طالبان وایي د ختیځ زون موزیم تاریخي اثارو د ډیجیټل کولو لړۍ پیل شوه

د خبرپاڼې له مخې؛ د دغه صادراتو ټولیز ارزښت ۸۰ مېلیونه او ۴۵۰زره افغانۍ دی، چې په لومړي پړاو کې د ۲۳ مېلیونه او ۴۵۰زره افغانیو په ارزښت یوه جوپه صادرېږي.

100%

100%

د دغه وزارت له‌خوا په خپره شوې خبرپاڼه کې راغلي، د کانونو او پټرولیم وزارت مالي او اداري مرستیال مولوي حسام‌الدین صابري له هندي پانګه‌والو سره په کابل کې لیدلي دي.

په خبرپاڼه کې راغلي، چې هندي پانګه‌والو د مسو او اوسپنې په ګډون د کاني سرچینو په کارولو کې د همکارۍ ژمنه کړې ده. خبرپاڼه زیاتوي، مولوي حسام‌الدین صابري هم د دغه پانګه‌والو له لېوالتیا هرکلی کړی او ویلي یې دي: «هغه پانګه‌وال چې غواړي په افغانستان کې د کانونو په برخه کې پانګونه وکړي، وزارت د قانوني همکاریو او اړینو اسانتیاوو برابرولو لپاره چمتو دی؛ څو پانګه‌وال په اسانۍ خپلې پروژې پرمخ یوسي.»

تر ډېره بریده پر طالبانو نیوکې کېږي، چې دغه کانونه په نامسلکي توګه سپړي چې تر ډېره د کانونو اصلي زېرمو ته زیان اړوي. طالبانو واک ته له رسېدو سره سم په افغانستان کې د تېلو، ګازو، ډبرو سکرو او ګران بیه ډبرو د کانونو سپړلو ته خورا ډېره پاملرنه کړې ده.

دغې ډلې په تېرو درېیو کلونو کې د افغانستان د بېلابېلو کانې زیرمو اېستلو قرادادونه د چین او یوشمېر نورو هېوادونو په ګډون کورنیو شرکتونه ته هم ورکړي دي. په دغې ډلې تور دی، چې د افغانستان د کاني زېرمو په کېندلو کې پراخ فساد کوي.

د طالبانو د یادې ادارې استازو ویلي، د وچکالۍ له امله اغېزمنې سیمې بېړنیو مرستو ته اړتیا لري او هڅه کېږي چې د همکارو بنسټونو په همغږۍ زیانمنو کسانو ته رسېدنه وشي.

د طالبانو تر واک لاندې د پېښو سره د مبارزې د چمتووالي ملي ادارې په خبرپاڼه کې راغلي، چې په یادې ناسته کې د کډوالۍ نړۍوال سازمان استازې د افغانستان د اقلیمي زیانمنتیا د درېیم پړاو ارزونې په اړه معلومات ورکړي. نوموړې ویلي، چې دغه ارزونه د وچکالۍ ځپلو د مرستې لپاره د اغېزمنو پالیسیو او پروګرامونو په طرحه کې مهم رول لري.

هغې ټینګار کړی، چې د کډوالۍ نړۍوال سازمان به د اقلیمي بدلون د اغېزو د کمولو او راستنېدونکو کډوالو د ملاتړ لپاره خپلو هڅو ته دوام ورکړي. افغانستان د اقلیمي ناورینونو له امله یو له زیانمنو هېوادونو څخه بلل کېږي. د نړۍوالو راپورونو له مخې؛ ډېری افغانان له اقتصادي ستونزو سره مخ دي او روان کال د هېواد ختیځ او شمالي ولایتونه د سختو زلزلو شاهدان وو، چې خلکو ته یې سخت مالي او ځاني زیانونه واړول او ګڼ خلک یې بې‌کوره کړل.

د دغه کمېسیون د راپور له مخې؛ دغه کډوال د کندهار د سپین بولدک، د ننګرهار د تورخم، د هلمند د بهرامچې، د هرات د اسلام‌کلا او د نیمروز د ورېښمو پله له لارې ستانه کړای شوي دي.

په راپور کې راغلي، له دې ډلې د ننګرهار ولایت د تورخم له لارې ۵۷۹ کورنۍ، د کندهار د سپین بولدک له لارې ۴۶ کورنۍ، د هلمند د بهرامچې له لارې ۲۶ کورنۍ، د نیمروز د ورېښمو پله له لارې ۲۲ کورنۍ او د هرات د اسلام‌کلا له لارې ۲۰ کورنۍ افغانستان ته ستنې شوې دي.

دا په داسې حال کې ده، چې په پاکستان او ایران کې د افغان کډوالو وضعیت د اندېښنې وړ دی. راپورونه ښيي، چې د پاکستان په بېلابېلو ښارونو کې د پولیسو د عملیاتو په لړ کې افغان کډوال د پلټنو، نیولو او جبري اېستلو له ګواښ سره مخ دي.

تازه د طالبانو د کډوالو او بېرته راستنېدونکو چارو وزیر مولوي عبدالکبیر هم ویلي، چې واک ته د یادې ډلې له رسېدو راهیسې ۶،۸ مېلیونه کډوال له ګاونډیو او نورو هېوادونو افغانستان ته ستانه شوي او دغه شمېره د لوړېدو په حال کې ده.

د ایران د کار وزارت د وګړو عمومي رییس علي باقري د دغه هېواد يوې رسنۍ سره په مرکه کې ویلي، چې له ایران نه د بې‌اسناده کارګرو وتل د کاري ځواک د کمېدو لامل شوی؛ خو قانوني کارګرو بیا خپل فعالیت ته لاهم دوام ورکړی.

نوموړي ټینګار کړی، د ایران لومړیتوب له ایراني کارګرو ملاتړ دی او بهرني کارګر یوازې په هغو برخو کې ګوماري چې د ایراني بدیل امکان نه‌وي. هغه وایي، د «کاري ویزې» طرحه پلې شوې چې له مخې به یې کار ورکوونکي وکولای شي د بهرنیو کارګرو لپاره ۹ میاشتنۍ قانوني ویزې ترلاسه کړي.

باقري زیاته کړه، د دغه کاري ویزو چې شمېر یې وړاندې ۲۰۰زره ښودل شوی و؛ ښایي د اړتیا په صورت کې یې په شمېر کې بدلون راشي او دغه ویزې یوازې د کارګرو لپاره دي، د کورنۍ غړي په‌کې شامل نه‌دي.

په داسې حال کې چې افغانستان کې د کاري فرصتونو نشتوالي ډېری ځوانان د ایران په ګډون نورو ګاونډيو هېوادونو ته په ناقانونه لارو تګ ته اړ اېستي؛ ایران سږ کال د کاري ویزو اعلان وکړ چې له مخې به یې زرګونه افغان کارګر ایران کې په قانوني توګه دندې ترلاسه کړي.