د امام ابو حنیفه نندارتون د ۷۰۰میلیون ډالرو په ارزښت د هوکړو په لاسلیکېدو سره پای ته ورسېد

سید عباس عراقچی زیاته کړې، چې اوسمهال باید دوی خپله پاملرنه افغانستان ته کړي او د هغه په وینا، سرحدي ولایتونه د سوداګرۍ په پراخیتا کې کلیدي رول لوبولی شي.

بلخوا، د طالبانو تر کنټرول لاندې له ملي راډیو ټلوېزیون سره په مرکه کې افغان سوداګرو ویلي، چې د ایران بازارونه د افغان سوداګرو لپاره ښه مارکېټونه لري او له ایران څخه غواړي، چې د وارداتو تر څنګ د افغاني توکو صادراتو زیاتوالي لپاره هم زمینه برابره کړي.

له پاکستان سره د طالبانو د سوداګریزو اړیکو له پرېکون او د پاکستان له لوري پر ډيورند کرښه د دروازو له تړل کېدو وروسته، د منځنۍ اسیا او ایران استازو له افغانستان سره د سوداګریزو چارو د پراختیا لپاره خپلې هڅې ګړندۍ کړې دي.

دا په داسې حال کې ده، چې د افغانستان او ایران کلنۍ سوداګري تر درې میلیارد ډالرو پورې رسېږي او داواړه هېوادونه هوډ لري، چې د سوداګرۍ دا کچه لس میلیارد ډالرو ته ورسوي.

د وحدت ګوند د یکشنبې په ورځ (د لیندۍ ۲مه) په انلاین بڼه خپله دویمه سراسري کنګره د شاوخوا ۳۰۰ کسانو په ګډون سره جوړه کړه. په دې کنګره کې محمد محقق بیا ځلي د دغه ګوند د مشر او مرکزي شورا د رييس په توګه غوره شو او د دوو ښځو په ګډون ۷ کسان یې د مرستیالانو په توګه اعلان شول.

د دغه ګوند له لوري د خپرې شوې خبرپاڼې له‌مخې، په دې کنګره کې له ټاکنو سربېره د وحدت ګوند نوی بیرغ او نوی ژمن‌لیک هم تصویب شو.

محمد محقق په افغانستان کې نامساعد وضعیت ته په کتو د ترکیې په ګډون له ګاونډيو هېوادونو له دې امله مننه وکړه، چې د سیاسي څېرو په ګډون یې له یو شمېر افغانانو سره همکاري کړې ده.

د محقق دغه مننه په داسې حال کې ده، چې پاکستان او ایران یوازې د روان کال له پیل څخه تراوسه څه باندې یو میلیون افغانان په زوره اېستلي او ډېری یې داسې دي چې په لومړي ځل افغانستان ته اړول کېږي او هلته د اوسېدو لپاره هېڅ امکانات نه‌لري.

د دغه ګوند د خبرپاڼې پر بنسټ، دغه نوي تشکیلات د پنځو کلونو لپاره تایید شوي دي.

د وحدت ګوند کنګره په داسې حال کې ده، چې څو کاله پخوا د کنګرې د نه‌دایرېدو له امله د جمعیت ګوند دوه ټوټې شو، چې د یوه مشري یې صلاح‌الدین رباني او د بلې یې عطامحمد نور کوي او همداراز د جنبش ګوند هم همدا څو ورځې مخکې انشعاب وکړ او په داسې حال کې چې عبدالرشید دوستم د جنبش ګوند مشر دی، نظام‌الدین قیصاري هم ځان د دغه ګوند نوی رييس اعلان کړ.

د عبدالرشید دوستم په نه حضور کې نظام‌الدین قیصاري ځان د جنبش ګوند رييس اعلان کړ | افغانستان انټرنشنل پښتو

د شنونکو په باور، په افغانستان کې د ګوندونو مشري معمولا میراثي وي او ډېر کم داسې پېښېږي، چې خپلې کنګرې جوړې او ټاکنې وکړي.

د یادونې وړ ده، چې طالبانو په افغانستان کې له بیا واکمنېدو سره سم په افغانستان کې ټول ګوندونه لغو اعلان کړل او هر ډول فعالیت یې منع کړ او همداراز د حزب اسلامي له مشر پرته د نورو ګوندونو مشرتابه ټول له هېواده بهر او په ځانګړې توګه په ترکیه کې ژوند کوي.

امرخېل د یکشنبې په ورځ (د لیندۍ ۲مه) په خپله اېکس پاڼه پرته له دې چې د پاکستان نوم واخلي لیکلي، چې د افغانستان په ګاونډي هېواد کې له حکومتي چارواکو نیولې تر ژورنالیستانو پورې، ټول په افغانستان کې د نظام د بدلون پر بحثونو بوخت دي، خو په وینا یې دا ورته د افغانستان په کورنیو چارو کې ښکاره لاس‌وهنه نه ښکاري.

ضیاءالحق امرخېل په همدې تړاو زیاتوي: «مګر کله چې موضوع ټي‌ټي‌پي ته ورسېږي، هغه ډله چې د همدې هېواد د پوځ د ظلمونو، بې‌عدالتیو او په پرله‌پسې ډول د پښتنو د سیمو د محرومیت په نتیجه کې را زېږېدلې، نو بیا یې د افغانستان د مداخلې ادعاوې پیل کېږي.»

د طالبانو او پاکستان ترمنځ اړیکې د روان کال د تلې میاشتې په دویمه لسیزه کې وروسته له هغې ترینګلې شوې، چې اسلام‌اباد پر کابل او پکتیکا هوايي بریدونه وکړل او کله چې د طالبانو له شدید غبرګون سره مخ شول، نو ورسره یې د لومړي ځل لپاره په افغانستان کې د طالبانو واکمنۍ ته د «رژیم» خطاب وکړ او دا د طالبانو پر وړاندې د اسلام‌اباد په تګلاره کې ستر بدلون وبلل شو.

پاکستان ورسره جوخت ډیورند کرښې په اوږدو کې د پاکستاني ځواکونو او افغان طالبانو تر منځ له مخامخ جګړې وروسته په لومړي ځل په یوه ډول په افغانستان کې د واکمنۍ د بدلون لپاره هیله څرګنده کړه.

په هغه وخت کې (یکشنبه د تلې ۲۰مه) د پاکستان بهرنیو چارو وزارت وویل، اسلام اباد د یوه سوله ییز، سوکاله، ټول شموله او د سیمې له هېوادونو سره په اړیکه کې د افغانستان غوښتونکی دی. دغه وزارت په یوې خبرپاڼه کې زیاته کړې وه: «موږ دا هیله هم لرو چې یوه ورځ به د افغانستان ولس له فشارونو ازاد او د یوه ريښتیني حکومت له لوري اداره شي.»

طالبان بیا پر دې باور دي، د پاکستان په پوځ کې یوه کړۍ ده، چې نه‌غواړي د کابل او اسلام‌اباد اړیکې ښې وي.

ضیاءالحق امرخېل په افغانستان کې د نظامونو د تخریب او بدلولو په تړاو د پاکستانیانو هڅې «عجیب» ګڼي او په وینا یې: « داسې ښکاري چې نور د دوی د دې ډول لاسوهنو زمانه پای ته رسېدلې او یوازې خپل ځان ستړي کوي.»

هغه همداراز څرګنده کړې: «افغانان دې پایلې ته رسېدلي چې هر هغه شخص یا ډله چې د پاکستان ملاتړ ولري، د ولس له نظره مردود او په ټولنه کې منفور دي.»

د یادونې وړ ده، چې د پاکستاني پوځ او افغان طالبانو ترمنځ له مخامخ جګړو وروسته، له نږدې یوې نیمې میاشتې راهیسې د ډيورند پر کرښه ټولې لارې د پاکستان له لوري بندې شوي او ورسره هم مهاله، د دواړو لوریو له‌خوا تبلیغاتې جګړې زور اخیستی او لا هم روان دی.

دا پروژه د افغان ویلفیر ټولنې په همکارۍ او د طالبانو د کرنې، اوبو لګولو او مالدارۍ وزارت او ځایي مسوولینو په همغږۍ سره پلي کېږي.

دغه پروژه چې ۸۸۳زره او ۴۲۳ډالره ارزښت لري، په پام کې لري چې د لوګر ولایت په څلورو ولسوالیو کې ۲,۰۰۰کورنیو ته د کرنې د مرستو پکیجونه ووېشي، چې هرې کورنۍ ته ۵۰کیلوګرامه اصلاح شوي د غنمو تخمونه، ۵۰کیلو یوریا سرې او ۵۰کیلو فاسفیټ سرې ورکول کېږي.

په دې پروژه کې د بزګرانو د روزنې او کرنیزو مشورو پروګرامونه هم شامل دي، چې بزګران به د افتونو د کنټرول او د غنمو د کرنې د ښه مدیریت په اړه وروزل شي.

د پروژې د پرانېستې غونډه د لوګر ولایت په خروار ولسوالۍ کې وشوه، چې د ولسوالۍ مشر، د طالبانو د اړوندو حکومتي ادارو استازو، د ټولنې مشرانو او د قطر سرې میاشت د استازولۍ د دفتر غړو برخه په کې اخیستې وه.

د دوو ورځو په موده کې د خروار ولسوالۍ ۵۰۰بزګرې کورنیو ته کرنیز توکي ووېشل شول.

عبدالحکیم حقاني د یکشنبې په ورځ (د لیندۍ ۲مه) د سترې محکمې په قضايي زده کړو عمومي ریاست کې د هېواد د ټولو اختصاصي محاکمو قضايي غړو ته د ظرفیت لوړونې د جوړ شوي سیمینار په پرانېست غونډه کې د اسلامي او قضايي نظام د استحکام، عدالت پلي کېدو او د تېرو خلافتونو د زوال د لاملونو په تړاو وویل: «د عدالت نه‌پلي کېدل، د مظلوم غږ نه‌اورېدل او د ظالم د ظلم مخه نه‌نيول هغه عوامل دي چې پخواني خلافتونه يې له زوال او سقوط سره مخ کړل.»

نوموړي د محاکمو له ټولو قضايي غړو او ګډونوالو وغوښتل، چې د عدالت په پلي کولو کې پوره هڅه وکړي.

یو شمېر هېوادوال بیا په محکمو کې د قضايي بهیر له اوږدېدو شکایت لري او له اړوندو مسوولینو غواړي، چې قضايي دوسیو ته یې باید په بېړه رسېدنه وشي.

د سترې محکمې د خبرپاڼې له‌مخې، په دغه قضايي سیمینار کې چې دوه اوونۍ به دوام وکړي، د هېواد د ټولو اختصاصي محاکمو ۸۸ قضايي غړو ګډون کړی دی.

د یادونې وړ ده، چې د طالبانو مشر هبت‌الله اخوندزاده او عبدالحکیم حقاني دوه داسې کسان دي، چې د جرمونو د نړۍوالې محکمې له لوري یې د بشري حقونو د نقض په تړاو د نیولو حکمونه صادر شوي دي.