نیویارک ټایمز: د ایران او اسراییل جګړه ښايي څو اوونۍ دوام وکړي

د دغه وزارت مرستیال محمد اسماعیل غزنوي ویلي، د طالبانو د مشر "په شفقت" سره په قبایلي سیمو کې له ۳۰۰ ډېرې پروژې پیل شوې دي.

غزنوي په کابل کې د حکومت د رسنیو په مرکز کې یوې خبري غونډې ته په خبرو کې وویل: «دغه بودیجه له داخلي سرچینو تمویلېږي او هېڅ بهرنۍ مرسته پکې شامله نه ده، که یاده بودیجه اضافي شوه، نورو ولایتونو ته به هم ځانګړې شي.»

هغه زیاته کړه، د دې بودیجې د تطبیق مسوولیت د سرحدونو او قبایلو چارو وزارت ته سپارل شوی، تر څو دا پیسې د سړکونو جوړولو، کلینیکونو جوړولو، د اوبو رسولو او د مخابراتي شبکو پراختیا لپاره په قبایلي سیمو کې ولګوي.

د غزنوي په وینا، په یادو اوو سرحدي ولایتونو کې تر ۳۰۰ ډېرې پروژې منظورې شوې دي، چې ځیني یې اوس مهال عملي پيل شوې دي.

هغه دا روښانه نکړه، چې دا بودیجه یوازې د افغانستان په خاوره کې لګول کېږي که د پاکستان اړوند قبایلي سیمې هم پکې شاملې دي.

د افغانستان پخوانیو حکومتونو هم د پاکستان قبایلي سیمو لپاره پروژې لرلې، چې د سرحدونو، قومونو او قبایلو وزارت له لارې به تمویلېدلې.

د ډیورنډ کرښې په رسمیت نه پېژندل

غزنوي د خپلو خبرو په یوه برخه کې له پاکستان سره د سرحدي اختلافاتو یادونه وکړه. کله چې ترې وپوښتل شول چې ایا دا پروژې به له پاکستان سره شخړو ته زمینه برابره کړي؟ هغه وویل چې له پاکستان سره به کومه ستونزه نه وي.

نوموړي ټینګار وکړ: «خلک دې ډاډه اوسي، موږ د ډیورند کرښه نه منو. دا یوه خیالي کرښه ده چې د برېتانوي هند له خوا ترسیم شوې ده»

هغه زیاته کړه، چې طالبان د ایران، تاجکستان، ترکمنستان او ازبکستان پولې مني، خو د ډیورند کرښې د رسميت پېژندلو هېڅ پلان نه لري.

غزنوي د ډیورند کرښې پر اوږدو کې پاکستان سره د ستونزو په اړه وویل: «دا ستونزې جدي نه دي او له پاکستاني لوري سره امنیتي، سیاسي او دیپلوماتیک تماسونه روان دي.»

طالبان هم د پخوانیو حکومتونو په څېر د ډیورند کرښه نه مني او دوی څو ځلې له پاکستاني سرحدي ځواکونو سره په همدې تړاو نښتې هم کړې دي، چې ډېری یې د سرحدي پوستو د جوړولو له امله وې.

ګروسي له رسنیو سره په مرکه کې وویل، که څه هم هغه تالار چې دغه مرکز پکې ځای لري ښکاره نه دی په نښه شوی، خو د برېښنا ناڅاپي پرې کېدو له امله ډېر احتمال شته، چې سنټرفیوژونه یا ویجاړ شوي وي او یا یې د کار وړتیا له لاسه ورکړې وي.

نوموړي زیاته کړه، دا ډول ظریفې وسلې چې په خورا لوړ سرعت حرکت کوي، د برېښنا له پرې کېدو سره سمدلاسه له خطر سره مخ کېږي.

هغه پر اېکس خواله رسنۍ لیکلي، « د نتنیاهو له خوا پر ایران د جرمي برید موخه چې په کې سلګونه بې ګناه ملکي وګړي ووژل شول، د ایران او امریکا تر منځ د هغه تړون ماتول وو چې موږ یې د ترلاسه کولو لپاره په درست لوري روان وو.»

عراقچي زیاته کړې، « که چېرې د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ د ډیپلوماسۍ په اړه ریښتینی وي او د دې جګړې په بندولو کې لېوالتیا ولري، نو راتلونکي ګامونه به پایلې ولري.»

عراقچي وړاندې لیکي: «د نتنیاهو په څېر د یو چا د خولې بندولو لپاره د واشنګټن څخه یو ټلیفون ته اړتیا ده، دا ممکن ډیپلوماسۍ ته د بېرته راستنېدو لپاره لاره هواره کړي.»

نتنیاهو په یوه انلاین خبري کنفرانس کې وویل، تر دې دمه د ایران لس لوړپوړي اټومي ساینسپوهان وژل شوي او ګڼې سنټرفیوژ جوړوونکې فابریکې ویجاړې شوې دي.

نوموړي زیاته کړه، چې د نطنز یورانیم غني کوونکي مرکز ته "شدید زیان" رسول شوی او نور اټومي هدفونه هم په منظم ډول له منځه وړل کېږي.

د ده په وینا، اسراییلي ځواکونو سلګونه بالیستیک توغندي، تولیدي فابریکې، توغندي توغوونکي، درې ایراني جنرالان او د ایران د هوايي دفاع شبکه "یوه په بله پسې" له منځه وړې ده.

نتنیاهو وویل: «موږ د تهران فضا تر کنټرول لاندې راوستې، د هوا له لارې مو ځان ته لاره خلاصه کړې او د غرب ایران دفاعي سیستم مو له منځه وړی دی.»
هغه ادعا وکړه، چې د ایران نیمایي بې‌پیلوټه الوتکې (UAVs) هم تباه شوي، مهم رادارونه، د حکومت ټلوېزیون، نظامي قرارګاوې او نور ستر حکومتي اهداف مو په نښه کړي دي.

نتنیاهو زیاته کړه: «موږ خلک تخلیه کوو او خلک سیمه پرېږدي. موږ د بریا پر لور روان یو او ایران هم دا درک کړې ده.»

د ایران دولتي ټلوېزیون ویلي، دغه خبرداری د اسراییل له خوا د ایران د دولتي خپرندویې ادارې پر ودانۍ د "دوښمنانه" برید په غبرګون کې ورکړل شوی.

په راپور کې راغلي، چې ایران د اسراییلي N12 او N14 چینلونو ته د تخلیې امر کړی.

دا پرمختګ د دواړو لوریو تر منځ د رسنیز او پوځي فشار یوه نوې څپه بلل کېږي.