• العربية
  • فارسی
  • English
Brand
  • پروګرامونه
  • افغانستان
  • نړۍ
  • ښځې
  • کلتور او ټولنه
  • معلومات او ټېکنالوژي
  • سپورت
  • پروګرامونه
  • افغانستان
  • نړۍ
  • ښځې
  • کلتور او ټولنه
  • معلومات او ټېکنالوژي
  • سپورت
  • پوښ
  • ژبه
    • العربية
    • فارسی
    • English
  • پروګرامونه
  • افغانستان
  • نړۍ
  • ښځې
  • کلتور او ټولنه
  • معلومات او ټېکنالوژي
  • سپورت
د دې وېبپاڼې ټول قانوني حقونه د وولنټ میډیا دي
volant media logo

د افغانستان مخ پر ځوړ اقتصادي وضعیت؛ لا هم په ودونو کې «ملاماتونکي» لګښتونه کېږي

۲ وږی ۱۴۰۴ - ۲۴ اګست ۲۰۲۵، ۰۷:۵۷ GMT+۱تازه شوی: ۲ وږی ۱۴۰۴ - ۲۴ اګست ۲۰۲۵، ۰۹:۲۳ GMT+۱

که څه هم له پخوا راهیسې په افغانستان کې د ودونو په مراسمو کې لوړ لګښتونه کېږي، خو دلته د مخ زیاتېدونکې لوږې او بې‌وزلۍ له کبله پر دې چارې سختې نیوکې شوې دي. د ټولنیزو رسنیو یو شمېر فعالانو دا ډول دودونه غندلي دي.

په دې وروستیو کې په خواله رسنیو کې یوه داسې ویډیو لاس په لاس کیږي چې ډېر لښګتونه په‌کې شوي او له اندازې ډېر خوراکي توکي په‌کې برابر شوي دي. د ټولنیزو رسنیو ډیری کاروونکو د افغانستان اقتصادي وضعیت ته پام د خوښۍ په دا ډول مراسمو کې د ډېرو لګښتونو له کبله سختې نیوکې کړې دي.

د سیاسي چارو شنونکي عدالت حسن علي هم دغه ویډیو له خپلې اېکس‌پاڼې خپره کړې او وايي چې د افغانستان اوسني وضعیت ته په کتو دا ډول لګښوته له انصاف څخه لرې چاره ده.

ورته مهال، د ټولنیزو رسنیو نورو کاروونکو هم د تایید په بڼه ویلي چې د داسې ډېری ودونو شاهدان پاتې شوي چې بیخي ډېر خواړه په‌کې ضایعه شوي او له اندازې زیات لګښتونه په‌کې شوي دي.

وړاندې د طالبانو امر بالمعروف او نهی عن المنکر وزارت ویلي و چې په ودونو کې لوړ لګښتونه او له شریعت سره ناساز دودونه د اسلام خلاف دي او د ټولنې پر ارزښتونو، اقتصاد او د ځوانانو پر رواني حالت منفي اغېز کوي. د دوی په وینا، اسلام د ساده‌ ژوند سپارښتنه کوي او د ودونو تجمل‌پسندانه مراسم د دین له اصولو سره په ټکر کې دي او دوی به یې مخه ونیسي.

خو له دې ټولو سره سره لیدل کېږي چې لا هم په افغانستان کې داسې ودونه کېږي چې خورا ډېر لښګتونه پرې راځي او خلک نیوکه کوي چې په ټولنه کې د دغه ناسم دود په اړه له جدي اقداماتو پرته یې مخنیوی ستونزمنه چاره ده.

ترویج لرونکی

طالبان: اشرف غني حق لري چې بېرته افغانستان ته راستون شي
۱

طالبان: اشرف غني حق لري چې بېرته افغانستان ته راستون شي

۲

طالبان له روسیې نه د کاماز موټرو په څېر د شوروي دورې په څېر وارداتو پیلول غواړي

۳

ملا حسن اخوند د طالبانو ځانګړو ځواکونو ته ۷۰۰۰ افغانۍ امتیازي معاش منظور کړی

۴

په ازبکستان کې د یوه افغان له موټره نږدې ۶۰۰ کیلوګرامه نشه يي توکي موندل شوي

۵

د هوا پوهنې اداره: سبا په ۱۲ ولایتونو کې د بارانونو او سېلابونو راوتو اټکل شوی

•
•
•

نور کیسې

جرمنی چارواکی: د افغان کډوالو منلو په برخه کې امنيتي څېړنې کوو

۲ وږی ۱۴۰۴ - ۲۴ اګست ۲۰۲۵، ۰۷:۱۹ GMT+۱

د جرمني رسنیو د راپور له‌مخې، د دغه هېواد د کورنیو چارو فډرالي وزیر اليکزانډر دوبریند د افغان کډوالو منلو بهیر کې د ځنډ تورونه رد کړل. هغه وايي: «دا منطقي نه ده چې یوه داسې ستونزه په تېرو څو کالو کې نه وه حل شوې، اوس به په څو اوونیو کې حل شي.»

اليکزانډر دوبریند پرون (شنبه، وږي لومړۍ نېټه) ویلي چې دی نه غواړي افغان کډوال په سرسري ډول ومني او امنيتي اندېښنې له پامه وغورځوي.

د ډي‌پي‌اې جرمن نیوز اژانس د راپور له‌مخې، دوبریند د کورنیو چارو مامورینو ته زیاته کړې چې خپل کار ته دوام ورکړي او د کډوالو منلو په اړه ټولې امنيتي اندېښنې په پام کې ونیسي.

د هغه په خبره، دا امنیتي تفتیش به څو میاشتې وخت ونیسي. هغه د افغان کډوالو په اړه اوسنی وضعیت د تیرو اېتلافي حکومتونو څخه په میراث پاته شوې ستونزه بللې ده.

د خبر له مخې، د فډرالي حکومت د بشري حقونو کميشنر لارس کاسټیلوسي انتقاد وکړ، چې د کډوالو منلو بهیر ډېر ورو دی. د هغه په وینا، هغه افغانان چې د منلو قانوني ژمنه ورسره شوې باید سمدلاسه وېزې ورکول شي.

د ډي‌پي‌اې جرمن نیوز اژانس د معلوماتو له‌مخې، په دغه پروګرام کې شاوخوا دوه زره افغانان شامل دي. په دې کډوالو کې هغه افغانان هم شامل دي چې په افغانستان کې یې د جرمني له ځايي ادارو سره کار کړی او اوس یې دوسیې په پاکستان کې څېړل کېږي.

د یادونې ده چې د دې کډوالو له ډلې څخه د پاکستان حکومت په روانه اوانۍ کې شاوخوا ۲۱۰ کسان بېرته افغانستان ته شړلي دي.

د نړۍوال بانک په مرسته شپږو ولایتونو کې سړې خونې جوړېږي

۲ وږی ۱۴۰۴ - ۲۴ اګست ۲۰۲۵، ۰۷:۱۶ GMT+۱

د ملګرو ملتونو د خوړو او کرنې سازمان (FAO) وایي، چې د افغانستان په شپږو ولایتونو کې د نړۍوال بانک په مالي لګښت د پیازو د ۱۲۰ سړو خونو د جوړونې چارې روانې دي.

دغه سازمان نن (یک‌شنبه، وږي ۲مه) په اېکس‌پاڼه کې لیکلي، یادې سړې خونې په پکتیا، غزني، غور، دایکنډي، بدخشان او کندهار ولایتونو کې جوړېږي چې هر یوه یې د ۲۰ مټریک ټنه پیازو د ساتنې ظرفیت لري.

تر دې وړاندې د طالبانو د کرنې، اوبو لګونې او مالدارۍ وزارت ویلي و چې له چینايي چارواکو سره یې د درېیو لویو سړو خونو د جوړولو په تړاو خبرې وروستۍ شوې دي او ډېر ژر به یې د جوړولو عملي چارې پیل شي.

د دغه وزارت د اوبو لګولو او طبیعي سرچینو معین بازمحمد فیضان د تیرې زمري میاشتې په شپږمه نېټه کابل کې د طالبانو د لاسته راوړنو پروګرام په غونډه کې ویلي و، چې جوړېدونکې هره سړه خونه به ۱۵۰۰ مټریک ټنه ظرفیت ولري.

د سړو خونو د جوړلو په اړه دا ژمنې په داسې حال کې دي چې افغان بزګران او بڼ‌وال بیا شکایت کوي چې د سړو خونو د نه موجودیت له کبله یې توکي په کمه بیه پلورل کېږي.

ځینې بزګرانو او بڼ‌والو له افغانستان انټرنشل-پښتو په خبرو کې ویلي مجبور دي چې خپل کرنیز توکي په نشت بیه وپلوري ځکه چې د ساتنې لپاره امکانات نه‌لري.

طالبان وايي «پوهه او زده‌کړه» د خپلواکۍ سبب کېږي او دوی ورته ډېر اهمیت ورکوي

۲ وږی ۱۴۰۴ - ۲۴ اګست ۲۰۲۵، ۰۶:۵۲ GMT+۱

په داسې حال کې چې څلور کاله کېږي طالبانو افغان نجونې له زده‌کړې راګرځولي، په پروان ولایت کې د یادې ډلې یوه سیمه‌ییز چارواکي ویلي چې «پوهه او زده‌کړه» د «حُریت او خپلواکۍ» سبب کېږي.

د پروان ولایت لپاره د طالبانو د اطلاعاتو او کلتور رییس شمس الحق صدیقي له یوه روزنیزه کورس څخه د ځوانانو د فراغت غونډې ته ویلي چې «اسلامي امارت [طالبان] علم او پوهې ته زیات اهمیت ورکوي ځکه چې علم او زده‌کړه د حُریت او خپلواکۍ سبب کېږي.»

نوموړي ادعا کړې چې طالبانو د قربانیو او سرښندونو په پایله کې سیاسي ازادي ترلاسه کړې او په ورته وخت کې یې د دیني او عصري علومو د زده‌کړې پر اهمیت ټینګار کړی دی.

دا لومړی ځل نه دی چې طالب چارواکی د خپل رژیم د کړنې خلاف چې نجونې یې له ښوونځي راګرځولي د علم او زده کړې پر اهمیت ټینګار کوي، بلکې تر دې وړاندې ان د طالبانو د وزیرانو ترکچې کسانو ورته څرګندونې کړي دي.

له دې ټولو سره سره لاهم په افغانستان کې له شپږم ټولګیو پورته د نجونې پرمخ د ښوونځیو دروازې تړلي دي او د خلاصون په اړه یې طالبان د معمول په څېر وايي چې په دې تړاو هڅې روانې دي.

امرالله صالح: خلیلزاد دې د هرات د نندارې په اړه ووايي چې ایا افغانستان اوس ښه ځای دی؟

۲ وږی ۱۴۰۴ - ۲۴ اګست ۲۰۲۵، ۰۵:۴۱ GMT+۱

د افغانستان د مخکېني ولسمشر محمداشرف غني لومړي مرستیال امرالله صالح پر خپله اېکس‌پاڼه لیکلي: «دا د افغانستان د هرات ښار دی. د ۲۰۲۵ کال په اګست میاشت کې د یوه ځوان جسد چې په مرمیو سوری شوی عام محضر کې د نندارې لپاره په دار ځړول شوی دی، لکه د زامبېد موزیم صحنه.»

صالح زیاته کړې، د طالبانو له خوا په واشنګټن کې ټاکل شوی سفیر زلـمـی خلیلزاد نړۍ والو ته وايي چې په افغانستان کې وضعیت ښه شوی او د پانګونې وخت رارسېدلی دی.

د ده په خبره، خلیلزاد مخکې تر دې چې طالبانو ته تسلیم شي په ملګرو ملتونو کې د امریکا سفیر و. هغه په دوحه کې له هغو خلکو سره تړون وکړ چې په هرات کې یې دا ننداره جوړه کړې ده. خلیلزاد وايي چې افغانستان اوس ښه ځای دی.

نوموړي زیاتوی، هرات د دوحې تر تړون مخکې د افغانستان له لوړو فرهنګي ښارونو څخه و. هغه ځوان چې جسد یې په مرمیو سوری شوی او په پښو راځړول شوی، داسې ښکاري چې د طالبانو پر ضد یې د ازادۍ لپاره مبارزه کوله. د دې ځوان زړه خامخاد خلیلزاد او هبت‌الله ترمنځ د دوحې له تړون او دې تړون له امله رازېږېدلي وحشت څخه تور شوی و.

صالح لیکلي: «د خلیلزاد خبرې مط دې ته هڅوي، چې له هغو سپین پوستو ملت‌پالو سره ځان همغږی وګڼم، چې وايي ځینې کډوال هيڅکله نه شي مدغم کېدای. هغوی یوازې د خپلې قبیلې د پنځمې ستنې په څېر د لویدیځو ټولنو په منځ کې پاتې کېږي چې خلیلزاد د همدې ډول کډوالو تر ټولو څرګند او روښانه مثال دی.»

د طالبانو په لاس د بامیان بت ویجاړېدل؛ دوی د افغانستان لرغوني اثار د بشري تمدن شتمني بولي

۲ وږی ۱۴۰۴ - ۲۴ اګست ۲۰۲۵، ۰۵:۲۲ GMT+۱

د طالبانو د اطلاعاتو او کلتور وزارت ادعا کوي چې دغه ډله د افغانستان د لرغونو اثارو ساتنې ته ژمنه ده او په په دې برخه کې یې ځینې پروژې هم پیل کړي، خو نړۍوال یې باید لاسنیوی وکړي.

د دغه وزارت د هنر او کلتور مرستیال عتیق‌الله عزیزي په بامیان ولایت کې د لرغونو اثارو د بیا رغونې له چارو د کتنې پرمهال ویلي چې دغه اثار د بشري تمدن ګډه شتمني ده او باید د ساتنې په برخه کې یې نړیوال همکاري وکړي.

نوموړي همدا راز ویلي چې په بامیانو د تاریخي اثارو د بیارغونې د چارې په بشپړېدو به دلته د سېلانیانو تګ راتګ زیات شي.

دا په داسې حال کې ده چې وړاندې د بامیان په ګډون د افغانستان په بېلابېلو سیمو کې د تاریخي اثارو او ځایونو د ویجاړې او په دې برخه کې د لازم نه پام په اړه خبرونه خپاره شوي دي.‎

طالبان داسې مهال د هېواد تاریخي اثارو ته ځانونه ژمن بولي چې یادې ډلې د خپلې واکمنۍ په لومړۍ دوره کې د بامیان لرغونی بت وویشت او ویجاړ یې کړ او دغه کار په کور دننه او بهر ګڼ غبرګونونه راپارول.