پزشکیان وايي چې ایران د اتومي وسلو په لټه کې نه دی

زېلېنسکي د نړۍ په بېلابېلو هېوادونو کې روانو جګړو ته په اشارې وویل:«موږ باید د خلکو د حقونو او د هغو هېوادونو د حقونه ساتنه له پامه ونه غورځوو، چې په سیمه کې تر ګواښ لاندې دي.»

زېلېنسکي زیاته کړه:«د اسراییل یرغمل شوي کسان لا هم نه دي خوشې شوي. له کلونو راهیسې د کیمیاوي وسلو په ګډون د نورو ګواښونو په وړاندې هېڅ غبرګون نه دی ښودل شوی او د روسیې بریدونه لا دوام لري.»

پر همدغه مهال زېلېنسکي د غزې وضعیت ته په اشارې وویل:« هلته په څرګند ډول هېڅ حل لاره نه تر سترګو کېږي.»

د اوکراین ولسمشر په اوکراین او نورو هېوادونو کې روانو جګړو ته په اشاره وویل، چې د جګړو د دوام له امله زرګونه ماشومان وژل کېږي.

زېلېنسکي د روسیې ولسمشر ولادیمیر پوتین «خاین» وباله او له هېوادونو یې وغوښتل چې پر اوکراین د روسیې د برېدونو مخه ونیسي.

نوموړي د خپلو خبرو پر مهال ټینګار وکړ، چې هېواد یې د خپلو دفاعي صنایعو پر پیاوړتیا پانګونه کوي.

د «ګلوبل صمود» په نوم دغه کاروان نږدې ۵۰ ملکي بېړۍ لري، چې موخه یې د اسراییل سمندري کلابندۍ ماتول دي. په بېړیو کې ګڼ شمېر وکیلان او فعالان سپاره دي، چې د سویډن د اقلیم مبارزه ګرېتا تونبرګ هم پکې شامله ده.

د «مارچ ټو غزه یونان» ویاندې مریکایتي ستاسینو وویل، پر دغو بېړیو د یونان د «ګاوډوس» ټاپو ته څېرمه په نړیوالو اوبو کې، چې شاوخوا ۳۰مایله لرې دی، ۱۲ ډرونونو برید وکړ. هغې رویټرز ته وویل چې له ډرون بریدونو سره-سره ټول مسافر خوندي دي.

د ایټالیا د دفاع وزیر ګویدو کروزیټو په یوه اعلامیه کې وویل چې د سمندري کاروان پر ضد د «نامعلومو کسانو» له خوا برید شوی او پېښه یې په کلکو ټکو وغندله.

نوموړي زیاته کړه چې د ایټالیا یوه جنګي بېړۍ «فاسان»، چې د کریټ شمال ته روانه وه، اوس د کاروان په لور درومي « څو د اړتیا په صورت کې د ژغورنې عملیات ترسره کړي».

یو ایټالوي چارواکي وویل چې د بحري ځواکونو اصلي موخه د هغو ایټالویانو خوندیتوب دی چې په بېړیو کې دي. هغه زیاته کړه: «که اړتیا پېښه شي، زموږ بېړۍ مجهز روغتیايي مرکز هم لري.»

اسراییل څو ځله دغه کاروان غندلی او فعالان یې د حماس ډلې سره په همکارۍ تورن کړي دي.

د چارشنبې په ورځ د اسراییل د بهرنیو چارو وزارت پر اېکس خبرداری ورکړ چې که کاروان د مرستو له یوې بدیلې لارې سره موافقه ونه کړي دوی به یې د درولو لپاره اړین ګامونه پورته کړي.

اسراییل غواړي چې مرستې د اسراییل په بندر کې ښکته کړي او اسراییلي چارواکي یې غزې ته ورسوي.

اسراییلي پوځ د تېرې شپې د برید په اړه څه نه دي ویلي.

نوموړې ویلي، سوریه د اوږدې جګړې او سیاسي کړکېچونو له امله له سختو ستونزو سره مخ ده او د اروپایي ټولنې لومړیتوب دا دی، چې د دې هېواد د خلکو په مشرۍ یو ریښتینی، پراخ‌ګډونه او سوله‌ییز انتقالي بهیر رامنځته شي.

هغې ټینګار وکړ، چې دغه بهیر باید له هر ډول زیانمنې بهرنۍ لاسوهنې پاک وي، څو د سوریې خلک خپله راتلونکې په خپل لاس کې واخلي.

وانډرلاین زیاته کړه، چې اروپایي ټولنه د سوریې د اوسنیو او بېړنیو اړتیاوو په ځانګړي ډول د بشري مرستو په برخه کې ملاتړ ته ژمنه ده.

د هغې په وینا، اروپایي ټولنه به نه یوازې د بې‌وزلو کورنیو، کډوالو او جګړه‌ځپلو خلکو د ژوند د اسانتیا لپاره هڅې وکړي، بلکې د سوریې د اقتصادي او ټولنیزې بیارغونې او بنسټیزو پروژو ملاتړ به هم وکړي.

د اروپایي ټولنې مشرې همداراز وویل، چې د سوریې په اړه به سیاسي خبرې او اړیکې لا پراخې کړي، څو د نړۍوالې همکارۍ له لارې د سولې، ثبات او پرمختګ لپاره عملي ګامونه پورته شي.

هغې په پای کې څرګنده کړه، چې د اروپایي ټولنې موخه یوازې لنډمهاله مرسته نه ده، بلکې غواړي د سوریې خلک په اوږدمهال کې د یوه باثباته، خپلواک او سوکاله هېواد خاوندان شي.

زېلېنسکي د سې شنبې په ورځ (د تلې لومړۍ) له فاکس نیوز سره په مرکه کې ویلي، «فکر کوم د پخوا پر تله اوس له ډونالډ ټرمپ سره ښې اړیکې لرم.»

زېلېنسکي همداراز په امنیت شورا کې ویلي، تمه لري چې د امریکا اقدامات به روسیه سولې ته سوق کړي او زیاته یې کړه، چې د روسیې د اقتصاد په تړاو یې له ټرمپ سره خبرې کړي، خو په اړه یې نور جزییات ورنکړل.

هغه په ډاګه کړه: «موږ ټولو دا درک کړې چې ډونالډ ټرمپ به له جګړې وروسته اوکراین ته امنیتي ضمانتونه ورکړي.» زېلېنسکي همداراز د اوکراین د جګړې په تړاو په ملګرو ملتونو کې د ټرمپ وروستۍ څرګندونې «لوی بدلون» بللی دی.

ټرمپ د ملګرو ملتونو په عمومي مجمع کې وویل، که په هغه وخت کې د امریکا ولسمشر وای، نو د روسیې او اوکراین تر منځ جګړه هېڅکله هم نه پیلېده. هغه زیاته کړه، «له درې نیمو کلونو راهیسې دغه جګړه روانه ده، په داسې حال کې چې باید په یوه اوونۍ کې پای ته رسېدلې وای.»

ټرمپ د اوکراین د جګړې د دوام لامل روسیه وبلله او ویې ویل، چین او هند هم له روسیې د نفتي موادو په پېرلو سره د دغې جګړې د دوام لپاره مرسته کوي. هغه د ناټو پر ځینو هېوادونو هم نیوکې وکړې چې لا هم له روسیې انرژي پېري.

ډونالډ ټرمپ په خپلې دغې وینا کې په ډاګه کړه، واشنګټن چمتو دی چې د روسیې پر وړاندې نوي بندیزونه ولګوي او له اروپا یې هم وغوښتل چې له ده سره یو ځای شي.

هغه په ټينګار سره وویل: «اروپاییان جګړې ته ډېر نږدې دي او دا ورته شرم دی چې لا هم له روسیې انرژي پېري.»

مکرون پر خپل اېکس لیکلي: «موږ باید په دې ځان پوه کړو چې د نړۍ د وېش او ټوټې کېدو بهیر د سترو شخړو په حل او د ګډو ننګونو پر وړاندې د مبارزې په برخه کې زموږ ګډ ظرفیت سخت اغېزمن کړی دی.»

د هغه په وینا، د نړۍوالو ګډو ستونزو په ځانګړي ډول د جګړو، بشري ناورینونو او اقلیمي بدلونونو پر وړاندې نړۍ هغه واحده اراده نه لري چې په ګډه پرېکړه وکړي او د عملي حل لارې پر لور حرکت وکړي.

ولسمشر مکرون زیاته کړه: «اوس له هر بل وخت ډېره اړینه ده چې هغه د همکارۍ روحیه بېرته راژوندۍ کړو چې له اتیا کلونو مخکې یې د ملتونو ترمنځ د ملګرو ملتونو د رامنځته کېدو بنسټ کېښود.»

هغه له نړۍوالو مشرانو څخه وغوښتل، چې د سیاسي او اقتصادي ګټو پر ځای دې د ګډو ارزښتونو پر بنسټ د سولې، عدالت او همکارۍ فضا بېرته ټینګه کړي، څو نړۍ د ګډو ګواښونو پر وړاندې په یو واحد صف ولاړه شي.