ګلبدین حکمتیار: که اسراییل پر ایران بریالی شو، ورپسې د پاکستان وار دی

د طالبانو د یاد وزارت ویاند سیف الاسلام خېبر په وینا؛ که هر څوک د دوی له دغو سپارښتنو سرغړونه وکړي، نو پر وړاندې به یې جدي او قانوني اقدامات وشي.

هغه زیاته کړې: «هېڅوک باید خواله رسنۍ په ناسم ډول ونه کاروي».

د نوموړي په خبره، خواله رسنۍ باید د کره معلوماتو، سوداګرۍ، زده‌کړو او عامه پوهاوي لپاره وکارول شي.

طالبانو تر دې مخکې هم ورته بندیزونه او محدودیتونه لګولي وو. د دغې ډلې د استخباراتو ادارې تر څنګ د امربالمعروف وزارت د خواله رسنیو یو شمېر کارکوونکي شکنجه کړي او زنداني کړي هم دي.

طالبانو په دویم ځل واکمنۍ کې هم د بیان پر ازادۍ سخت بندیزونه لګولي او په خواله رسنیو یې هم ځانګړې څار ډلې جوړې کړې دي.

دغه ډلې مسوولیت لري، چې د طالبانو په خلاف هر ډول تبلیغاتو پر ضد فعالیتونه وکړي او هغه کسان هم په نښه کړي چې دوی ننګوي یا هم پرې نیوکې کوي.

د افغانستان لپاره د قزاقستان ځانګړی استازی یرکین توکوموف یو تجربه لرونکی ډیپلومات دی او د ډېرو کلونو لپاره یې د قزاقستان د ستراتیژیکو مطالعاتو په انسټیټیوټ کې د دغه هېواد د ولسمشر تر څارنې لاندې کار کړی دی.

یرکین توکوموف په ۱۹۷۳ کال کې زېږېدلی او په نړۍوالو اړیکو او فلسفه کې یې لوړې زده‌کړې کړې دي.

که څه هم قزاقستان د نورو هېوادونو په څېر طالبان په رسمیت نه پېژني؛ خو له دې ډلې سره ډیپلوماټیکې او اقتصادي اړیکې لري.

قزاقستان تر دې وړاندې د ۲۰۲۴ کال په جنورۍ میاشت کې طالبان د ترهګرو ډلو له نوملړه و اېستل.

همدا راز د ایران د بریدونو له امله تر ۲۰۰ ډېرو اسرایلیانو د ټپي کېدو خبرونه هم خپاره شوي دي.

همدا نن هم ایران د تل ابیب تر څنګ د اسراییل پر حیفا توغندي وېشتي دي.

همدا راز اوکراین په روانو بریدونو کې د اسراییل دننه د خپلو ۵ وګړو د وژل کېدو پخلی کړی.

دغه وزارت د یوې خبرپاڼې په خپرولو سره لیکلي، چې دغه بلنه تېره ورځ په کابل کې د قرغزستان سفیر تورداکون سیدیکوف د طالبانو د صنعت او سوداګرۍ وزیر نورالدین عزیزي سره په لیدنه کې ورکړې ده.
د خبرپاڼې له مخې؛ ښاغلي نورالدین عزیزي د قرغزستان د اقتصاد او سوداګرۍ وزیر له بلنې او افغانستان ته د قرغزي پلاوي له سفر هرکلی وکړ.

هغه وړاندیز کړی، چې افغانستان ته د دغه پلاوي د سفر په لړ کې دې په کابل کې د قرغزستان د محصولاتو او تولیداتو نندارتون جوړ شي.
د عزیزي په وینا؛ که چېرې د یاد هېواد پلاوی د اقتصاد او سوداګرۍ د وزیر په مشرۍ ګډون وکړي؛ د تړونونو لاسلیک به په لوړه کچه ترسره شي.
په خبرپاڼه کې راغلي، په دغه لیدنه کې دواړو خواوو د سوداګریزو اړیکو د پراختیا لپاره د یوه پلان جوړولو، د دواړو هېوادونو د خصوصي سکتور فعالانو ترمنځ د سوداګریزو تبادلو لپاره د اسانتیاوو برابرولو، د سوداګرۍ، ترانزیت او پانګونې تړونونو لاسلیک کولو، د ترانزیت او لوژستیکي اسانتیاوو د برابرولو لپاره د لوژستیکي مرکز جوړولو او د قرغزستان جمهوریت څخه افغانستان ته د بشري مرستې په ګډون د بېلابېو مسلو په اړه بحث او خبرې کړې دي.
په دغه لیدنه کې د طالبانو د صنعت او سوداګرۍ وزیر نورالدین عزیزي د منځنۍ اسیا له هېوادونو سره د اقتصادي اړیکو پر پیاوړتیا ټینګار کړی دی.

نوموړي وړاندیز کړی، چې د مرستو وېش دې د افغان کډوالو او د افغانستان قرغزیانو ته متمرکز شي.

راپور زیاتوي،‌ د طالبانو ملکي هوايي چلند ادارې د یوې رسمي خبرتیا له لارې ویلي، ټولې نړۍوالې الوتکې چې غواړي د کابل د الوتنیزو معلوماتو له سیمې (Kabul FIR) څخه تېرې شي؛ باید مخکې له مخکې رسمي اجازه تر لاسه کړي.

د دغې نوې پرېکړې له مخې؛ ډېری نړۍوالې الوتکې اړې شوې، چې د لنډ وخت لپاره د پاکستان په فضايي حریم کې تم شي؛ څو پر کابل له واکمنې ډلې اجازه ترلاسه کړي. له اجازې تر لاسه کولو وروسته، یادې الوتکې کولای شي د افغانستان له هوایي حریم څخه تېرې شي.

جیو نیوز وړاندې کاږي،‌ په تېرو ۲۴ ساعتونو کې یو شمېر نړۍوالو الوتکو د کابل د الوتنیزو معلوماتو سیمې ته له ننوتو وړاندې د پاکستان په هوايي حریم کې ځنډنۍ شوې او دورې یې وهلې دي. د بېلګې په توګه یې د برېتېش اېروېز BA142 الوتکه یاده کړې، چې له نوي ډیلي څخه لندن ته روانه وه. دغه الوتکه شاوخوا ۲۰ دقیقې د پاکستان په فضا کې پر ګرځېدو مجبوره شوې وه.

سربېره پر دې، نورې هغه الوتکې چې له سنګاپور څخه فرانکفورټ، لندن او کوپنهاګ ته روانې وې او همداراز الوتنې له تایپه څخه فرانکفورټ ته او له نوي ډیلي څخه زوریخ ته تلونکې وې؛ هم د ورته ځنډ سره مخ شوې تر څو د طالبانو اجازه تر لاسه کړي.

یادې ټلوېزیوني شبکې په راپور کې لیکي، د طالبانو ملکي هوايي چلند ادارې له‌خوا خپره شوې خبرتیا ښيي؛ تر هغه مهاله چې رسمي اجازه ورنه کړل شي، هېڅ الوتکه نه شي کولای د افغانستان فضا وکاروي. که څه هم د دغې پرېکړې کره لامل لا هم نه دی شریک شوی؛ خو داسې ښکاري، چې امنیتي اندېښنې او نظارتي دلایل به یې تر شا وي.

دغه پرېکړه داسې مهال ترسره کېږي، چې د ایران او اسراییل د روان کړکېچ له امله په سیمه کې یو شمېر هېوادونو پر خپلو هوایي حریمونو څار ډېر کړی دی.