په روسیه کې بندي امریکایي سرتېری د زندان پر کارکوونکو د برید له امله پر بیا بند محکوم شو

د طالبانو سترې محکمې د چهارشنبې په ورځ (د لیندۍ ۱۲مه) د یوې خبرپاڼې په خپرولو سره ویلي، چې یاد کس د بلخ د ښاري محکمې د پرېکړې پر بنسټ په عام محضر کې ۳۹ دُوري وهلی دی.

دا‌ په داسې حال کې ده، چې طالبانو تېره ورځ د خوست ولایت په مرکز کې د زرګونو نندارچیانو د سترګو په وړاندې یو کس «قصاص» کړ.

د طالبانو له خوا مجرمانو ته په عام محضر کې دغه ډول میداني سزاګانې ورکول تل د بشري حقونو د ملاتړو بنسټونو له خوا له سخت غبرګون سره مخ کېږي.

د ایران د کورنیو رسنیو په وینا، په دوغارون کې د افغان بانکونو د څانګو جوړول د ایران او د طالبانو د ادارې تر منځ د مالي تبادلو د اسانتیا لپاره د یوه ممکنه حل لارې په توګه وړاندې شوي دي. په دې ناسته کې د خراسان رضوي والي غلام‌حسین مظفري هم ګډون درلود او د دواړو هېوادونو تر منځ د ګډو بانکي فعالیتونو او د مالي معاملو اړوند میکانیزمونو په اړه خبرې شوې دي.

دا په داسې حال کې ده چې د ایران او طالبانو حکومتونه د نړۍوالو تر سختو بندیزونو لاندې دي.

د طالبانو د مرکزي بانک پخواني رییس هدایت‌الله بدري د روان کال د ثور په میاشت کې د ملګرو ملتونو له مرستیال سرمنشي سره په لیدنه کې ویلي وو چې له بندیزونو سره سره، «نړۍوالې مالي معاملې د غیر رسمي لارو ترسره کېږي».

د ایران د بهرنیو چارو وزیر عباس عراقچي مخکې ویلي وو چې د دغه هېواد سوداګري له افغانستان سره د ټولو اروپايي هېوادونو له مجموعي سوداګرۍ هم زیاته ده.

د سن‌خواکین ولسوالۍ د پولیسو ویاندې هېدر برنټ خبریالانو ته ویلي چې ډزې د شنبې په ورځ د ماښام شاوخوا شپږو بجو پر مهال د یو مېلمستون په تالار کې شوې دي. د هغې په وینا، د پېښې قربانیان له ځوانانو نیولې تر لویانو پورې دي.

هغې زیاته کړې چې تر اوسه په دې تړاو هېڅوک نه دي نیول شوي او نه هم د شکمن کس په اړه کوم څرګند معلومات یا یې د برید په تړاو احتمالي انګېزه شته. د سټاکټن د ښاروالۍ مرستیال جېسن لي په ټولنیزو رسنیو کې لیکلي چې ډزې «د یو ماشوم د زېږون د جشن» پر مهال شوې دي.

د کلفرونیا پولیسو مخکې هم تایید کړې وه چې د جمعې په ورځ د سن‌خوزه ښار په یوه پلورنځي کې ډزې شوې وې. د ورکړل شويو معلوماتو له مخې، په دې پېښه کې دوه کسان ټپیان شوي وو. د اسوشیټېډ پرېس خبري آژانس په راپور کې راغلي چې دواړه ټپیان د مرمیو د ټپونو له امله روغتون ته لېږدول شوي دي.

درې ورځې وړاندې هم په واشنګټن کې د امریکا د ملي ګارډ پر دوو عسکرو ډزې شوې وې چې په پایله کې یو تن د سختو ټپونو له امله ژوند بایللی دی.

دغه جبهې یکشنبه د (لیندۍ ۹مه)‌ یوې اعلامیه کې ادعا کړې چې د شنبې په ماښام، د بدخشان ولایت فیض اباد کې یې وسله والو د طالبانو پر امنیتي حوزه برید کړی چې په ترڅ کې یې دوه طالبان وژلي او درې نور یې ټپیان کړي دي.

په خبرپاڼه کې راغلي، د دواړو خواوو ترمنځ نږدې ۱۵ دقیقې نښته شوې، چې په کې د سپکو او درنو وسلو څخه استفاده شوې ده. تر اوسه طالبانو ددغه برید په اړه رسنیو ته څه ندي ویلي.

دغه برید د افغانستان په شمال کې د ازادۍ جبهې د عملیاتو تازه پېښه بلل کېږي، چې د طالبانو پر حضور او امنیتي مرکزونو یې کړي دي.

د طالبانو د یاد وزارت ویاند شیر محمد حاتمي په خبره: «په ټول هېواد کې د تېر کال پرتله د انځرو حاصلاتو کې ۳۹زره او ۹۸۰ټنه زیاتوالی راغلی». هم مهاله‌ د طالبانو د صنعت او سوداګرۍ وزارت ویاند اخندزاده عبدالسلام جواد په خبره،‌ په روان ۱۴۰۴کال کې د ۲۱۴مېلیونه ډالرو ارزښت ۴۳زره ټنه انځر بهرنیو هېوادونو ته صادر شوې دي.

د نوموړي په وینا: «په تېرو اتو میاشتو کې ډېر صادرات هندستان،‌ متحده عربي اماراتو، چین، پاکستان، عراق، امریکا او اسټرالیا ته ترسره شوي دي». کندهار کې د طالبانو د کرنې، مالدارۍ او اوبو لګولو رییس محمد حنیف خلیل وایي، د حاصلاتو د پراختیا یو مهم لامل بزګرانو ته روزنیز پروګرامونه او عامه پوهاوی دی.

د فرید احمد عظیمي په نوم یو افغان سوداګر له طالبانو نه غواړي چې د وچې میوې په برخه کې د سوداګرو لپاره د ویزو تر څنګ د ټرانسپورټي خدمتونو، ټرانزیټي خدمتونو، بانکي راکړې ورکړې او نورو برخو کې باید اوارې کړې. د هغه په خبره، که دا اسانتیاوې برابرې شي؛ نو سوداګري به لا پراخوالی ومومي.

افغان سوداګر شکایت لري چې ډېر کله په افغانستان کې د بانکي خدمتونو د بندیزونو او محدودیتونو له امله نورو هېوادونو ته په اسانۍ پیسې نه‌شي لېږلی او له همدې کبله یې په راکړو ورکړو کې خنډونه او ځنډونه رامنځته کېږي.