• العربية
  • فارسی
  • English
Brand
  • پروګرامونه
  • افغانستان
  • نړۍ
  • ښځې
  • کلتور او ټولنه
  • معلومات او ټېکنالوژي
  • سپورت
  • پروګرامونه
  • افغانستان
  • نړۍ
  • ښځې
  • کلتور او ټولنه
  • معلومات او ټېکنالوژي
  • سپورت
  • پوښ
  • ژبه
    • العربية
    • فارسی
    • English
  • پروګرامونه
  • افغانستان
  • نړۍ
  • ښځې
  • کلتور او ټولنه
  • معلومات او ټېکنالوژي
  • سپورت
د دې وېبپاڼې ټول قانوني حقونه د وولنټ میډیا دي
volant media logo

د روسیې او اوکراین په متقابلو بریدونو کې لږ تر لږه ۱۳ کسان وژل شوي

۲۵ چنگاښ ۱۴۰۵ - ۱۶ جولای ۲۰۲۶، ۲۳:۵۵ GMT+۱تازه شوی: ۲۶ چنگاښ ۱۴۰۵ - ۱۷ جولای ۲۰۲۶، ۰۲:۳۲ GMT+۱

د روسیې او اوکراین په متقابلو بریدونو کې د اوکراین په بېلابېلو سیمو او د روسیې په سرحدي سیمه کې لږ تر لږه ۱۳ کسان وژل شوي او ګڼ نور ټپیان شوي دي.

د اوکراین په سوېل ختیځ کې د ژاپورېژیا والي ایوان فېدوروف ویلي، د روسیې په یوه هدایت کېدونکي بمي برید کې درې کسان وژل شوي او ۱۵ نور ټپیان شوي دي. د چارواکو په وینا، په برید کې ملکي ودانیو ته هم زیان اوښتی دی.

د اوکراین د چارواکو په خبره، د تور سمندرګي پر غاړه د اودېسا ښار په یوه بل روسي برید کې دوه کسان وژل شوي او شپږ نور ټپیان شوي دي. دغه ښار د روسیې له هغو هدفونو څخه دی، چې په وروستیو میاشتو کې څو ځله پرې بریدونه شوي دي.

د اوکراین د ملي بیړنیو خدمتونو ادارې ویلي، د روسیې پولې ته نږدې د خارکېف ښار په شاوخوا کې د یوې روسي بې‌پیلوټه الوتکې په برید کې یو کس وژل شوی دی. تر دې مخکې د کوپیانسک ښار ته نږدې په یوه ورته برید کې درې کسان وژل شوي وو.

د دونېڅک ولایت والي هم ویلي، د کراماتورسک ښار په شاوخوا کې د روسیې په برید کې یو کس وژل شوی او پنځه نور ټپیان شوي دي. کراماتورسک د اوکراین له هغو مهمو ښارونو څخه دی چې د جګړې په لومړۍ کرښه کې یې دفاع پیاوړې شوې ده.

بل لور ته، د روسیې د بېلګورود سیمې چارواکو ویلي، چې د اوکرایني ځواکونو په یوه برید کې یو کس وژل شوی دی. د روسیې تر کنټرول لاندې د دونېڅک سیمو د مسکو له لوري ټاکل شوي مشر ډېنیس پوشیلین هم ویلي، چې په یوه برید کې یو کس وژل شوی دی.

د روسیې او اوکراین ترمنځ جګړه، چې له څلورو کلونو راهیسې روانه ده، لا هم د دواړو هېوادونو پر ښارونو، کلیو او د جګړې لومړۍ کرښې ته نږدې سیمو د متقابلو بریدونو شاهد ده.

ترویج لرونکی

طالب چارواکی حامد کرزي ته: د نظر ورکولو حق نه لرې او ښه تاریخ دې نه دی پرې ایښی
۱

طالب چارواکی حامد کرزي ته: د نظر ورکولو حق نه لرې او ښه تاریخ دې نه دی پرې ایښی

۲

په جرمني کې یو افغان «ټریر پوهنتون» ته څېرمه د جرمني محصل د وژلو په تور نیول شوی

۳

امریکا د افغانستان په ګډون ۲۳ هېوادونه د سفر لپاره خطرناک وبلل

۴
ځانګړی

شرعي په غیر مستقیم ډول حقاني ته: که هبت‌الله نه وي د امارت ځینې وزیران به ژر نېکټایۍ واچوي

۵

اروپایي ټولنه :د افغانستان د راتلونکې لپاره د ځوانانو ملاتړ کوو

•
•
•

نور کیسې

د ټرمپ د کډوالۍ تګلاره؛ ملګرو ملتونو د عدلي خپلواکۍ د کمزوري کېدو خبرداری ورکړی

۲۵ چنگاښ ۱۴۰۵ - ۱۶ جولای ۲۰۲۶، ۲۳:۲۹ GMT+۱
100%

د ملګرو ملتونو د بشري حقونو شورا له خوا د ټاکل شویو خپلواکو کارپوهانو یوې ډلې د امریکا د ولسمشر له‌خوا د کډوالۍ اړوند د څه باندې ۱۰۰ قاضیانو د ګوښه کولو په اړه اندېښنه څرګنده کړې او ویلي یې دي، چې دغه اقدام د کډوالۍ محاکمو او د متحده ایالاتو د عدلي نظام خپلواکي کمزورې کوي.

د ملګرو ملتونو کارپوهانو له امریکا غوښتي چې د کډوالۍ د قاضیانو د «ډله‌ییز او بې‌بنسټه لرې کولو» او د کډوالۍ د محاکمو د پرله‌پسې سیاسي کېدو بهیر ودروي.

د کډوالۍ قاضیان د امریکا د عدلیې وزارت کارکوونکي دي، چې د کډوالو د اېستلو اړوند قضیې اوري. په دغو قضیو کې د پناه غوښتونکو غوښتنلیکونه او د اېستلو پر وړاندې د قانون له‌مخې د خوندیتوب غوښتنې هم شاملې دي.

د ملګرو ملتونو کارپوهانو په یوې اعلامیه کې ویلي: «د کډوالۍ د قاضیانو لرې کول د کډوالۍ محاکمو او د پراخ عدلي نظام خپلواکي کمزوره کوي».

دوی ویلي، د قاضیانو د لرې کولو بهیر دا اندېښنې زیاتوي، چې ښايي ځینې قاضیان د دوی د اټکل شوي سیاسي تړاو، مسلکي شالید یا د پخوانیو پرېکړو د ریکارډ له‌مخې په نښه شوي وي.

د ملګرو ملتونو دغې ډلې اندېښنه ښودلې، چې سپینه ماڼۍ ښايي د امریکا د کډوالۍ محکمې نظام له «خپلواکو او انفرادي پرېکړو د کولو له بهیر» څخه د «د کډوالو د اېستلو د موخو د پلي کولو پر وسیلې» بدل کړي.

د امریکا د کډوالۍ د وکیلانو ټولنې په وینا، له هغه راهیسې چې ډونالډ ټرمپ د ۲۰۲۵ کال په جنورۍ کې بېرته ولسمشر شو، د کډوالۍ اړوند له شاوخوا ۷۰۰ قاضیانو څخه تر ۱۰۰ ډېر له دندو ګوښه شوي او یا استعفا ته اړ کړل شوي دي.

دغې ټولنې ویلي، د قاضیانو د شمېر کمېدل په داسې حال کې د کډوالۍ د قضیو د زیاتېدو لامل شوي، چې د ټرمپ اداره د کډوالو نیونې او له هېواده د اېستلو لړۍ پراخوي.

د کډوالۍ اړوند څو پخوانیو قاضیانو هم د ناحقه ګوښه کېدو د ادعا په ترڅ کې د امریکا د عدلیې وزارت ته شکایتونه ثبت کړي دي.

د امریکا د عدلیې وزارت او د کورني امنیت وزارت د ملګرو ملتونو د کارپوهانو د څرګندونو په اړه د تبصرې غوښتنو ته سمدستي ځواب نه دی ورکړی.

اروپا کې د تودوخې څپې؛ د روغتیا نړیوال سازمان د روغتونونو د چمتووالي غوښتنه کوي

۲۵ چنگاښ ۱۴۰۵ - ۱۶ جولای ۲۰۲۶، ۲۱:۴۲ GMT+۱
100%

د روغتیا نړیوال سازمان (ډبلیواېچ‌او) وايي، په اروپا کې د اقلیمي بدلون او تودوخې له امله روغتیايي سیستمونه له زیاتېدونکي فشار سره مخ دي. دغه سازمان له اروپايي هېوادونو غوښتي چې روغتونونه او روغتیايي خدمتونه د سختې ګرمۍ پر وړاندې لا چمتو او مقاوم کړي.

د روغتیا نړیوال سازمان د پنجشنبې په ورځ (د چنګاښ ۲۵مه) په یوه نوي لارښود کې ویلي، اروپا د نړۍ تر ټولو چټک تودېدونکې وچه ده او د تودوخې درجه پکې د نړۍ د منځنۍ کچې په پرتله نږدې دوه برابره لوړېږي.

د سازمان د معلوماتو له مخې، یوازې د روان اوړي په ترڅ کې د پنځو هېوادونو معلومات ښيي چې د سختې ګرمۍ له امله نږدې ۱۰ زره اضافي مړینې ثبت شوې دي.

په اروپا کې د روغتیا نړیوال سازمان سیمه‌ییز رییس هانس کلوګه ویلي: «زموږ سیمه په نړۍ کې تر ټولو چټکه تودېدونکې سیمه ده. یوازې په تېرو څلورو کلونو کې د تودوخې له امله له ۲۰۰ زرو څخه ډېر کسان مړه شوي او په تېرو ۲۰ کلونو کې د تودوخې اړوند مړینې ۳۰ سلنه زیاتې شوې دي.»

نوموړي ټینګار کړی: «د تودوخې له امله مړینې حتمي نه دي، موږ پوهېږو چې څنګه د خلکو ساتنه وکړو: ټولنو ته پر وخت خبرداری ورکړو، ښارونه ساړه کړو، اوبو او سیوري ته لاسرسی برابر کړو، له تر ټولو زیان‌منو کسانو سره اړیکه ونیسو او د تودوخې له لوړېدو مخکې روغتیايي سیستمونه چمتو کړو.»

دغه سازمان خبرداری ورکړی چې د تودوخې څپې روغتونونه له جدي ستونزو سره مخ کولای شي، په ځانګړي ډول هغه روغتیايي مرکزونه چې د لوړې تودوخې لپاره نه وي جوړ شوي. د سختې ګرمۍ له امله د ناروغانو د بسترېدو کچه لوړېږي او د روغتونونو برېښنا، د سړولو سیستمونه، کمپیوټرونه او نور تخنیکي خدمات له ستونزو سره مخ کېدای شي.

د روغتیا نړیوال سازمان وايي، د ښارونو جوړښتي بڼه هم د تودوخې ستونزه لا زیاتوي، ځکه ښاري سیمې د شاوخوا کلیوالو او نیمه ښاري سیمو په پرتله ډېره تودوخه ساتي.

د سازمان په نوي لارښود کې د هېوادونو او سیمه‌ییزو ادارو لپاره اته اساسي برخې مشخصې شوې دي چې پکې د تودوخې د خبرداري سیستمونه، د زیان‌منو وګړو ساتنه، عامه پوهاوی، د روغتیايي سیستمونو پیاوړتیا، د تودوخې د اغېزو کمول، څارنه، ارزونه او د راتلونکو اقداماتو لپاره له تجربو زده‌کړه شامل دي.

د روغتیا نړیوال سازمان ویلي چې د اروپا په بېلابېلو هېوادونو کې د روغتیايي مرکزونو د چمتووالي ارزونې او روزنې هم ترسره شوې دي، څو د سختې ګرمۍ او نورو اقلیمي ګواښونو پر وړاندې د روغتیايي سیستمونو مقاومت پیاوړی شي.

دغه سازمان ټینګار کړی چې د اقلیمي بدلون له امله د تودوخې څپې به په راتلونکو کلونو کې لا سختې شي، خو د وختي خبرداریو، د خلکو د ساتنې او د روغتیايي سیستمونو د مخکېني چمتووالي له لارې د تودوخې له امله د ډېرو مړینو مخه نیول کېدای شي.

امریکا دوه‌تابعیته وګړو ته؛ متحده ایالاتو ته د سفر لپاره باید امریکايي پاسپورټ وکاروئ

۲۵ چنگاښ ۱۴۰۵ - ۱۶ جولای ۲۰۲۶، ۲۱:۰۳ GMT+۱
100%

د امریکا د بهرنیو چارو وزارت دوه‌تابعیت لرونکو امریکايي وګړو ته خبرداری ورکړی چې متحده ایالاتو ته د ننوتلو او له دغه هېواد څخه د وتلو پر مهال باید معتبر امریکايي پاسپورټ ولري او د سفر لپاره پر خپل بهرني پاسپورټ تکیه ونه کړي.

د امریکا د بهرنیو چارو وزارت د سفر اړوند چارو ادارې «ټراول‌ګو» په ایکس کې په یوه خبرتیا کې ویلي چې دا شرط پر ټولو امریکايي اتباعو، د ماشومانو په ګډون، یو شان تطبیقېږي.

په خبرتیا کې راغلي: «امریکايي دوه‌تابعیت لرونکي اتباع نه شي کولای د بهرني پاسپورټ له لارې د برېښنايي سفر د اجازې (ای‌سټا) لپاره غوښتنلیک وړاندې کړي.»

د امریکا د بهرنیو چارو وزارت ویلي، د کورني امنیت وزارت په معمول ډول د هغو دوه‌تابعیت لرونکو امریکايي اتباعو د ای‌سټا غوښتنلیکونه ردوي یا یې لغوه کوي چې د بهرني پاسپورټ له لارې یې د سفر اجازه ترلاسه کړې وي.

دغه وزارت له هغو امریکايي اتباعو او اتباعو سره د ورته حقوقي وضعیت لرونکو کسانو چې له هېواده بهر ژوند کوي او متحده ایالاتو ته د سفر پلان لري، غوښتي چې له سفر مخکې د خپل امریکايي پاسپورټ د اعتبار موده وګوري.

په خبرتیا کې ټینګار شوی چې که د چا امریکايي پاسپورټ پای ته رسېدلی وي یا یې د اعتبار موده ژر ختمېږي، باید له سفر مخکې یې تمدید کړي.

د امریکا د بهرنیو چارو وزارت په عمومي ډول سپارښتنه کوي چې پاسپورټونه باید یوه بهرني هېواد ته د ننوتلو له نېټې وروسته لږ تر لږه شپږ میاشتې اعتبار ولري.

د پاکستان بهرنیو چارو وزارت: په بشري مرستو بار ۴۵ لارۍ د تورخم له لارې افغانستان ته ننوتې

۲۵ چنگاښ ۱۴۰۵ - ۱۶ جولای ۲۰۲۶، ۱۹:۲۱ GMT+۱
100%

د پاکستان د بهرنیو چارو وزارت ویاند طاهر اندرابي ویلي، د ملګرو ملتونو د بشري مرستو ۴۵ باروړونکې لارۍ د تورخم له لارې افغانستان ته داخلې شوې دي او نورې مرستندویه لارۍ هم د ننوتلو په حال کې دي.

طاهر اندرابي د یوې خبري غونډې پر مهال وویل، پاکستان «هیڅکله» افغانستان ته د بشري مرستو د لېږد مخه نه ده نیولې او تل یې هڅه کړې چې دغه مرستې افغانانو ته ورسېږي.

د هغه په وینا، د ملګرو ملتونو د بشري مرستو نور موټر هم تورخم ته پر لاره دي او ټاکل شوې په نږدې وخت کې افغانستان ته داخل شي.

دا په داسې حال کې ده چې د تورخم دروازه لا هم د سوداګریزو توکو او مسافرو پر مخ تړلې ده او یوازې د بشري مرستو او د افغان کډوالو د بېرته ستنېدو لپاره ترې محدود تګ راتګ کېږي.

تر دې وړاندې هم پاکستاني او طالب چارواکو ویلي وو چې د ملګرو ملتونو د خوړو نړیوال پروګرامد خوراکي مرستو یو شمېر باروړونکو لاریو ته د تورخم له لارې افغانستان ته د ننوتلو اجازه ورکړل شوې ده.

د تورخم دروازې تړل کېدو په وروستیو میاشتو کې د افغانستان او پاکستان ترمنځ پر سوداګرۍ او ترانزیټي تګ راتګ د پام وړ اغېز کړی او سوداګرو له دواړو هېوادونو غوښتي چې د تګ راتګ د عادي کېدو لپاره عملي ګامونه پورته کړي.

شهرزاد اکبر: د طالبانو نړیوال مشروعیت د ښځو د حقونو له اعادې سره تړلی دی

۲۵ چنگاښ ۱۴۰۵ - ۱۶ جولای ۲۰۲۶، ۱۸:۴۵ GMT+۱
100%

د افغانستان د بشري حقونو د خپلواک کمېسیون پخوانۍ مشرې او د بشري حقونو فعالې شهرزاد اکبر ویلي، که طالبان نړیوال مشروعیت غواړي، باید لومړی د افغان ښځو او نجونو اساسي حقونه او انساني کرامت بېرته ور وګرځوي.

هغې په یوه تازه څرګندونه کې ټینګار کړی چې نړیواله ټولنه باید طالبانو ته روښانه پیغام ورکړي چې مشروعیت د امتیاز په توګه نه ورکول کېږي، بلکې د خلکو د بنسټیزو حقونو په رعایتولو ترلاسه کېږي.

شهرزاد اکبر ویلي: «پیغام باید روښانه وي؛ که طالبان مشروعیت غواړي، باید هغه ترلاسه کړي، او دا بهیر باید د افغان ښځو او نجونو د تر ټولو بنسټیزو حقونو او انساني کرامت له بېرته اعادې پیل کړي».

نوموړې په داسې حال کې دا څرګندونې کړې چې د طالبانو له بیا واکمنېدو نږدې پنځه کاله تېرېږي، خو لا هم پر ښځو او نجونو د زده‌کړو، کار، ټولنیز حضور او ګڼو نورو اساسي حقونو پراخ محدودیتونه لګېدلي دي.

طالبانو تر اوسه د ښځو او نجونو پر زده‌کړو او کار د لګېدلو محدودیتونو د لرې کولو په اړه کومه عملي پرېکړه نه ده کړې، هغه څه چې د نړیوالې ټولنې، د بشري حقونو د بنسټونو او ملګرو ملتونو له پرله‌پسې نیوکو سره مخ شوي دي.

د بشري حقونو مدافعین باور لري چې د ښځو او نجونو د حقونو تأمین، د افغانستان د نړیوال تعامل او هر ډول مشروعیت د ترلاسه کولو لپاره له مهمو شرطونو څخه ګڼل کېږي.