شړل شوې وږمې؛ هالنډ کې اروپا مېشتو افغان فرهنګیانو د نارنج ګل دودیزه مشاعره ترسره کړه

په هالنډ کې مېشتو افغان فرهنګیانو افغانستان انټرنشنل- پښتو ته ویلي، چې اروپا ته جلا وطنه شویو فرهنګیانو د نارنج ګل دودیزه مشاعره ترسره کړې ده. د دغه ناستې یو تنظیموونکي ارشاد رغاند وویل، چې نارنج ګل پخوا ننګرهار کې د ښځو په ګډون نمانځل کېده، خو اوس طالبانو سانسور کړې ده.
نوموړي د خپلې وینا پر مهال زیاته کړه، چې د طالبانو په واکمنیدو سره ډېر شمېر افغان فرهنګیان، لیکوالان، شاعران او ژورنالېستان اروپا ته تبعید شول او په جلا وطنۍ کې اوس د نارنج ګل دا دودیزه مشاعره ترسره کوي. د نوموړي په خبره، د نارنج ګل مشاعره یوازې تر ختیځې سیمې پورې محدوده نه وه او د هېواد له ګوډ ګوډ څخه د ټولنې بېلابېلو طبقو، ښځو او ان اهل هنودو هم دغه مشاعره کې ګډون کاوه.
رغاند وویل، اوس مهال د طالبانو له لوري دغه مشاعره سانسور شوې او د بېلابېلو قشرونو تر څنګ پهکې د ښځو ګډون هم کم رنګه دی. د مشاعرې په پیل کې افغان سیاستوال ستانه ګل شیرزاد هم د دغه غونډې په لړ کې نیوکه وکړه، چې طالبانو په ننګرهار کې د نامالومه دلایلو له کبله دغه مشاعره ترسره نه کړه، خو دا ښه زېری دی چې اروپا مېشتو فرهنګیانو په جلاوطنۍ کې دغه مشاعره جوړه کړې ده.
ستانه ګل شیرزاد وایي: «دې مشاعره کې به پخوا حکومتي خلک و، قومي مشران به و، شاعران به و او شعرونه به پهکې ویل کېدل. سره له دې چې دا یوه کلتوري مشاعره وه، خو دې چوکاټ کې محدوده نه وه او شاعرانو به د خپلو سیمو ستونزې هم په شعرونو کې بیانولې».
د غونډې ویناوالو وویل چې په دغه مشاعره کې به پر حکومتونو سیاسي نیوکې هم د طنز او شعر په ژبه کېدلې، خو اوس یې بڼه بدله شوې او د طالبانو له لوري سخت سانسور سره مخ ده. طالبانو په تېرو کلونو کې د نارنج ګل مشاعرې پر مهال هغه شاعران ګواښلي چې د دغه ډلې پر حکومت یې شعرونو کې نیوکې کړې وې.
د نارنج ګل دودیزه مشاعره او مېله په لومړي ځل په ۱۳۴۴ کال کې د ختیځ افغانستان د فرهنګیانو له لوري ترسره شوه او هر کال کېده، خو سږ کال لا تر اوسه پورې طالبانو دغه مشاعره نه ده ترسره کړې. دا مشاعره هر کال د پسرلی له پیل سره سم کېدله چې د هېواد له ګوډ ګوډ څخه به پهکې فرهنګیانو او د شعر مینهوالو ګډون کاوه.
