یو افغان پناه‌غوښتونکی په برېتانیا کې د جنسي تېري په قضیه کې مجرم پېژندل شوی

دغه پېښه (د وري په ۲۸مه) په برلین کې د نوموړې مېرمنې په اپارتمان کې شوې ده. د محکمې د معلوماتو له مخې؛ دغه مېرمن له خپل مېړه څخه په جلا اپارتمان کې اوسېده.

د محکمې د موندنو له مخې؛ تورن له یوې شخړې وروسته خپله مېرمن پنځه ځلې په چړو وهلې ده. محکمې ویلي، چې د پېښې پر مهال د یادې جوړې څلور ماشومان وېده وو؛ خو له پېښې وروسته یې هڅه کوله، چې خپله مور وژغوري، خو تورن له کوم غبرګون پرته دغه شېبه له ورایه لیدله.

د محکمې په وینا؛ هغه خپل اته کلن زوی ته ویلي و، چې «هغه ته به یوه نوې مور راولي». د قضايي پلاوي مشر ویلي، چې تورن دا کار د غوسې له امله او خپلې مېرمنې ته د «سزا ورکولو» په موخه کړی؛ هغه په دې باور و، چې یو نارینه د دې حق لري چې خپلې مېرمنې ته سزا ورکړي او ان هغه ووژني.
یادې جوړې په ۱۳۸۲کال کې په افغانستان کې واده وکړ او په ۱۳۹۴کال کې جرمني ته له کډوالۍ وروسته د دوی ګډ ژوند له تاوتریخوالي ډک شو. د جرمني رسنیو د راپورونو له مخې؛ تورن خپله ښځه کنټرولوله او پر هغې یې محدودیتونه لګول.
د یونګه فرایهایت اونیزې په یوه مفصل راپور کې لیکلي، دغه کس ان خپلې مېرمنې ته اجازه نه ورکوله چې د جرمني ژبې کورسونو ته ولاړه شي. یادې اونیزې لیکلي، چې دغه افغان د ۲۰۲۴کال په وروستیو کې له خپلې مېرمنې طلاق واخیست؛ ترڅو له یوې بلې ښځې سره واده وکړي، خو دغه هڅې یې ناکامې شوې.
د تورن زوی ویلي، پلار یې له مور څخه غوښتي و چې پولیسو ته دې شکایت نه‌کوي؛ خو مور یې دغه غوښتنه رد کړه او د پلار تاوتریخوالی یې لا زیات شو.

د راپورونو له‌مخې، په بدخشان او تخار ولایتونو کې د سرو زرو پر کانونو د ځايي اوسېدونکو او طالبانو تر منځ په نښتو کې د طالبانو په ګډون یو شمېر ځايي اوسېدونکو ته مرګ‌ژوبله اوښتې ده.

سرچینو همدارنګه ویلي، چې خلک د چاپېریالي زیانونو او د شرکتونو د بې بریده کېندنو له امله د اوبو د بندېدو او همداراز د یادو کانونو په بدل کې د ژوند هېڅ ډول اسانتیاوو د نه‌ برابرېدو له امله په اعتراض کې راوتلي دي.

د جمهوري نظام پر مهال پخوانی لوی څارنوال محمد فرید حمیدي د سې‌شنبې په سهار وختي (د مرغومي ۱۶مه) په خپله اېکس‌پاڼه ویلي، د هېواد د کانونو او طبیعي سرچینو وروستی ۴۵ کلن تاریخ له اور، وینو، بهرنیو لاسوهنو، د جګړې د مافیا او ترهګرۍ د راټوکېدو او ځواکمنېدو، فساد، زور واکۍ او بې‌عدالتۍ سره مل و.

محمد فرید حمیدي په چاه‌اب او شهر بزرګ ولسوالیو او نورو ځایونو کې د حاکمې ډلې په ملاتړ د کانونو د مافیا له لوري د ځینو ځايي اوسېدونکو وژنه «د خونړي روایت» بله پیلامه بللې ده.

د حمیدي په وینا، په دې وروستیو څلورو کلونو کې (د طالبانو له بیا ځلي واکمنېدو وروسته) دغه مصیبت څو برابره پراخ شوی دی.

حمیدي ویلي: «د سرو زرو بوی، ځلا او د نړۍوالې بیې لوړېدو د قدرت تږي حاکمان د سرو زرو او مفتو شتمنیو پر لېونتوب اخته کړي دي».

پر طالبانو دا تور دی، چې په غېر معیاري ډول د کانونو پر را اېستنې بوخت دي او په دې سره د کاني سرچینو ډېره برخه ضایع کېږي.

پخوانی لوی څارنوال هم د کانونو بې بریده چور، ناقانونه او د نړۍوالو معیارونو خلاف را اېستنې د سالم چاپېریال د له‌منځه تلو، د طبیعت د نه‌جبرانېدونکي تخریب، د بې‌ثباتۍ، پر ځايي خلکو ظلم او د هغو د حقونو تر پښو لاندې کېدو لامل شوي دي.

د نوموړي په باور، د نړۍوالو معیارونو او د عدالت پر بنسټ اصولو له‌مخې، د کانونو د را اېستنې چارې د سیمې د اوسېدونکو په سلا مشورو، د چاپېریال ساتنې د متخصصینو، طبیعت پوهنې او شفافیت او عدالت ته په پام باید پیل شي.

د یادونې وړ ده، چې طالبان بیا ځلي واک ته له رسېدو وروسته د هېواد یو شمېر کانونه داخلي او خارجي شرکتونو ته په واک کې ورکړي او ترې ترلاسه کېدونکې عواید پرته له دې چې یوه برخه یې د کانونو په شاوخوا سیمو کې د اوسېدونکو د هوساینې لپاره ولګول شي، مخامخ د دوی خزانې ته ځي. طالبانو هم په وار وار ویلي، چې د حاکمیت د لګښتونو ډېره برخه له کاني سرچینو برابرېږي.

د ملا برادر د دفتر مشر عبدالله عزام د دوشنبې په ورځ (د مرغومي ۱۵مه) په انګلیسي ژبه په اېکس کې لیکلي، چې امریکا نه‌شي کولی «په افغانستان کې د ماتې تاریخي شرم پټ کړي».

امریکا په ۲۰۰۱ کال کې پر افغانستان برید وکړ او د طالبانو حکومت یې ړنګ کړ. دې هېواد له ۲۰ کلنې جګړې وروسته له طالبانو سره د سولې هوکړه وکړه او له افغانستان څخه ووت.

د هغه مهال د افغانستان حکومت د امریکایي ځواکونو د وتلو پر مهال د مقاومت توان له لاسه ورکړ او له هېواد څخه د اشرف غني له وتلو وروسته افغانستان سقوط وکړ.

عبدالله عزام پر اېکس لیکلي: «د ټرمپ په وینا، امریکا په افغانستان کې تحقیر شوه او نړۍ وغندله، خو وروسته په ونزوېلا کې د [مادورو] نیول د دې هېواد وضعیت بدل کړی دی».

هغه زیاته کړې: «که یو یرغلګر د نړۍ په نورو برخو کې څومره اعتبار او شهرت ترلاسه کړي، هغه یې په افغانستان کې له لاسه ورکوي... له هغه ځایه په شرم سره وځي او بیا هڅه کوي چې دا [له لاسه ورکړی اعتبار] په بل ځای کې بېرته ترلاسه کړي».

مادورو د شنبې په ورځ (د مرغومي ۱۲مه) نیټه د امریکا د ځانګړو ځواکونو په عملیاتو کې ونیول شو او بیا هغه او د هغه مېرمن امریکا ته د محاکمې لپاره انتقال شول.

سره له دې چې د طالبانو د ادارې د اقتصادي مرستیال د دفتر مشر خبرې سختې دي، د دې ډلې نورو چارواکو د امریکا پر وړاندې نرم او سوله‌ییز موقف غوره کړی دی. د طالبانو د بهرنیو چارو وزیر څو ځله د طالبانو د ادارې او امریکا ترمنځ د اړیکو عادي کول غوښتي دي.

که څه هم د سیمې هېوادونه له طالبانو ملاتړ کوي؛ خو د امریکا فشار او د ملګرو ملتونو د بندیزونو له امله نړۍ د طالبانو اداره په رسمیت نه پېژني او د څارونکو په وینا، طالبان یو نازک او منزوي موقعیت لري.

سرچینې افغانستان انټرنشنل ته وايي، د تخار د چاه‌اب ولسوالۍ د سمتي سیمې اوسېدونکو د سرو زرو د کان د کېندنې پر سر په شخړو کې د طالبانو اړوند شرکتونو وسایلو ته اور اچولی دی. په دې نښتو کې درې لاریونوال او یو طالب وژل شوي او ۱۶ نور ټپيان دي.

لاریون کوونکو په تخار کې د طالبانو د سرو زرو د استخراج وسایل وسوځول | افغانستان انټرنشنل پښتو

سرچینو همدارنګه ویلي، چې خلک د چاپېریالي زیانونو او د شرکتونو د بې بریده کېندنو له امله د اوبو د بندېدو په اعتراض کې راوتلي دي.

ازادۍ جبهه وايي، په بدخشان کې هم ورته پېښه رامنځته شوې او هلته هم یو شمېر معترضینو ته مرګ‌ژوبله اوښتې، خو د کره شمېر په تړاو یې څه نه‌دي ویلي.

دغې جبهې د دوشنبې په ماخوستن (د مرغومي ۱۵مه) د یوې خبرپاڼې په خپرولو سره ویلي، د طالبانو له لوري د هېواد د شمالي ولایتونو د کاني سرچینو چور کول د ځايي خلکو له کلک غبرګون سره مخ شوي دي.

یادې جبهې طالبان د بغلان په نهرین ولسوالۍ کې د مقاومت جبهې د یوه غړي جسد ته پر سپکاوي تورن کړي دي.

د مقاومت جبهې طالبان د دوی د یوه غړي جسد ته پر سپکاوي تورن کړل | افغانستان انټرنشنل پښتو

خبرپاڼه کاږي: «دغو جنایتکارانو ته سزا ورکړه خپل هېوادنی رسالت او همداراز دیني او انساني وجیبه بولو. دوی دې زموږ قاطع او غاښ ماتوونکي ځواب ته په تمه واوسي، دوی به د خپلو جنایتونو بیه هرو مرو پرې کړي».

ازادۍ جبهې څرګنده کړې، چې د هېواد په شمال کې د طالبانو «عسل» میاشت پای ته رسېدلې او همداراز یې په یادو ولایتونو کې د وژل شویو کسانو کورنیو ته تسلیت ویلی دی.

طالبانو لا تر اوسه د دغو پېښو په تړاو څه سپیناوی نه‌دی کړی.

د طالبانو تر واکمنۍ لاندې افغاني سرې میاشتې ټولنې د دوشنبې په ورځ (د مرغومي ۱۵مه) په درېیو جلا جلا خبرپاڼو کې ویلي، د خوست په مرکز کې پر ۱۰۰۰ راستنو شویو کورنیو ۷۱ ټُنه خوراکي توکي وېشل شوي دي.

په دې مرستو کې هرې کورنۍ ته ۷۱ کیلو خوراکي توکي ورکړل شوي چې په‌کې اوړه، وریژې، غوړي، بوره، رُب او مکروني شامل دي. له دې سربېر هرې کورنۍ ته د ښځینه‌وو کالي، د سر مینځلو شامپو او نور اړین توکي هم سپارل شوي دي.

له دې سره سم، د پکتیا د مرکز ګردېز په ګډون په زرمت او روحاني بابا ولسوالیو کې له ۱۰۰۰نورو راستنو شویو کورنیو سره ۱۰۰ټُنه د خوراکي او غېر خوراکي توکو مرسته وشوه. دغه مرستې چې د‎ ترکیې سرې میاشتې له لوري برابرې شوي، هرې کورنۍ ته په خوراکي توکو کې ۵۰ کیلو اوړه، ۱۰ کیلو وریژې، ۵ لیټره غوړي، ۱۰ کیلو نخود، ۵ کیلو بوره، ۱۰ کیلو مکروني، ۳ کیلو مالګه، ۳۵۰ ګرامه سرېلاک او په غېر خوراکي توکو کې ۱ کمپله او ۲ بوتله د لوښو مینځلو شامپو ورکړل شوي دي.

دغې ټولنې همداراز د کونړ د څوکۍ ولسوالۍ په بېلابېلو سیمو کې پر ۷۰۰ زلزله‌ځپلو کورنیو څه باندې ۱۰۷ ټُنه خوراکي توکي وېشلي دي.

دغه مرستې هم د ترکیې د سرې میاشتې له لوري برابرې شوي او هرې کورنۍ ته د اوړو، غوړیو، وریژو، بوره، لوبیا، شین چای، مالګه او بېسکېټ په ګډون ۱۵۳ اعشاریه ۳ کیلوګرامه خوراکي توکي او همداراز یوه روغتیايي بسته هم ورکړل شوي دي.

افغاني سرې میاشتې ټولنې زیاته کړې، دا مرسته به د یادو کورنیو د خوراکي توکو د لنډمهاله اړتیاوې پوره کړي.

دغه مرستې په داسې حال کې دي، چې په دې وروستیو کې له ګاونډیو هېوادونو او په ځانګړې توګه له ایران او پاکستان څخه میلیونونه افغان کډوال په زوره اېستل شوي او له ډېریو سره یې لا تر اوسه هېڅ ډول مرستې نه‌دي شوي او له اړوندو چارواکو په دې سړه هوا کې د مرستو غوښتونکي دي.