جمهوري غوښتونکو د خپل دریځ په بدلولو افغان کډوالو ته د ویزو د ورکړې له بندولو ملاتړ وکړ

علاوي العربیه شبکې ته ویلي، چې په دقیق ډول د هغو عراقي وګړو شمېر ټاکل ستونزمن دي، چې د روسیې په پوځ کې فعال دي، خو دا شمېر نږدې پنځه زرو ته رسېږي.

د هغه په وینا، بغداد د روسیې په پوځ کې د عراقي وګړو د جلب بهیر له نږدې څاري او له مسکو سره د سلا مشورو له لارې هڅه کوي داسې اقدامات عملي کړي، چې د دې بهیر د دوام مخه ونیسي.

دا څرګندونې په داسې حال کې دي، چې د عراق د عالي قضايي شورا مشر فایق زیدان د مرغومي په ۳مه د ملي امنیت له سلاکار قاسم الاعرجي او د «امر دیواني» کمېټې له غړو سره ولیدل. دغه کمېټه بهرنیو جګړو ته د عراقي وګړو د جلب د قضیو د څېړنې مسوولیت لري.

زیدان په دې لیدنه کې ټینګار وکړ، چې د عراق قانون د هر هغه کس لپاره چې په هر ډول او د حکومت له رسمي اجازې پرته د بل هېواد له وسله‌‌والو ځواکونو سره یو ځای شي، د بند سزا ټاکلې ده.

هغه زیاته کړې، چې دا ناسته د هغو حقوقي لارو چارو د څېړلو لپاره وه، چې له عراق څخه بهر شخړو کې ښکېلو عراقي وګړو وضعیت منظم کړي، په ځانګړي ډول د روسیې او اوکراین جګړه او همدارنګه په دې برخه کې د نورو لازمو اقداماتو ارزونه هم وشوه.

دا په داسې حال کې ده، چې شمالي کوریا په رسمي توګه د اوکراین پر وړاندې له روسیې د ملاتړ لپاره سلګونه سرتېري مسکو ته استولي و.

د دغه هېواد مرکزي بانک مسوولینو ویلي، چې دا بدلون به په څو پړاوونو کې عملي شي او تر پیل مخکې به ټول جزییات په روښانه ډول له خلکو سره شریک شي، څو هېڅ ډول ګډوډي او اندېښنه رامنځته نه‌شي.

د سوریې مرکزي بانک لومړي مرستیال مخلص الناظر ټینګار کړی، چې د صفرونو لرې کول د ملي پيسو د اصلي ارزښت بدلون معنا نه‌لري. د هغه په وینا، دا اقدام به بیې خلکو ته لا روښانه کړي او ورځني معاملات به ساده کړي او ورسره به د خلکو باور یو ځل بیا پر لیره زیات شي.

الناظر زیاته کړې، چې نوې لیره نه‌شي کولای اقتصادي ستونزې په یوه شپه کې حل کړي، خو دا د یوې اوږدې لارې مهم ګام دی، چې یوازې د اقتصادي ثبات او مسلکي تګلارو په دوام به پایله ورکړي.

هغه ویلي، حکومت به هڅې وکړي، چې د بدلون په دوره کې د خلکو حقوق او سپما، معاشونه او مالي ژمنې خوندي پاتې شي او هېچا ته زیان و نه‌رسېږي.

تر دې مخکې د سوریې د مرکزي بانک رییس عبدالقادر الحصریه اعلان کړی و، چې د ۲۰۲۶ کال د جنورۍ لومړۍ نېټه د دې بدلون رسمي پیل دی او ټینګار یې کړی، چې د زړو بانکنوټونو بدلول به منظم، کنټرول شوي او بې له مالي شوک څخه ترسره شي.

د دغه سړي چې د جرمني د څارنوالۍ په غوښتنه نیول شوی تر اوسه بشپړ هویت نه‌دی افشا شوی.

د جرمني چارواکي باور لري، چې نیول شوی کس د ایران د استخباراتي فعالیتونو او په جرمني کې پر یهودي اهدافو د برید په دسیسه کې شکمن دی.

د آرهوس سیمه‌ییزې محکمې تېره اوونۍ اعلان وکړ، چې د دغه کس د استرداد لپاره قانوني شرایط برابر دي. شکمن کس پرېکړه کړې، چې د استرداد د حکم پر ضد اعتراض ونه‌کړي او له همدې امله ښايي د هغه د سپارلو بهیر په راتلونکو ورځو کې ترسره شي.

د جرمني چارواکو دا قضیه له یوې بلې دوسیې سره هم تړلې بولي، چې پکې یو ۵۳ کلن افغاني الاصله ډنمارکی هم په‌کې تورن دی.

دغه کس تر دې وړاندې په ډنمارک کې نیول شوی و او وروسته یې په خپله خوښه جرمني ته استرداد منلی و.

د تورونو د لیک له‌مخې، ۴۲ کلن شکمن افغان له دغه ۵۳ کلن کس سره ژمنه کړې وه، چې د درېیم کس لپاره به وسلې برابروي او هغه به په جرمني کې پر یهودانو برید ته هڅوي. خو نوموړي دغه تورونه رد کړي او ویلي یې دي، چې د دې موضوعاتو په اړه «هېڅ معلومات» نه‌لري.

د ډنمارک پولیسو ویلي، چې دا کس د جرمني له لوري د صادر شوي حکم پر بنسټ نیول شوی او د نیولو د عملیاتو پر مهال جرمني افسران هم حاضر و. د جرمني د څارنوالانو په وینا، ۴۲ کلن شکمن کس د ایران د استخباراتي شبکې لپاره د ارتباطي کس په توګه کار کاوه.

د ډنمارک استخباراتي ادارې اعلان کړی، چې دا قضیه په اروپا کې د ایران د مخالفانو پر ضد د تهران د پراخو استخباراتي او جاسوسي فعالیتونو د یوې بڼې برخه ده. د دې ادارې په وینا، تهران په وروستیو کلونو کې خپل فعالیتونه پراخ کړي او د اسراییل او یهودي ګټو په نښه کول یې هم پکې شامل کړي دي.

د ډنمارک د استخباراتو د ادارې مشر فین بورخ اندرسن په دې اړه وویل: «موږ دا ګواښ ډېر جدي ګڼو، په ځانګړي ډول، دې ته په پام سره چې ایران د تاوتریخجنو فعالیتونو د ترسره کولو لپاره له واسطو او جرمي شبکو کار اخلي».

همدارنګه د ختیځ یوتلنډ پولیسو اعلان کړی، چې د نیولو د عملیاتو پر مهال په تریګا او د ارهوس په شمالي سیمو کې نور کورونه هم تلاشي شوي دي.

دغه چارواکي د پنجشنبې په ورځ (د مرغومې ۴مه) د «وای‌نت» له خبري وېب‌پاڼې سره په مرکه کې د نوم د نه‌خپرېدو په شرط ویلي، چې د ایران د بالستیک توغندیو ګواښ «ډېر جدي» دی او که په لوی شمېر د اسراییل پر لوري وتوغول شي، نو د یوه کوچني اټوم بم په څېر به زیان واړوي.

له دې سره سم، د اسراییل د دفاع وزارت پخواني لوړ پوړي مسوول عاموس ګلعاد ویلي، چې ایران لا هم د اسراییل د له‌منځه وړلو فکر په سر کې لري.

راپور زیاتوي، چې د اسراییل لومړی وزیر بنیامین نتنیاهو، به په راتلونکې اونۍ کې د امریکا له ولسمشر ډونالډ ټرمپ سره په لیدنه کې د دغو ګواښونو په اړه تازه معلومات شریک کړي.

تهران هم تر دې مخکې پر ایران د اسراییل د بیاځلي برید له احتمال څخه خبر ورکړی، خو ورسره جوخت یې خبرداری ورکړی، چې دا ځل به اسراییل ته تر پخوا ډېر سخت ګوزارونه ورکړي.

د طالبانو د جرګو او قبایلو چارو وزارت د همغږۍ مرستیال مولوي محمد علي جان احمد دغه څرګندونې د پنجشنبې په ورځ (د مرغومي ۴مه) په فراه کې د «ملت اتحاد، اسلامي نظام بقاء او ولسونو هوساینې» تر سرلیک لاندې په یوې ولسي غونډه کې وکړې.

یادې غونډې ته احمد په خپلو خبرو کې د فراه ولسونو ستړیاوې وستایلې او بدل کې یې د ملاتړ ژمنه وکړه.

احمد د تېرو جګړو یادونه وکړه او ویې ویل، چې افغانستان هغه وخت د جګړو په لمبو کې وسوځېد، کله چې خلکو له یو بل څخه د انتقام اخیستلو لاره ونیوله. ده ټول ولسونه د خپلمنځي اختلافاتو د حل، ورورولۍ او سولې ته راوبلل.

د راپورونو له‌مخې، طالبان لا هم د تېر جمهوریت د نظامیانو د په نښه کولو له لارې پر غچ اخیستنې بوخت دي، خو خپله طالبان بیا دغه څرګندونې ردوي او د عمومي بښنې یادونه کوي.

د طالبانو د سرحدونو، قومونو او قبایلو چارو وزارت په خبرپاڼه کې راغلي، چې قومي مشرانو هم په دې غونډه ې د ویناوو پر مهال پر خلکو غږ وکړ، چې خپل دودونه د شریعت له لارښوونو سره برابر کړي، ځکه چې د دوی په باور، همدا د دنیا او اخرت د نېکمرغۍ یوازنۍ لار ده.