمې هېوادونه دې حقيقت ته رسېدلي او له طالبانو سره یې تعامل غوره کړی.»
شاهين ټينګار وکړ، چې د طالبانو د رسمیت پېژندلو په برخه کې هر ډول ځنډ بې ځایه دی او باید ژر تر ژره ختم شي، د هغه په خبره: «موږ باور لرو چې د حل لاره له تعامله راټوکېږي.»
پاکستان چې د طالبانو د لومړۍ واکمنۍ (۱۹۹۶–۲۰۰۱) يو له مهمو ملاتړو څخه و، اوس د تحریک طالبان پاکستان (TTP) له خوا له ګڼو خونړیو بریدونو سره مخ دی چې اسلام اباد ادعا کوي له افغانستان پلان کېږي.
طالبان دا تورونه ردوي، خو د دواړو هېوادونو ترمنځ اړيکې د همدې مسالې له کبله سختې کړکېچنې شوې دي.
راپور کې د کارپوهانو له قوله لیکل شوي، چې د پاکستان د بهرنيو چارو وزير او د طالبانو د چارواکو وروستۍ ليدنې تر ډېره تاکتيکي بڼه لري او د سټراټېژیکو ژمنو څرک په کې نه لیدل کېږي.
رابعه اختر چې د لاهور پوهنتون د امنيتي پاليسۍ مرکز مشره ده، الجزيرې ته ويلي، د پاکستان اندېښنه د افغانستان او هند د ممکنه همکارۍ په اړه ده، چې همدا اندېښنه اسلاماباد هڅوي، څو خپله لوېديځه پوله مدیريت کړي.
له بلې خوا د پاکستان له لوري د افغان کډوالو د جبري ايستلو دوام او په تکراري توګه د پولو بندول چې دوه اړخيزې سوداګرۍ ته یې هم زيانونه رسولي د تاوتریخوالي پر دغه اور لا نور تېل پاشي.
د دواړو هېوادونو د اړيکو راتلونکی ښايي تر ټولو ډېر د کډوالو مسالې پورې تړلی وي.
ورته مهال ایران چې يو وخت له طالبانو سره د جګړې تر بريده رسېدلی و، اوس هڅه کوي له دې ډلې سره په کابل کې همکاري وکړي.
د دغه بدلون له دلايلو څخه يو د داعش خراسان (ISKP) پر ضد مبارزه، سوداګريزې پراختياوې او د اوبو شخړو حل ګڼل کېږي.
شنونکي وايي، تهران هم، لکه څنګه چې نوي ډيلي، دې پایلې ته رسېدلی چې له طالبانو سره تعامل، که څه هم ستونزمن دی، خو ناشونی نه دی.
الجزیره کاږي، داسې ښکاري چې افغانستان، که څه هم د نړۍوالې ټولنې له رسمي مشروعيت څخه برخمن نه دی، خو د طالبانو تر حاکميت لاندې، عملاً د سيمه ييزو اړيکو پر یو مهم لوبغاړي بدل شوی دی. هغه بدلون چې شنونکي يې د سيمې د قدرتونو د تازه واقعیتونو د درک کیدو پايله بولي.
