افغانستان کې د خبریالانو ځپنه: «ار ایس ایف»د طالبانو له خوا د افغان خبریالانو نیول غندلي

د طالبانو د کورنیو چارو وزارت د یوې خبرپاڼې په خپرولو سره ویلي، چې په یاده ناسته کې د فاریاب، سرپل، جوزجان او سمنګان د والیانو ترڅنګ د یادو ولایتونو امینه قوماندانو، د استخباراتو مسولینو او د علماوو شورا رییسانو هم ګډون کړی و.

د شمالي ولایتونو د امنیت ازرونې په دغه ناسته کې د بلخ والي یوسف وفا د شمالي ولایتونو د امنیت پر ټینګښت ټینګار وکړ.

د بلخ والي یوسف وفا وویل:« امنیت ته باید جدي پاملرنه وشي، مجرمینو ته باید د شرعي سزا لاره هواره شي او د ملت پر وړاندې هېڅ ډول هلو ځلو څخه سپما مه کوئ او هڅه وکړئ چې د دښمنانو شوم پلانونه پر وخت شنډ کړئ.»

د شمال ولایتونو طالب چارواکو په یاده ناسته کې د لرې پرتونو او غرنیو سیمو د امنیت ټینګښت، د کډوالو ستونزو ته د رسېدو، د کوکنارو د کرکیلې مخنیوي او د امر بالمعروف وزارت د نوي قانون پر عملي کېدو هم ټینګار کړی دی.

د طالبانو د کورنیو چارو وزارت په خبرپاڼه کې ویل شوي، چې په شمالي ولایتونو کې طالب مسولینو د یادې ناستې پرمهال د طالبانو د تنقیص، د غلو پر ضد اقداماتو او د ځیرک مبایلونو د استعمال د محدودیت په اړه پرېکړه کړې ده.

د افغانستان د اورګاډي د ګډ کنسرسیوم مرستیال د ایران د صدا او سیما رسنۍ سره خبرو کې ویلي، د خواف ـ هرات ریل پټلۍ له لارې د توکو د انتقالاتو په برخه کې د افغان سوداګرو علاقمندي ډېره شوې ده.

د افغانستان د اورګاډي د ګډ کنسرسیوم مرستیال عابدي وايي:«دغو بارونو کې سمنټ، کاشي خښتې، د اوسپنې تختې، بوره او نور ودانیز توکي دي چې له دې لارې افغانستان ته واردیږي.»

د خواف ـ هرات اوسپنې پټلۍ له لارې له ایران څخه د توکو انتقالات هره میاشت مخ پر ډېرېدو دي. مسولین وايي، له دې لارې اوس په میاشت کې ۴۰ زره ټنه توکي‌انتقالیږي او هڅه کوي، چې دا انتقالات تر پنځوس زره ټنه ورسوي.

د افغانستان د اورګادي د ګډ کنسرسیوم استازی ضیا الحق وايي:«موږ په ډېره کمه موده کې په دې توانېدلي یوو، چې دا ریکارډ مات کړو چې په لومړو کې ۱۰ زره ټنه او شل زره ټنه انتقالات کېدل خو اوس په میاشت کې زموږ انتقالات ۴۰زره ټنه ته رسېدلي دي او ښايي په راتلونکي میاشت کې یې ۵۰ زره ټنه ته ورسو.»

د راپورونو له مخې، د خواف ـ هرات اوسپنې پټلۍ د کال د شپږ میلیون مېټریک ټنه توکو او یو میلیون کسانو د انتقال ظرفیت لري.

د طالبانو او ایران د اورګادي پټلۍ مسولینو ویلي، چې ډېر ژر به له دې لارې د مسافرانو د تګ راتګ زمینه هم برابره کړي.

د اوبو او انرژۍ وزارت د جمعې په ورځ (د زمري ۱۷مه) پر اېکس‌پاڼه لیکلي، په ناسته کې اخوندزاده ټینګار کړی چې بهرنیو پانګه‌والو ته باید په دې برخه کې د پانګونې اسانتیاوې برابرې شي.

د دغه وزارت د معلوماتو پر اساس ترکیه کې د افغانستان سفیر هم ژمنه وکړه چې بهرني شرکتونه به وهڅوي تر څو د اوبو په تنظیم کې ونډه واخلي.

د دوست محمد خپلوانو افغانستان انټرنشنل ته ویلي، چې دوست محمد د کندهار ښار په لومړی حوزه کې د رنګ شرکت درلود او تېره شپه د عینو مېني پر ۲۳ سړک په خپل کور کې کې د خپلو درېیو ملګرو له لوري په چړو وهل شوی دی.

د دوست محمد خپلوان وايي، قاتلین یې پیژندلي دي، خو د دوست محمد له وژلو وروسته قاتلین په تېښته بریالي شوي دي.

د وژل شوي کس یوه خپل افغانستان انټرنشنل ته وویل، چې د دې پېښې په اړه ځايي طالبانو پلټنې پیل کړې دي، خو تر اوسه یې قاتلین نه دې نیولي.

په کندهار کې د طالبانو امنیه قوماندانۍ تر اوسه د یادې پیښې په اړه رسنیو ته څه نه دې ویلي.

د یادې کارخونې د پرانېستې مراسمو پر مهال په هرات کې د طالبانو والي مولانا اسلام جار د اوسپنې د تولید ډېرېدو په برخه کې د یادې فابریکې د کار پیلېدل ګټور بللي. د هغه په وینا؛ اوس باید ځايي صنعت کاران د خپلو تولیداتو د کېفیت په لوړېدو سره ځانونه نړۍوالو مارکېټونو کې سیال کړي.

هرات یو له هغو ولایتونو دی، چې صنعتکاران په‌کې د نورو ولایتونو پرتله ډېر فعال دي او د کارخونو شمېر هم په کې ډېر دی؛ خو په دغه ولایت کې پانګه‌وال د برېښنا له کمښت، د طالبانو له لوړې مالیې او د دوی توکو ته د نه پاملرنې له کبله نیوکې کوي.

په هرات او یو شمېر نورو ولایتونو کې پانګه‌والو په وار وار نیوکې کړې، چې طالبان یې ستونزو ته پاملرنه نه کوي او له همدې کبله په کور دننه بازارونو کې د دوی تولیدات له ننګوونو سره مخ دي. تر ټولو لویه نیوکه دا ده، چې د طالبانو د لوړو مالیو له کبله د دوی تولیدي توکي په لوړه بیه تمامېږي او باید د بیو د راکمېدو لپاره پرې د لوړو مالیو مخنېوی وشي.

همدا راز په کور دننه د مسلکي کارګرو نشتوالی هم د بېلابېلو صنعتونو پر وړاندې لویې ستونزې دي او ډېر کله د ماشین الاتو د خرابېدو پرمهال صنعتکاران د ترمیم لپاره پاکستاني او ایراني انجینرانو یا تخنیکي کسانو ته اړ کېږي.