مولوي محمد علي جان احمد: د طالبانو د نظام دفاع د هر افغان ملي او دیني مسولیت دی

د یاد سازمان له خوا ویل شوي، دغې کڅوړې د کرنې د موسم په مناسبه دوره کې کروندګرو ته ورکول شوي دي.

د سازمان په وینا، په افغانستان کې د لوږې او فقر کچه په زیاتېدو ده، او د کروندګرو سره د خوراکي موادو د تولید په برخه کې مرسته یوه بشرپاله هڅه بلل کېږي.

ایف ای او ټینګار کړی چې د دغو مرستو له لارې هڅه کېږي د افغان کروندګرو ظرفیت لوړ او د خوراکي امنیت وضعیت ښه شي. سربیره پر دې، ملګرو ملتونو ویلي چې په ۲۰۲۶ کال کې شاوخوا ۲۱ میلیون افغانان لا هم د بشر پاله مرستو پر تکیه ژوند کوي.

یاده دې وي چې، د ۲۰۲۵ کال په اوږدو کې، د بودیجې کمښت له امله د ملګرو ملتونو مرستې په افغانستان کې محدودې شوې وې. د نړیوال بانک، اروپایي ټولنې، جاپان، سویډن او برتانیا د ملاتړ په مرسته، دغه سازمان توانېدلې چې دغه کڅوړې پر وخت کروندګرو ته ورسوي.

د کورنیو چارو وزارت په خبرپاڼه کې ویلي، چې د فراه ولایت د امنیې قوماندانۍ اړوند د نشه‌يي توکو پر ضد د مبارزې ځواکونو د څو جلا عملیاتو پر مهال د دغه ولایت د بکواه ولسوالۍ په اړوندو سیمو کې د نشه‌يي توکو د پروسس او تولید دوه فابریکې کشف او وسوځولې.

د خبرپاڼې له مخې، په دغو فابریکو کې ۲۷ کیلوګرامه شیشه، ۳۲ کیلوګرامه پوډر، ۶۰ لیتره تیزاب او یو شمېر نور هغه توکي موندل شوي، چې د نشه‌يي موادو د جوړولو لپاره ترې کار اخیستل کېده.

خبرپاڼه زیاتوي، ددغه فابریکو په تړاو یې دوه تنه هم نیول شوي، چې د لومړنیو څېړنو له بشپړېدو وروسته به عدلي او قضایي ارګانونو ته وسپارل شي.

په ورته وخت کې، یاد وزارت ویلي، ځواکونو یې د جلا جلا عملیاتو پر مهال له بلخ، پروان، جوزجان، کاپیسا او سمنګان ولایتونو څخه ۳۵ تنه پر نشه‌يي توکو روږدي کسان راټول کړي او د درملنې لپاره یې د روږدو کسانو اړوند درملنې مرکزونو ته ور پېژندلي دي.

د طالبانو د معادن او پټرولیم وزارت د شنبې ورځ(د مرغومي ۶مه) په خبرپاڼه کې لیکلي چې په دې لیدنه کې د اقتصادي همکارۍ د پیاوړتیا، دوه‌ اړخیزو اړیکو د پراختیا او د افغانستان د کانونو په سرچینو کې د پانګونې په اړه خبرې شوي دي.

د خبرپاڼې له مخې، د ایران سفیر وویل چې ایراني شرکتونه د افغانستان د اوسپنې او تیلو کانونو کې د پانګونې لپاره چمتو دي.

د طالبانو د معادن او پټرولیم وزارت وايي چې هدایت‌الله بدري د ایران د شرکتونو د پانګونې د چمتووالي هرکلی وکړ او له دغه هیواد سره یې د همکاریو ژمنه ورکړه.

ایران که څه هم طالبان په رسميت نه پېژني، خو له دغې ډلې سره پراخې ډېپلوماټیکې او اقتصادي اړیکې لري.

محمود سیادت، د ایران او افغانستان د سوداګرۍ خونې مشر، مخکې ویلي وه چې په افغانستان کې د امنیتي وضعیت ښه والي سره، د پانګونې زمینه په ځانګړي ډول په کانونو کې برابره شوې ده. هغه ویلي چې د قطري، ترکي او چینایي شرکتونو فعالیتونه په زیاتېدو دي او د ایران نړیوال سیالان هڅه کوي چې د دې بازار په ترلاسه کولو کې یو تر بل مخکې شي.

د بهرنیو چارو وزارت په خبرپاڼه کې راغلي، چې د اسراییل دغه اقدام د اسلامي هېواد د وېش هڅه بلل کېږي او په سیمه‌ییزه کچه د سولې او ثبات لپاره منفي پایلې لري.

وزارت ټینګار کړی چې د داسې اقداماتو هېڅ قانوني مشروعیت یا بنسټ نشته.

په په خپرپاڼه کې د نړیوالو قوانینو د رعایت او د اسلامي هېوادونو د حاکمیت ساتنې غوښتنه شوې او یادونه شوې، چې د سیمې په ثبات او امنیت کې د هر ډول بهرني مداخلت مخنیوی اړین دی.

د دغه کمېسیون د(مرغومي ۶مې) راپور له مخې؛ دغه کډوال د ننګرهار د تورخم، د کندهار د سپین بولدک، د هلمند دبهرامچې او د نیمروز د ورېښمو له لارې ستانه کړای شوي دي.

په راپور کې راغلي، د دغه کسانو له ډلې د ننګرهار ولایت د تورخم له لارې ۵۵۶کورنۍ چې ۳۱۲۴تنه دي، د کندهار د سپین بولدک له لارې ۷۷کورنۍ چې د غړو شمیر یې ۴۰۴تنه کیږي، د بهرامچې له لارې ۲۳ کورنۍ چې غړي یې ۱۰۱ تنه او د نیمروز د ورېښمو پله له لارې ۵ کورنۍ چې شمیر یې ۲۵تنه وه افغانستان ته ستنې شوې دي.

په دې ورستیو کې په پاکستان او ایران کې د افغان کډوالو پر وړاندې د پولیسو اقدامت سخت شوي، تر دې یوه ورځ وړاندې هم نږدې درې زره کډوال له ایران او پاکستان نه افغانستان ته ستانه شوي وه.