د ایران د سیستان او بلوچستان د بهرنیو وګړو د چارو مدیر هوشنګ بامري ویلي، چې په دغه ولایت کې د بېاسناده افغانانو پر مېشتېدو او کار بندیز لګېدلی. د هغه په وینا؛ د بېاسناده وګړو د مدیریت لپاره به افغانان یا په خپله خوښه افغانستان ته ستانه شي او یا به هم په جبري توګه ستانه کړای شي.
نوموړي زیاته کړې، چې ایران ته له افغانستان نه ډېری افغانان د نیمروز له لارې په ناقانونه توګه ځي. د هغه په وینا؛ یوازې هغه کسان په قانوني توګه په ایران کې مېشتېدای شي، چې له ایراني وګړو سره یې واده کړی وي.
نوموي ټینګار کړی، د کار په بازار کې لومړیتوب به د ایران کاري ځواک لپاره وي. بامري د نړۍوالو سازمانونو د کمزوري فعالیت یادونه هم کړې او ټینګار یې کړی، چې د ناقانونه تګ راتګ لړۍ باید پای ته ورسېږي.
دا په داسې حال کې ده، چې د ایران د بهرنیو چارو وزارت تر دې وړاندې ویلي و چې سږ کال به افغانانو ته ۲۰۰ کاري ویزې ورکړي. د طالبانو د کار او ټولنیزو چارو وزارت په نومبر میاشت کې د ایران د سفیر په حواله لیکلي و، چې ایران تر اوسه له ۸۰۰۰ زیاتو افغان کارګرو ته کاري ویزې ورکړې دي.
طالب سرچینو افغانستان انټرنشنل ـ پښتو ته ویلي، چې د لیندۍ میاشتې په ۱۴مه نېټه د شپې ناوخته د کندهار په سپین بولدک ولسوالۍ کې د طالبانو او پاکستاني سرحدي ځواکونو ترمنځ نښته شوې. دغو نښتو نږدې څلور ساعته دوام وکړ او د پاکستان له لوري د هاوان مرمۍ لګېدو له امله پنځه ملکي وګړي وژل شوي او پنځه نور ټپیان شوي دي.
د طالب سرچینو د معلوماتو لهمخې، له یادې نښتې یوه ورځ وروسته د طالبانو استخباراتو وموندله چې د لیندۍ میاشتې په ۱۴مه نېټه د شپې ناوخته د سپین بولدک د کمیسارۍ څلور طالب منسوبینو د ګزمې پر مهال د ډیورنډ کرښې ته نږدې پر پاکستاني سرتېرو ډزې کړې وې، چې له امله یې وروسته نښته رامنځته شوې وه.
د معلوماتو لهمخې، یاد څلور طالب جنګیالي وروسته د طالبانو د کندهار د استخباراتو د چارواکو له لوري ونیول شول او زندان ته واستول شول.
سرچینې زیاتوي، پر یادو کسانو تور دی چې له پاکستان سره د اوربند هوکړه یې ماته کړې او د خپلو مشرانو له امر څخه یې سرغړونه کړې ده.
یاد کسان د استخباراتو له څېړنو وروسته د کندهار مرکزي زندان کې بندیان دي او تر اوسه یې محاکمه نه ده ترسره شوې.
سرچینو ویلي، چې ډېر ژر به یاد کسان محاکمه او سزا به ورکړل شي.
سرچینو د یادو طالب جنګیالیو نومونه ملا لعلي، حقاني، حزبالله او عبدالسلام ښودلي دي.
طالبانو په رسمي ډول د یادو کسانو د نیولو او محاکمه کولو په تړاو څه نه دي ویلي، خو د لیندۍ په ۱۴مه نېټه د شپې ناوخته د طالبانو ویاند ذبیحالله مجاهد په خپلې اېکسپاڼې لیکلي و، جګړه لومړۍ د پاکستاني ځواکونو له لوري پیل شوې ده.
مجاهد دغه راز زیاته کړې وه: «متاسفانه چې نن ماښام پاکستاني اړخ یوځل بیا د کندهار په سپین بولدک ولسوالۍ کې د افغانستان په طرف بریدونه پیل کړل چې د اسلامي امارت ځواکونه هم غبرګون ته اړ شول».
د طالبانو او پاکستان ترمنځ پر ډیورنډ کرښې شخړې له هغه وروسته لا پسې زیاتې او تاوتریخجنې شوې، چې د اکټوبر په میاشت کې پاکستان د کابل په ګډون د افغانستان پر ځینو ولایتونو هوايي بریدونه ترسره کړل.
طالبانو له دې برېدونو وروسته له پاکستان څخه د غچ اخیستو په موخه د یادې ډلې د دفاع وزیر یعقوب مجاهد په امر پر ډیورنډ کرښه پر پاکستاني ځواکونو څو ساعته پرلهپسې برېدونه وکړل.
د طالبانو او پاکستان ترمنځ له یادې شخړې وروسته، لومړی قطر بیا ترکیې او وروسته سعودي عربستان د دواړو هېوادونو ترمنځ منځګړیتوب وکړ، خو د یادو هېوادونو په منځګړیتوب ټول مذاکرات له کومې مطلوبي پایلې پرته پای ته ورسېدل او لا هم د افغانستان او پاکستان ترمنځ ټولې سوداګریزې لارې او هر ډول تګراتګ په ټپه ولاړې دي.
